Ekstremalny tuning sprzętu

Chcesz najwyższej wydajności i jesteś gotów podjąć ryzyko? Umiesz się posługiwać lutownicą i masz doświadczenie jako majsterkowicz-elektronik? Pokażemy Ci, jak wycisnąć maksimum z Twojego peceta i dostroić go do najwyższych obrotów.

W kwestii Twojego peceta nikt nie zapędzi Cię w kozi róg - bez problemów przetaktowujesz procesor, BIOS nie ma żadnych tajemnic. Używasz lutownicy i miernika, a i na temat ogniw Peltiera i chłodzenia wodnego też coś wiesz. Podsumowując - jesteś doświadczonym użytkownikiem komputera, który potrafi wydobyć ze sprzętu maksimum możliwości. A może jednak nie do końca? Czy obok utartych dróg są jeszcze jakieś tajemne ścieżki? Pomożemy Ci wyśledzić ostatnie rezerwy Twojego peceta.

Najlepsze metody tuningu są oparte na całkiem innych założeniach niż tradycyjne. Niestandardowe myślenie daje nieoczekiwane efekty. Na przykład: dla przetaktowanego procesora nie ma nic lepszego od chłodzenia wodnego. Ale dlaczego na tym poprzestać?

Bądź kreatywny! W końcu inne podzespoły komputera też potrzebują chłodzenia - w pudle hałasuje nie tylko wentylator procesora, ale często i karty graficznej. Nowoczesne, szybkie twarde dyski też nie należą do najcichszych. Chłodzenie wodne sprawi, że dźwięk całego peceta będzie cichy jak szept. Ale to niejedyna korzyść - możesz teraz zobaczyć, ile Twój sprzęt wytrzyma (patrz punkt 2, 7 i 12).

Niektórzy lubią upał. Uważasz, że nasze rady to nic nadzwyczajnego. Będziemy się jednak upierać - dobry procesor to zimny procesor. Za pomocą ogniwa Peltiera i chłodzenia wodnego uzyskasz 0°C (patrz punkt 3), a ze specjalną chłodziarką opartą na kompresorze zejdziesz nawet poniżej tej wartości (patrz punkt 5). Wzrost szybkości taktowania procesora nawet o 50 procent, i to w klasie gigahercowej, jest całkiem realny. Podsumowując - dysponujesz w ten sposób komputerem szybszym od jakiegokolwiek dostępnego na rynku.

Big Brother PC. Seryjny komputer w niewielkim stopniu troszczy się o swoje otoczenie i skąpo dostarcza informacji o swoim stanie. Szczytem wylewności jest komunikat o temperaturze wewnątrz obudowy i temperaturze procesora. Jednak za pomocą sprzętowych dodatków można uczynić go bardziej rozmownym (patrz punkt 14 do 17) i rozszerzyć jego możliwości do tego stopnia, że na życzenie będzie meldował, czy kawa w kuchni jest ciepła, czy zimna (patrz punkt 13).

Jeżeli zainwestujesz nieco więcej, pecet poinformuje Cię, czy drzwi i okna Twojego domu są otwarte (patrz punkt 14). Podsumowanie: Wielki Brat jest wszędzie, a możliwości obserwacji i kontroli są nieograniczone.

Przygotowanie to połowa sukcesu. Niezależnie od tego, czy chodzi o względnie niewinne rozszerzenie możliwości, czy o ryzykowny tuning w wersji ekstremalnej, zawsze powiemy, jaki jest cel tego przedsięwzięcia, z jakimi kosztami się wiąże i jakie narzędzia będą potrzebne. W razie potrzeby przeprowadzimy inwentaryzację istniejącego stanu rzeczy, abyś mógł na przykład bez trudu zlokalizować na płycie głównej omawiane elementy. Realizacja wskazówek "etap po etapie" nie powinna stanowić żadnego problemu dla zaawansowanych hobbystów-elektroników.

Rady dla ryzykantów. Żadna z naszych propozycji nie jest skierowana do początkujących. Niektóre z nich mogą zawierać pułapki nawet dla znawców materii - jeżeli jakieś działanie grozi pożarem, jednoznacznie informujemy o niebezpieczeństwie. Jeżeli w przypadku jakiejś szczególnie skomplikowanej modyfikacji czujesz, że zadanie Cię przerasta, zaniechaj go lub zwróć się o pomoc do kogoś bardziej doświadczonego. I wreszcie ostatnia wskazówka - wszystkie opisane modyfikacje powodują, że tracisz gwarancję producenta na swój komputer.

1. Procesor

Cel. Mechaniczna ingerencja - trzeba przyznać, że dosyć ryzykowna - umożliwia lepsze chłodzenie, a zatem i przetaktowanie procesora.

