Sekrety BIOS-u: zafunduj sobie wzrost wydajności

BIOS potencjalnie posiada ogromną władzę - testuje procesor i pamięć, inicjalizuje urządzenia wbudowane w płytę, zapewnia obsługę zarządzania energią... Ta władza jest mu jednak stopniowo odbierana przez systemy operacyjne, a sam BIOS jest ograniczony tylko do kilku podstawowych funkcji. W większości zwykłych pecetów dostępnych na rynku BIOS zawiera jednak dużo opcji konfiguracyjnych. Opcje te są standardowo ustawiane na wartości "bezpieczne" (lub "optymalne") - to znaczy takie, które będą powodować najmniej kłopotów podczas użytkowania komputera. Często jednak przez takie ustawienia marnujemy spory potencjał drzemiący w sprzęcie - mądrze zmieniając ustawienia BIOS-u możemy zwiększyć ogólną wydajność komputera nawet o kilkadziesiąt procent, co byłoby równoważne z zakupem o wiele lepszego sprzętu!


Przyspieszanie pamięci

Prędkość pamięci RAM jest zdeterminowana nie tylko przez zegar FSB - w różnych wersjach BIOS-ów można znaleźć jeszcze około ośmiu różnych parametrów sterowania pamięcią, które wpływają na jej wydajność. Pamięć w "pecetach" jest w rzeczywistości bardzo skomplikowanym elementem, nie ma sensu jednak zagłębiać się w mechanizmy jej działania, skupmy się na ustawieniach, które mogą przynieść największe korzyści. Zazwyczaj parametry współpracy z pamięcią ustala się automatycznie ("Auto", lub "by SPD") - wówczas konfiguracja jest odczytywana ze specjalnego układu (SPD) umieszczonego na module pamięci i mamy pewność, że wszystko będzie pracować poprawnie. Aby spróbować podrasować pamięć, wyłączamy automatykę i próbujemy zmieniać następujące ustawienia:

Cel: BIOS!
Aktualizacja, diagnostyka i optymalizacja BIOS-u może okazać się łatwiejsza, gdy korzystamy ze specjalnych narzędzi. Zestawienie kilku aplikacji do diagnozowania problemów i zmiany ustawień BIOS (odzyskiwanie zapomnianych haseł, czyszczenie pamięci bez rozkręcania obudowy komputera, zmiana logo) oraz listę serwisów internetowych poświęconych tej tematyce znajduje się w opublikowanym na łamach PC World Komputer Online artykule "Cel: BIOS!".

Uwaga: Przy korzystaniu z programów należy mieć świadomość, że większość działa jeszcze w systemie DOS. Producenci oprogramowania nie wykluczają ich funkcjonowania pod Windows 2000/XP, ale nie udzielają wsparcia technicznego dla tych systemów.


- CAS Latency - określa czas oczekiwania (w cyklach zegara pamięci) który musi upłynąć pomiędzy wystawieniem adresu do pamięci, a odczytaniem danych. Mniejszy czas oznacza szybsze operacje na pamięci - a więc przyspieszenie całego systemu. Z eksperymentów wynika że pamięć pracująca z zegarem 133 MHz i CAS Latency równym 2 będzie szybsza niż pamięć podkręcona do 150 MHz, ale z CAS Latency równym 3!

- RAS to CAS Delay - czas oczekiwania pomiędzy wystawieniem adresu rzędu i kolumny pamięci - mniejszy czas oznacza przyspieszenie systemu,

- DRAM Data Driving Mode - przestawienie tej opcji na "Strong" wyłącza korekcję błędów oraz nieco przyspiesza przepustowość pamięci,

- ECC Checking (lub ECC Setting) - wyłączenie tej funkcji pozbawia nas korekcji ECC, ale przyspiesza pracę pamięci o około 1%. Czasami opcja ta występuje także w ustwieniach pamięci podręcznej (cache) "CPU Cache ECC Checking",

- DRAM Burst Length - długość transmisji w trybie Burst - ustawiamy jak największą wartość.

Ogólna zasada w przypadku pozostałych ustawień pamięciowych jest taka, że należy próbować obniżać ustawienia czasów, niezależnie czego dotyczą. Krótszy czas oczekiwania na cokolwiek oznacza większą wydajność układu pamięci.

BIOS-y wspierające automatyczny overclocking

Niektóre BIOS-y posiadają specjalne zestawy procedur automatyzujące podkręcanie zegarów pamięci/procesora. Nazwa i zakres działania tych funkcji zależy od producenta, najczęściej spotykane to "Top Performance" (Gigabyte), "AI Overclocking" (Asus), "Dynamic Overclocking Technology" (MSI), czy "MB Intelligent Tweaker" (MIT). Niestety, każde z tych rozwiązań jest zupełnie inne i aby go używać będzie należało sięgnąć do instrukcji obsługi płyty głównej.

