Dwóch się bije...

W trzech czwartych wyścigu do 1 GHz Advanced Micro Devices i Intel idą ramię w ramię. Obie firmy z końcem listopada wprowadziły procesory 750 MHz, a już trzy tygodnie później ogłosiły wersje 800 MHz.

W trzech czwartych wyścigu do 1 GHz Advanced Micro Devices i Intel idą ramię w ramię. Obie firmy z końcem listopada wprowadziły procesory 750 MHz, a już trzy tygodnie później ogłosiły wersje 800 MHz.

Ten pęd do 1 GHz przybrał na sile z bardzo prostego powodu: obaj producenci za wszelka cenę chcą utrzymać koronę króla prędkości. Ponieważ konstrukcje CPU AMD i Intela zaprojektowane są z pewnym zapasem wydajności, podkręcanie zegara następuje wbrew typowej taktyce marketingowej. Zwykle najwyższy model układu zastępowany jest dopiero po osiągnięciu pewnego nasycenia rynku, dzięki czemu firma może utrzymać wysokie ceny i uzyskać niezłe zyski. Tymczasem ambicje dwóch tuzów procesorowych każą walczyć o prestiż, nie o pieniądze - tyle że Intel w przeciwieństwie do konkurenta ma na taką zabawę wystarczające środki finansowe.

Dla użytkowników starcie gigantów ma same pozytywne efekty - dostajemy coraz szybsze procesory, a ceny dotychczasowych modeli spadają. Czy jednak za wyższymi wartościami zegara idą faktyczne wzrosty wydajności?

Częstotliwość taktowania to przecież tylko jeden z elementów wpływających na szybkość komputera. Niemniej ważny jest chipset - zestaw układów towarzyszących CPU. Która z firm produkuje wydajniejszy chipset? Żadna.

Przeprowadzone w laboratorium PC Worlda pierwsze testy pecetów wyposażonych w procesory 750 MHz - Pentium III i Athlona - wypadły niemal identycznie. Również wstępne wyniki testów jednostek 800 MHz wykazują minimalne, prawie niezauważalne różnice między konkurentami.

Ciepło, gorąco, 800!

Tak, 800 MHz zagościło w procesorach jeszcze w 1999 roku - szybciej, niż planowano. Zarówno AMD, jak i Intel początkowo zakładały, że rok '99 zakończy się na częstotliwości 700 MHz, lecz wyścig megaherców spowodował przyspieszenie podkręcania zegara. Goniąc za najwyższą wartością MHz, obie firmy prawie jednocześnie wprowadziły wersje 750, a potem 800 MHz swoich CPU. A wszystko po to, żeby tylko nie zostać w tyle za konkurentem.

Pierwsze testy jednostek 800 MHz pokazują, że Athlon i Pentium III wciąż są sobie równe - z pewnymi stałymi wyjątkami. O ile Athlon nadal bije PIII w profesjonalnych aplikacjach wymagających wielu obliczeń (programy CAD, modelowanie 3D, multimedia), bo ma znacznie wydajniejszą jednostkę zmiennoprzecinkową FPU, to PIII coraz lepiej wypada w testach gier i aplikacji biznesowych. Paradoksalnie Athlon powoli zaczyna tracić na zwiększaniu częstotliwości zegara, podczas gdy PIII pnie się w górę nie tylko dzięki megahercom, lecz i większej liczbie programów wykorzystujących instrukcje SSE.

Przyczyną słabszej wydajności Athlona w wyższych częstotliwościach w porównaniu do PIII jest to, że mimo przejścia AMD na proces produkcyjny 0,18 mikrona, pamięć podręczna L2 Athlona nadal znajduje się poza układem procesora. Działa więc najwyżej z połową częstotliwości samego CPU - maksymalnie 350 MHz. Jednakże tę wartość osiągnięto już w Athlonie 700, toteż dalsze zwiększanie częstotliwości procesora musiało odbywać się kosztem... zmniejszania szybkości pamięci podręcznej. W Athlonie 750 użyto podzielnika częstotliwości nie 1:2, lecz 1:2,5 o nazwie "Pluto 2,5" - pamięć cache L2 taktowana była zegarem 300 MHz. Ten sam podzielnik zastosowany jest w Athlonie 800, więc pamięć L2 pracuje z częstotliwością 325 MHz.

