ATI X800 - demon prędkości grafiki 3D

W poprzednim wydaniu PCWK 5/2004 przedstawiliśmy pierwszą z kart graficznych nowej generacji - NVIDIA GeForce 6800 Ultra. W dwa tygodnie po jej premierze ATI przeprowadziło mocny kontratak, którym jest linia kart graficznych z układami Radeon X800. Nowe dzieło kanadyjskich inżynierów nie zawiodło oczekiwań komputerowej społeczności. Jest także przepotężnym narzędziem graficznym, które sprawi, że najnowsze gry wprawią graczy w zachwyt.

W poprzednim wydaniu PCWK 5/2004 przedstawiliśmy pierwszą z kart graficznych nowej generacji - NVIDIA GeForce 6800 Ultra. W dwa tygodnie po jej premierze ATI przeprowadziło mocny kontratak, którym jest linia kart graficznych z układami Radeon X800. Nowe dzieło kanadyjskich inżynierów nie zawiodło oczekiwań komputerowej społeczności. Jest także przepotężnym narzędziem graficznym, które sprawi, że najnowsze gry wprawią graczy w zachwyt.

Model X800 ma wydajność zbliżoną do "megaprocesora" NVIDII, nie brakuje mu jednak zalet, z których może najistotniejsze jest zdecydowanie niższe zapotrzebowanie na energię. Podobnie jak GeForce 6800 Ultra, wyposażony jest w 16 potoków renderingu. Moc obliczeniowa związana z obróbką pikseli w stosunku do modelu Radeon 9800 XT wzrosła dwukrotnie. To samo dotyczy możliwości silnika w kwestii przekształceń geometrycznych.

Główne cechy architektury X800 zbliżają go do Radeona 9800 XT. W nowym procesorze stosowane są jednak pamięci GDDR3 z 256-bitowym interfejsem. Jednostki pixel i vertex shader są zgodne ze specyfikacją 2.0. W przeciwieństwie do NVIDII, ATI nie zdecydowało się na zastosowanie wersji 3.0. Kanadyjczycy tłumaczą, że na razie tak zaawansowane mechanizmy są zbędne, a producenci gier nie wykorzystują należycie specyfikacji 2.0.

Kompresja z lepszą jakością

ATI X800

ATI X800

Jeśli mowa o nowych funkcjach nowych kart, to wprowadzono kilka istotnych modyfikacji. Jedną z nich jest nowy rodzaj kompresji tekstur normalnych 3Dc. Jego innowacyjność ma polegać na możliwości generowania znacznie dokładniejszych tekstur, przy jednoczesnym zmniejszeniu ich objętości. Mapy poddawane są kompresji 4:1, a ich jakość ma być lepsza niż skompresowanych znanym algorytmem DXTC, dostępnym w DirectX.

Pojawił się także nowy tryb wygładzania krawędzi - Temporal Anti-Aliasing. Polega na tym, że punkty pobierania próbek nie są stałe, lecz zmienne. Klatki nieparzyste i parzyste wygładzane są przy użyciu innych szablonów. Efektem ma być znacznie lepsze wygładzanie przy niższym wpływie na wydajność generowania grafiki. Cieszy, że po wprowadzeniu przez ATI nowych sterowników Temporal Anli-Aliasing będzie obsługiwany także przez karty z rodziny R3x0 (od modelu 9500).

Specyfikacje

Radeon X800 Pro
  • 12 potoków renderingu

  • procesor taktowany z częstotliwością 475 MHz

  • pamięci taktowane z częstotliwością 900 MHz

  • 256-bitowy interfejs pamięci

  • 256 MB pamięci GDDR3, czas dostępu 2,0 ns
Sugerowana cena detaliczna 399 USD

Radeon X800 XT Platinum Edition

  • 16 potoków renderingu

  • procesor taktowany z częstotliwością 520 MHz

  • pamięci taktowane z częstotliwością 1,12 GHz o czasie dostępu 1,6 ns

  • 256-bitowy interfejs pamięci

  • 256 MB pamięci GDDR3
Sugerowana cena detaliczna 499 USD

Oba modele kart z serii X800 wyglądają identycznie. Wyposażone są tylko w jedno gniazdo do podłączenia zasilania, co jest ich niewątpliwą zaletą. Także układy chłodzenia są płaskie i nie zajmują sąsiednich gniazd PCI. Różnice pomiędzy modelami można wychwycić, oglądając pamięci GDDR3. W wersji XT PE RAM ma czas dostępu 1,6 ns, natomiast Pro 2,0 ns.

ATI podkreśla, że nowe karty, wyposażone w procesory X800, będą zużywały mniej energii niż ich poprzedniczki. Procesor, wykonany w technologii 0,13 mikrona, składa się blisko z 160 mln tranzystorów. W benchmarku 3DMark03 najmocniejsza wersja X800 zużywa, według ATI, 65 W, natomiast X800 Pro jedynie 49 W. Dla porównania: zapotrzebowanie na energię GeForce 6800 Ultra wynosi około 150 W. Co ciekawe, Radeony nie mają radiatorów na pamięciach RAM! Konsekwencją jest nagrzewanie się tych elementów do prawie 70 stopni C. Trzeba więc uważać, aby się RAM-em nie poparzyć.