Abit uGuru - narzędzie overclockerskie. Jedno z rozwiązań ułatwiających podkręcanie zegarów.Kliknij, aby powiększyćAbit uGuru - narzędzie overclockerskie. Jedno z rozwiązań ułatwiających podkręcanie zegarów.

Co prawda regulując ustawienia "ręcznie" prawdopodobnie osiągnęlibyśmy lepsze rezultaty, ale automatyczne rozwiązania dają nieco większy margines bezpieczeństwa. Jeżeli więc nie jesteśmy na 100% zdecydowani na wydajność za wszelką cenę, lepiej powierzyć overclocking takim właśnie procedurom.

Jak długo uruchamia się system operacyjny w Twoim komputerze?
Wyniki ankiety PCWK OnlineKliknij, aby powiększyćWyniki ankiety PCWK OnlineNa łamach PC World Komputer Online opublikowana została ankieta "Jak długo uruchamia się system operacyjny w Twoim komputerze?" Spośród 3296 uczestników sondy najwięcej, bo 747 osób (22,66%) wybrało odpowiedź "Około 30 s.". Niemal tyle samo użytkowników - 724 (21,97% głosujących) - stwierdziło, że posiadany przez nich system operacyjny uruchamia się w czasie krótszym niż minuta.

647 osób (19,63% ogółu ankietowanych) wybrało odpowiedź "Powyżej minuty", 561 użytkowników (17,02%) - "Poniżej 20 s.", a 339 internautów biorących udział w ankiecie (10,29%) - "Około 3 minut".


Ocena:
Twoja ocena:

Komentarze (19)

pTad

27-03-2006 00:17

Zasadniczo artykuł dla początkujących. W internecie można znaleźć wiele ciekawszych. Autor popełnił tylko jeden poważnieszy błąd w podpunkcie o HyperThreading. System nie będzie miał żadnych dwóch procesorów po włączeniu tej opcji. Będzie miał tylko dwie jednostki dekodujące - a jednostka wykonawcza pozostaje nadal jedna (EU - Execution Unit). To jedna z kilku mniej udanych technologii Intela. Taka "ściema" marketingowa. Nie da się tego wykorzystać w praktyce. Dokumenty techniczne na stronie MS podają, że co prawda MS Windows widzi dwa "procesory", ale tylko MS Windows 2003 potrafi sobie z tym "poradzić". Zalecenia MS są jasne w tej kwestii - zablokować w BIOSie (nawet w przypadku Windows 2003) gdyż najczęściej powoduje spadek wydajności

Apollo

26-03-2006 07:28

Nie wiem o co ci chodzi laluu z tym zrzutem biosu ale jak cie to tak smieszy to znaczy ze lamuu z ciebie wielka.To nawet programik SIW cos takigo o ile pamietam ma w opcjack :P

laloo

25-03-2006 07:04

Zrzut Biosu? To Drukarka pracująca pod DOS-em, na złączu szeregowym. "Print Screen" i mamy zrzut na kartce :D.

namaru

24-03-2006 15:27

lol panowie spece chyba nawalili :] "- DRAM Burst Length - długość transmisji w trybie Burst - ustawiamy jak największą wartość. " - bzdura, praktyka wykazuje, ze optymalna wartością jest 9 , poniewaz procesor czesto pobiera dane z roznych miejsc pamieci (przynajmniej prof. od AK na PP tak twierdzi nie mi odbierac mu racje :]) Jak zrobić zrzut w biosie? Podłaczamy karte graficzna od kompa na ktorym mamy odpalonego kompa do jakiejs karty innego kompa na ktorym mamy wejscie do CRT i juz.

Twierdza

23-03-2006 18:12

Artykuł przypomina o możliwościach Biosa ,no który jak dla mnie jest trochę paranoiczny jak na dzisiejsze czasy (w segmencie domowym np. Windows xp [bo można sobie pomyśleć ze Windows jest tylko rozwinięciem Dos , nie jest to ładne dla widoku /no ale jednak potrzebę tylko dla speców /) PS: Ja osobiście mam przestawiona szynę FSB z 200 na 215 na Procku Intel Pentium D 820 2.800 (2 core + cache 2 [2 mb] po jeden na każdy rdzeń ) do 3.015 , oraz automatycznie ramy ddr 2 (2 gb 533 ) do 566 …no i wszystko działa stabilnie PS: i zaoszczędziłem na procesorze 200-400 zl ,taka polityka Intela (na wiatraku oryginalnym) Pozdrawiam

marcin

22-03-2006 17:01

@caspersky cos wiecej, zapraszam na helion.pl i ksiazka - anatomia pc, recze ze znudzi Ci sie szybciej niz zdazysz przejrzec 10 kartek, ja mam na studiach anatomie pc i mam tego juz dosc.. bokiem mi to wychodzi... :/ a bios.. ehh moze w koncu ktos wezmie i przepisze tego wysluzonego staruszka... byly ambitne plany napisania go c - wg mnie nie jest to najlepszy pomysl, no ale od czegos trzeba zaczac, chociaz zasada mowi - jak cos dziala dobrze, nie dotykaj :)

albert

22-03-2006 11:11

fajny tekst...