Tymczasem Intel produkuje PIII z pamięcią cache L2 umieszczoną na płytce procesora i działającą z pełną szybkością CPU. Wzrost częstotliwości zegara procesora przyspiesza również pamięć podręczną, a to rzutuje na lepsze wyniki aplikacji biurowych i gier - oprogramowania, które intensywnie korzysta z L2.

Na razie różnice między Athlonem i PIII w wersji 800 są na tyle nieznaczne (rzędu od 2 do 6 procent), że nie da się ich odczuć podczas codziennego użytkowania peceta. Wojna megaherców wybuchnie na nowo, gdy w drugim kwartale roku AMD przeniesie pamięć L2 na płytkę procesora. Wówczas Athlon o kodowej nazwie Thunderbird będzie mógł przekroczyć 1 GHz. Nie będzie jednak sam, bo Intel zamierza w tym samym czasie zaprezentować ulepszony PIII znany pod kryptonimem Williamette.

AMD i Intel przygotowały własne komputery z finalnymi wersjami swych procesorów 750 MHz - w momencie pisania tego artykułu żaden producent pecetów amerykańskich, a tym bardziej polskich, nie dysponował sprawną maszyną 750 MHz (producenci sprzętu mają wciąż poważne problemy z dostawami wersji 700 MHz Athlona i 733 MHz PIII; AMD i Intel nie są w stanie zaspokoić popytu na swe najmocniejsze CPU). Jedynie Compaq stworzył prototypowy model Presario z Athlonem 750. Mimo że nie występuje on na naszym rynku, postanowiliśmy umieścić go w zestawieniu, gdyż jest reprezentantem rozwiązań masowych, a nie jednostkowych i laboratoryjnych.

Wszystkie systemy doskonale poradziły sobie z grafiką, aplikacjami biznesowymi i wielozadaniowością. Czy warto więc jutro pobiec do sklepu z kieszenią wypchaną gotówką? Niekoniecznie.

Wymagający użytkownicy, którym zależy na każdej odrobinie szybkości, by wykonać skomplikowane obliczenia, tworzyć trójwymiarowe modele i projektować treści multimedialne powinni trwać przy najmocniejszych procesorach. Innym bardziej się opłacą nieco wolniejsze pecety: Pentium III 700 i 733 MHz oraz Athlon 650 i 700 oferują lepszą wartość. Można na nich zaoszczędzić przynajmniej 1000-1500 zł, tracąc raptem od dwóch do dziesięciu procent wydajności w aplikacjach biurowych typu Word. Więcej pieniędzy zostanie w kieszeni w przypadku jeszcze wolniejszych komputerów, które i tak szybko radzą sobie z większością codziennych zadań.

Szybkie i drogie

Konfiguracja prototypowego Compaqa Presario 5900Z 750 MHz pokazuje, do jakiego segmentu należeć będą te najszybsze maszyny: 128 MB SDRAM

27 GB twardego dysku, napędy DVD-ROM i CD-RW, karta graficzna nVidia GeForce 256 z 32 MB SDRAM i 19-calowy monitor Đ wszystko, o czym marzy każdy maniak komputerowy (a Compaq dodaje jeszcze odtwarzacz MP3 Diamond Rio). Tylko cena studzi zapał: 3335 dolarów w USA, czyli ok. 14000 zł. Warto jednak pamiętać, że polskie komputery z PIII 733, mniejszymi zyskami i bez monitora kosztowały pod koniec roku około 12000 zł.

