Express 2005

Wraz z nadejściem edycji 2005, rodzina produktów Visual Studio została rozszerzona o nową linię - Express Edition, przeznaczoną dla początkujących programistów. Narzędzia tej serii mają być łatwe w obsłudze i ze względu na niską ceną - szeroko dostępne.

Wraz z nadejściem edycji 2005, rodzina produktów Visual Studio została rozszerzona o nową linię - Express Edition, przeznaczoną dla początkujących programistów. Narzędzia tej serii mają być łatwe w obsłudze i ze względu na niską ceną - szeroko dostępne.

W serii Express Edition znalazły się przede wszystkim języki programowania do tworzenia aplikacji na platformę .NET: Visual C# 2005, Visual Basic 2005, Visual C++ 2005 i Visual J# 2005. Towarzyszy im specjalna edycja biblioteki MSDN, która stanowi system pomocy do środowisk programistycznych oraz SQL Server 2005 Express Edition - następca serwera bazy danych MSDE. Same języki programowania można traktować jako następców dotychczasowych edycji Standard takich narzędzi, jak Visual C# .NET 2003, Visual Basic .NET 2003 itp.

Nowe narzędzie dostaną także programiści aplikacji internetowych, używający ASP. NET. Dla nich przeznaczony jest Visual Web Developer 2005 Express Edition. Jest to w pewnym sensie następca ASP. NET WebMatrix Project (obecnie w wersji Reloaded), aczkolwiek nie do końca, ponieważ Web-Matrix jest obecnie bezpłatnym narzędziem.

Samouczek dostarczany ze środowiskiem Visual Basic 2005 Express Edition. Baza danych filmów DVD wykorzystająca Usługę Sieciową witryny Amazon.com.

Samouczek dostarczany ze środowiskiem Visual Basic 2005 Express Edition. Baza danych filmów DVD wykorzystająca Usługę Sieciową witryny Amazon.com.

W odróżnieniu od Visual Studio 2005, gdzie wszystkie języki programowania dostępne są w jednym wspólnym środowisku graficznym, każde z narzędzi programistycznych z edycji Express korzysta z własnego interfejsu i jest instalowane niezależnie od pozostałych. Podczas instalacji dowolnego z nich automatycznie dołączany jest Microsoft .NET Framework 2.0, a do wyboru mamy także wspomnianą bibliotekę MSDN oraz bazę SQL Server. Te trzy elementy stanowią część wspólną wszystkich języków programowania serii Express i są instalowane tylko raz. Na razie wszystkie są dostępne - podobnie jak same środowiska programistyczne - w wersji beta.

Dwa narzędzia z serii Express są na naszych płytach w bieżącym wydaniu PC Worlda. Visual C# 2005 Express Edition Beta jest podstawowym językiem platformy .NET, natomiast Visual Basic 2005 Express Edition - to język zalecany dla osób wykorzystujących dotychczas Visual Basic 6. Przyczyną takiego podziału jest chęć zapewnienia programistom łagodnego przejścia do platformy .NET.

Zamiast uczyć się zupełnie nowego języka i jednocześnie wprowadzać nowe pojęcia, można poznać nowe techniki - takie jak dziedziczenie czy obsługa wyjątków - w znanym już Visual Basicu. Ewentualne późniejsze przejście do języka C# będzie wtedy stosunkowo łatwe, ponieważ zmieni się tylko sposób zapisywania instrukcji. Język C# jest z kolei najlepszym wyborem dla dotychczasowych programistów C++ i Javy (mimo że istnieją edycje narzędzi Express oparte również i na tych językach), ponieważ jest syntezą ich najlepszych cech.

Oba środowiska programistyczne umożliwiają tworzenie podobnych projektów i wyświetlają ekrany powitalne z odnośnikami do dokumentacji oraz materiałów szkoleniowych lokalnych i internetowych.

Oba środowiska programistyczne umożliwiają tworzenie podobnych projektów i wyświetlają ekrany powitalne z odnośnikami do dokumentacji oraz materiałów szkoleniowych lokalnych i internetowych.

Narzędzia serii Express przeznaczone są do tworzenia stosunkowo prostych aplikacji. Visual C# 2005 Express nie pozwala tworzyć stron internetowych w ASP. NET, budować Usług Sieciowych (Web Services), przygotowywać aplikacji do urządzeń mobilnych czy projektować systemów wielowarstwowych. Do tych wszystkich zadań są albo oddzielne narzędzia Express, albo funkcje te dostępne są w odpowiedniej edycji Visual Studio 2005. Visual C# 2005 Express nadaje się natomiast do wizualnego budowania aplikacji Windows z graficznym interfejsem użytkownika złożonym z komponentów Windows Forms, do tworzenia prostych aplikacji konsolowych oraz bibliotek funkcji - a właściwie bibliotek klas, ponieważ mamy do czynienia z językiem obiektowym. Mimo że w Visual C# 2005 Express nie da się tworzyć Usług Sieciowych, to można z nich bardzo łatwo korzystać. Możliwa jest również współpraca z bazami danych, ale tylko w przypadku źródeł lokalnych, takich jak Microsoft Access czy SQL Server 2005 Express. Biorąc pod uwagę wymienione możliwości, Visual Basic 2005 Express jest alternatywnym językiem programowania i funkcjonalnym odpowiednikiem środowiska Visual C# 2005 Express.