Wymagania. Opisane postępowanie jest możliwe tylko w przypadku procesorów K6-2 AMD, Celeronów i prastarych Pentium (MMX) Intela. Nowsze procesory mają budowę, która zapewnia optymalne chłodzenie - tzw. układ flip-chip, w którym płytka procesora (struktura krzemowa), umieszczona w górnej części obudowy, jest osłonięta tylko cienką warstwą plastiku i dzięki temu ma niemal bezpośredni kontakt z radiatorem.

Inwentaryzacja. Nie jesteś pewien, jaki procesor pracuje w Twoim komputerze? Otwórz obudowę, zdejmij radiator procesora i przyjrzyj się temu, co jest pod radiatorem. Do tej operacji nadają się następujące procesory: AMD K6-2 (ma aluminiową pokrywę w kolorze srebra), Pentium MMX Intela od 166 MHz i Celeron Intela (obojętnie, czy Slot 1, czy Socket 370) do 433 MHz. Oba procesory Intela mają miedzianą, poniklowaną obudowę, która chroni ich rdzenie przed uszkodzeniem. Jeżeli natomiast znajdziesz na płycie procesor w obudowie ceramicznej, np. Pentium 133, opisane poniżej rady nie mają do niego zastosowania.

Tak to zrobisz. Opiszemy teraz, jak poprawić przepływ ciepła między jądrem procesora a radiatorem w różnych typach obudów.

AMD K6-2. Ten procesor można przetaktować najwyżej o 10 procent bez ryzyka przegrzania i niestabilnej pracy, gdyż jak we wszystkich procesorach z rodziny Socket 7, jądro znajduje się pod metalową pokrywą. Pokrywa ta stanowi co prawda dobre zabezpieczenie mechaniczne, ale jest też istotną przeszkodą w odprowadzaniu ciepła do radiatora i należy ją usunąć.

W tym celu przygotuj śrubokręt, ostry nóż i gąbkę antystatyczną lub kawałek styropianu owinięty folią aluminiową. Następnie zdejmij radiator, wyjmij procesor z gniazda i wciśnij go w gąbkę. Czubkiem noża natnij klej łączący ceramiczny korpus z metalową pokrywą i wsuń koniec śrubokręta między korpus a pokrywę. Ostrożnie podważaj pokrywę - na zmianę po przeciwnych bokach i narożnikach. W razie trudności włóż procesor na 20 minut do zamrażalnika - klej stanie się kruchy, dzięki czemu pokrywa da się łatwiej oddzielić. Procesorowi to nie zaszkodzi. Jeżeli uda Ci się zdjąć pokrywę, oczyść jądro procesora z pasty przewodzącej ciepło i nałóż warstwę nowej pasty. Na zakończenie załóż z powrotem radiator.

Uwaga !!! Usuwanie pokrywy procesora to delikatny zabieg, podczas którego można nieodwracalnie uszkodzić procesor. Pamiętaj, że nawet w przypadku pomyślnego zakończenia tracisz gwarancję producenta.

Intel Pentium (MMX) i Celeron. W tych procesorach zdjęcie pokrywy obudowy jest niemożliwe, ponieważ została wyjątkowo trwale połączona z jądrem procesora - w każdym razie kilka prób zakończyło się niepowodzeniem. Jednak i w tym przypadku można poprawić przepływ ciepła między procesorem a radiatorem.

Są dwa sposoby, wspólne dla wszystkich wymienionych procesorów

Sposób 1. Powierzchnię procesora należy jak najdokładniej wypolerować. Nawet pasta przewodząca ciepło nie pomoże, jeżeli radiator nie będzie idealnie przylegał do procesora.

Uwaga !!! Opisana ingerencja powoduje utratę gwarancji producenta.

Potrzebny będzie papier ścierny do szlifowania na mokro nr od 400 do 1000, a nawet drobniejszy. Możesz go kupić w dobrych sklepach z narzędziami i w niektórych marketach budowlanych.

Wyjmij procesor z gniazda, umieść nóżkami w dół na kawałku gąbki antystatycznej i taśmą samoprzylepną przymocuj do niej tak, aby górna powierzchnia obudowy była wolna. Dwustronną taśmą samoprzylepną (jak do mocowania chodników i wykładzin) przyklej kawałek najgrubszego papieru ściernego (a więc nr 400) do płytki szklanej lub małego lusterka. Papier musi być przyklejony bardzo dokładnie - jakiekolwiek zafałdowania czy nierówności mogłyby zniweczyć rezultat pracy. Płytkę połóż na stole i lekko spryskaj papier wodą. Umieść na papierze procesor obudową w dół i wypoleruj go okrężnymi ruchami.