AMD i Intel udostępniły pecety ze 128 MB RAM, kartą graficzną 32 MB z układem nVidia TNT2 Ultra, Windows 98 i twardym dyskiem odpowiednio 20 i 17 GB. W naszym pakiecie testowym PC WorldBench 98 maszyna Intela (wykorzystująca pamięć Rambus) wyprzedziła system AMD o nieznaczne trzy procent (oba komputery uzyskały wynik odpowiednio 315 i 305). Presario był trochę wolniejszy (wynik 289), ponieważ Compaq dołącza użyteczne programy narzędziowe i antywirusowe, które nieco zmniejszają szybkość.

Lepszy chipset

Kto wygrał? Wyścig najszybszych pecetów rozstrzygnięty przez fotokomórkę

Kto wygrał? Wyścig najszybszych pecetów rozstrzygnięty przez fotokomórkę

Spodziewaliśmy się znacznej różnicy między dwoma systemami referencyjnymi w naszym teście wielozadaniowości, w którym dotychczas pecety z Intelem Pentium III i pamięcią Rambus z łatwością pokonywały komputery AMD. Jednak tym razem maszyny AMD i Intela finiszowały niemal równocześnie, uzyskując wyniki odpowiednio 272 i 275 punktów. Takie rezultaty to zapewne efekt ostatnich ulepszeń w chipsecie 751 AMD, który nie był w pełni dopasowany do Athlona w momencie jego premiery. Presario (również mający poprawiony chipset 751) i tutaj zajął trzecie miejsce, co było prawdopodobnie spowodowane dodatkowym oprogramowaniem.

W naszych testach aplikacji AutoCAD-a i Photoshopa Intel wysunął się minimalnie naprzód, ale nie na tyle, by było to zauważalne w codziennych zastosowaniach. Jeśli w swej pracy używasz aplikacji typu AutoCAD, które wykonują mnóstwo złożonych obliczeń 2D, nie idź na kompromis, jeżeli chodzi o szybkość procesora. Różnica między komputerem PIII 750 a PIII 667 w naszym teście AutoCAD-a wyniosła prawie dwie minuty; Athlon 750 był szybszy od modelu 650 już o ponad dwie i pół minuty. Specjalnie skonfigurowany system AMD uzyskał najlepszy wynik w teście 3DMark (który mierzy wydajność systemu w środowisku gier), ale różnica w sumie była mniejsza niż cztery procent - tego się nie dojrzy w czasie pracy czy gry (ów test wykorzystuje rozszerzenia Intel SSE i instrukcje AMD 3DNow). Wszystkim trzem komputerom 750 MHz daleko było do rezultatu króla naszego testu 3DMark, Microna Millennia Max PIII 733, a także do jego najbliższego rywala - peceta TCHgraph 733. Wydaje się, że do tak wspaniałego wyniku Microna przyczyniła się magistrala główna 133 MHz i pamięć VC SDRAM 133 MHz, choć TCHgraph z teoretycznie szybszą pamięcią Rambus powinien być lepszy.

Przyszłe atrakcje

Kilka lat temu procesory 1 GHz wydawały się odległą mrzonką. Teraz AMD i Intel planują ich wprowadzenie przed końcem roku. Już dostępne są CPU 800 MHz obu firm (patrz "Ciepło, gorąco, 800!" u góry), zaś Athlony 900 MHz mają pojawić się na wiosnę. Intel pracuje też nad chipsetem obsługującym pamięć SDRAM 133 MHz, która przypuszczalnie wyrówna wydajność kom-

puterów wyposażonych w tę pamięć z osiągami systemów opartych na droższej technologii Rambus. Jest jeszcze za wcześnie na typowanie zwycięzcy w wyścigu do 1 GHz, ale najnowsze układy są podstawą komputerów, które zadowolą najwybredniejszych użytkowników. Czy w takim razie ważne jest, który z procesorów - Intel lub AMD - znajduje się w środku?

Wybór należy do Ciebie. Tak czy owak, dzięki konkurencji dostaniesz to, czego chcesz i za rozsądną cenę.


Zobacz również