Jednym z założeń serii Express jest łatwa obsługa narzędzi programistycznych i szybka nauka języków programowania. Dlatego oprócz wygodnego środowiska ze zintegrowanym debuggerem i edytorem kodu z technologią IntelliSense (która ułatwia wprowadzenie kodu, np. poprzez automatyczne uzupełnianie nazw klas i metod) dostarczane są - oprócz dokumentacji MSDN - także materiały szkoleniowe w postaci samouczków i przykładowych projektów. Tak zwane Starter Kits to gotowe projekty kompletnych aplikacji, które demonstrują możliwości narzędzia i generalnie platformy .NET oraz uczą posługiwania się danym językiem programowania, a jednocześnie wykonują konkretne, pożyteczne zadania. W Visual C# 2005 Express przykładowy Starter Kit służy do budowy wygaszacza ekranu, który oprócz prostej podmiany wyświetlanych obrazów, pokazuje również informacje pobrane w formacie XML z kanałów RSS. Przykładowa aplikacja w Visual Basicu to baza danych filmów DVD, która do znalezienia informacji o filmie wykorzystuje Usługę Sieciową (Web Service) oferowaną przez witrynę Amazon.com. Oba projekty pokazują, jak łatwo na nowej platformie napisać aplikacje, których zaprogramowanie w klasycznych językach programowania i za pomocą dotychczasowych narzędzi wymagało niemałego nakładu pracy.

Programowanie w obu narzędziach, Visual C# 2005 Express Edition i Visual Basic 2005 Express Edition, wygląda bardzo podobnie. Te same typy projektów, te same okna narzędziowe, ta sama biblioteka klas - tylko składnia nieco inna. Komponenty dostępne w obu językach są elementami platformy .NET, zatem zawartość okna Toolbox w obu przypadkach jest identyczna. Bardzo podobnie funkcjonują też wszystkie pozostałe okna narzędziowe. Tak jak w innych narzędziach RAD, okno Properties wyświetla właściwości lub zdarzenia aktywnego obiektu, a Solution Explorer daje szybki dostęp do wszystkich plików i ustawień projektu.

W oknie Solution Explorer szczególnie istotna jest grupa References, która zawiera odniesienia do wszystkich komponentów wykorzystywanych przez aplikację. Dostępne w menu kontekstowym polecenie Add reference, będzie przydatne przy każdym dodawaniu do projektu nowego komponentu platformy .NET lub kontrolki COM/ActiveX.

Edytor kodu w obu narzędziach domyślnie separuje kod programu dodany przez programistę od kodu generowanego automatycznie podczas projektowania interfejsu aplikacji metodą przeciągania. Trzeba zaznaczyć, że na platformie .NET, wygląd aplikacji opisany jest w kodzie programu, a nie za pomocą specjalnego pliku binarnego, jak w niektórych starszych narzędziach RAD. Teoretycznie możliwe jest zatem napisanie aplikacji z interfejsem graficznym nawet w Notatniku. Dla większej czytelności kodu, oba środowiska zapisują instrukcje odpowiadające za wygląd aplikacji w oddzielnych plikach.

Ze względu na stosowanie na platformie .NET ujednoliconego sposobu obsługi błędów za pomocą wyjątków, podczas tworzenia aplikacji przydatne okażą się dwa ustawienia debuggera, dostępne w menu Debug | Exceptions. Pierwsze pozwala ustalić, czy w razie pojawienia się wyjątku wykonywanie programu ma zostać przerwane. Natomiast drugie pozwala wykrywać takie fragmenty w kodzie, w których programista "zapomniał" wprowadzić instrukcje obsługujące wyjątek. Obie opcje okażą się bardzo praktycznym narzędziem w usuwaniu błędów i tworzeniu wysokiej jakości aplikacji.

W stosunku do poprzednich wersji narzędzi programistycznych firmy Microsoft usprawniony został też mechanizm aranżowania układu okien. Klikając prawym przyciskiem myszy pasek tytułu dowolnego okna, możemy zmienić jego status z pływającego na zadokowany, ukryty, chowany automatycznie lub wpasowany jako zakładka. Bardzo wygodny jest też nowy system wyboru obszaru dokowania okna. Rozpoczęcie przeciągania okna oznaczonego jako zadokowane uaktywnia system wstępnego podglądu obszaru dokowania, który można teraz określić bardzo precyzyjnie, naprowadzając kursor na pojawiające się pomocnicze ikony.

Chociaż pod względem możliwości tworzenia aplikacji oba środowiska są identyczne, to przynajmniej w wersji beta Visual C# 2005 Express Edition jest wyposażony w dodatkowe, nieco bardziej zaawansowane narzędzia ułatwiające tworzenie aplikacji. Jednak wybór odpowiedniego narzędzia zależy i tak w największym stopniu od osobistych preferencji co do składni języka oraz umiejętności.


Zobacz również