ashton

21-03-2006 21:40

zrzutow ekranu biosa nie zrobisz - z reguly robi sie po prostu zdjecia aparatem albo korzysta w np. WinBIOSU lub innych progsów

caspersky

21-03-2006 12:29

Właśnie, a możeby tak coś więcej o tym BIOSIE??? Chociaż odnośniki. Mnie ten artykół zaciekawił i chcę spróbować czegoś więcej niż tylko zapisać sobie wszystkie ustawienia, czy znaleźć zworkę na płycie. Jeśli byłoby tu coś więcej np. jak to wszystko działa i jak to wszystko rozumieć to już by było spoko! Pozdro dla wszystkich!!

Jotgie

21-03-2006 11:39

Cekawy artykuł. A krytykaci chyba go nie przeczytali dokładnie, bo niektóre krytyki nie mają odzwierciedlenia w tekście artykułu.

KaMi

21-03-2006 10:09

Faktycznie tekst jest raczej dla zaczynających przygodę z komputerami, a "Gość", który nazywa wszystkich kretynami, a sam nawet nicka boi się podać niech lepiej przyjrzy się dobrze obrazkom z ekranami BIOSu. Może wtedy dostrzeże, że raczej nie były robione cyfrówką.

KaMi

21-03-2006 09:35

No właśnie, to jest pomysł na ciekawy artykuł, może autor napisze jak robić zrzuty ekranu BIOSu?

nikt

21-03-2006 08:53

Kolejny nic nowego nie wnoszący artykuł; Panowie jak nie macie o czym pisać proponuje napisać coś o zasilaczach i rozdziałem energii w komputerze. Za co odpowiada dane linia itp.

beer

21-03-2006 07:02

Kompletnie nic nowego nie wniosi ten tekst... Mnie tylko zaciekawia jedno: jak się robi zrzuty ekranu BIOSu? :-)

marcin

21-03-2006 00:47

eee, panom z idg chyba zabraklo pomyslow na 'nowy tydzien' ;D

donkey7

20-03-2006 20:06

może chodziło o cache l2??? swego czasu sprzedawano procki z 0kb cache l2. i chodziły nawet dobrze :) ale jak sobie cache l1 wyłączysz to idź pan śpiewać :P ps. cache to z ang. schowek :)

max

20-03-2006 19:42

ten kto wykombinował poradę z włączeniem cache'a chyba nigdy nie widział systemu w którym go wyłączono. System nie uruchamia się wówczas "nawet kilkakrotnie wolniej" tylko setki razy wolniej. Kiedyś robiłem test - P3 800MHz po wyłączeniu cache'a miało wydajność na poziomie 3-4 megaherców.

maclaw13

20-03-2006 16:59

Z tych wszystkich informacji najwazniejsza jest tak naprawde w tabelce na pierwszej stronie na samym dole - 1 zmiana naraz. Pozostale, jak widze, to bicie piany; bios jest juz kilka-(nascie/dziesiat/set) razy opisany w necie. Trzeba pamietac ze mozliwosci plyty przewiduja zamontowanie lepszego sprzetu (szybszego procka, bardziej wydajnego ramu) i po to sa te ustawienia. Nie mozna mowic, ze plyta oferuje mozliwosci overclock'ingu - ona oferuje mozliwosc ustawienia parametrow bez sprawdzania sensownosci ustawien.

piter

20-03-2006 16:14

kij wam w oko- serwer wam padl... i pozostale strony sie nie otwieraja...buuuuu Moze potrzebujecie nowego speca ;-)

Polecane

PC World z prezentem!

Tak, zamawiam 12 wydań PC World po 14,09 zł każde (zamiast 19,90 zł) od numeru 6/2012.
Dodatkowo program Panda Antyvirus Pro 2012,
chroniący aż 3 komputery, dostanę za darmo.

PC World 6/2012
Nowy numer PC World 6/2011
Razem: 169


  • Z darmową wysyłką
Wyrażam zgodę na wykorzystywanie mojego adresu email do celów marketingowych. rozwiń »

Pobierz bezpłatnego e-booka

20 lat polskiej sieci
Ebook 20 lat polskiej sieci to kompletna charakterystyka polskiego internetu (oraz polskiego internauty). Odpowiadamy na pytanie, jak wygląda nasz kraj na tle bliższych i dalszych europejskich sąsiadów pod względem popularyzacji szerokopasmowych łączy internetowych i rynku mobilnego. Wymieniamy również wady i zalety korzystania z bezpłatnych punktów dostępowych.
Jeśli chcesz otrzymać darmowego e-booka, wpisz swój adres e-mail. Wyślemy Ci go natychmiast!
Wyrażam zgodę na wykorzystywanie mojego adresu email do celów marketingowych. rozwiń »