Najpierw trafią na rynek modele kart z X800, wyposażone w interfejs AGP 8x, a pod koniec roku karty z PCI Express 16x (wersja natywna, a nie z mostkiem, jak w produktach NVIDII).

Procesor poprawi obraz

Funkcja Fullstream, która już w poprzednich modelach pozwalała na niwelowanie objawów kompresji (filtr blokowy) ma pracować teraz jeszcze wydajniej. Videoshadery używane są do przekształcania obrazu z przeplotem w pozbawiony przeplotu. Moc obliczeniowa nowego układu pozwoliła na zastosowanie nowych metod progresywnego skanowania. Jednocześnie możliwe jest takie przetwarzanie końcowe, jak wygładzanie krawędzi i usuwanie wspomnianych już objawów kompresji. Teraz podobnej obróbce może być także poddawany obraz o wysokiej rozdzielczości (HD i WMV9 HD). Wszystkie te zabiegi mają poprawiać także jakość sygnału wideo wysyłanego na wyjście TV.

Zadziwiająca wydajność

Nie mieliśmy jeszcze okazji sprawdzić wydajności karty graficznej z procesorem GeForce 6800 Ultra. Wcześniej dotarły do nas jednak dwa modele Radeonów X800 - wersja XT PE i Pro. Rezultaty pierwszych testów opublikowanych w Internecie świadczą, że wydajność najnowszych kart NVIDII jest zbliżona do wydajności przetestowanych przez nas Radeonów X800. Wersja Ultra osiągnęła w testach wyniki na poziomie X800 XT PE, natomiast kart bez dopisku Ultra w nazwie nie widział jeszcze nikt. NVIDIA ich na razie nie ma. Jak Radeony X800 radzą sobie w porównaniu z najszybszymi do tej pory modelami opartymi na układach ATI Radeon 9800 XT i NVIDIA GeForce FX 5950 Ultra? Najlepiej dowodzą tego wyniki wydajności zamieszczone w tabeli. Różnice są gigantyczne. Może się to wydawać mało prawdopodobne, lecz nowe modele potrafią uzyskać w benchmarku 3DMark03 prawie tyle samo punktów, co starsze układy w poprzedniej wersji testu, 3DMark2001 SE. Testowanie kart nowej generacji jest o tyle ciekawe, że zwykle, aby wychwycić istotne różnice w prędkości generowania klatek na sekundę, trzeba przeprowadzić próby w rozdzielczości 1280x1024. Jeszcze lepiej widać różnice w rozdzielczości 1600x1200 pikseli, pytanie tylko, ilu graczy z niej korzysta. Większość monitorów oferuje w takim trybie obraz wyraźnie słabszy i o mniejszych wartościach odświeżania niż w rozdzielczości 1280x1024, zalecanej do urządzeń kineskopowych z ekranami o przekątnej 19". Z kolei posiadacze paneli LCD nie mogą liczyć na oglądanie obrazu w rozdzielczości 1600x1200, jeśli nie mają przynajmniej 20-calowego monitora.

Parametry techniczne i wyniki wydajności kart graficznych

Parametry techniczne i wyniki wydajności kart graficznych

W modelach 17-19-calowych standardem jest rozdzielczość 1280x1024 piksele, dlatego skoncentrowaliśmy się na tym trybie. Uważamy go za najlepszy dla użytkownika.

O wydajności nie ma co wiele pisać, cyfry mówią same za siebie. Nowe modele wręcz nokautują poprzedników. Wersja Pro, z powodu obcięcia liczby potoków, jest wyraźnie wolniejsza od modelu XT, jednak w zupełności wystarczy do całkowicie płynnej gry w dowolnym trybie jakości obrazu. Te karty mają po prostu zapas mocy, który zostanie wykorzystany dopiero w przyszłych produkcjach typu "S.T.A.L.K.E.R", "Half Life 2" czy "Doom III".

Odblokować potoki

Tak jak w Radeonie 9500, w Radeonie X800 Pro najprawdopodobniej można odblokować dezaktywowane potoki renderingu. W tym przypadku z 12-potokowej wersji X800 Pro zrobimy 16-potokową X800 XT Platinum Edition. ATI nie potwierdza, oczywiście, takiej możliwości, jednak czy w przeciwnym razie NVIDIA zdecydowałaby się na ujawnienie dziennikarzom, że model GeForce 6800 można będzie bez większych problemów zamienić na 6800 Ultra (także zamiana 12 na 16 potoków)? Jeśli uda nam się ta operacja, w kolejnym numerze poświęcimy jej więcej uwagi.

Konfiguracja platformy testowej

Procesor Intel P4 3,0 GHz HT, 2x256 MB DDR400 Corsair XMS, płyta główna Asus P4C800, twardy dysk Maxtor 40 GB ATA133, sterowniki ATI Catalyst 6.14.10.6444


Zobacz również