Giga za grosze

Producenci układów pamięci RAM ciągle je poprawiają i wprowadzają nowe rozwiązania. Jednak nadal wiele osób korzysta z pamięci DDR pierwszej generacji. Dla nich przygotowaliśmy test dwunastu par szybkich modułów w standardzie DDR 400.

Producenci układów pamięci RAM ciągle je poprawiają i wprowadzają nowe rozwiązania. Jednak nadal wiele osób korzysta z pamięci DDR pierwszej generacji. Dla nich przygotowaliśmy test dwunastu par szybkich modułów w standardzie DDR 400.

Do jednego zestawu pamięci Corsair dołączono program do zarządzania treścią prezentowaną na dołączonym wyświetlaczu.

Do jednego zestawu pamięci Corsair dołączono program do zarządzania treścią prezentowaną na dołączonym wyświetlaczu.

Pamięci DDR wciąż są interesujące dla użytkowników korzystających z procesorów AMD Athlon XP/64/FX oraz Sempron i Duron. Dopiero w połowie tego roku firma zaprezentuje swój pierwszy model, w którym kontroler pamięci będzie obsługiwał DDRII. Posiadacze komputerów z układami Intela przeważnie korzystają już z tych układów, bo wszystkie firmy produkujące chipsety mają produkty dostosowane do wymagań związanych z obsługą pamięci DDRII.

Zmiana procesu produkcji umożliwia zmniejszenie poszczególnych tranzystorów, z których składają się bramki pamiętające bity informacji. Mniejsze tranzystory szybciej się przełączają, pobierają mniej prądu i w efekcie mniej się nagrzewają. Nowocześniejsze układy pamięci mają same zalety, jednak częstotliwość większa niż 200 MHz jest w ich wypadku bliska maksymalnej ze względu na zakłócenia.

Tendencje

Opłacalność

Opłacalność

W efekcie producenci, wspierani przez Intela, przygotowują kolejne generacje pamięci. Jeszcze w zeszłym roku najpopularniejsze były DDR i dlatego kosztowały mniej niż DDRII. Jednak pod koniec 2005 roku tendencja się odwróciła i okazały się droższe, mimo wciąż dużego popytu. Teraz najpopularniejsze są moduły DDRII, niedługo zaś rozpocznie się seryjna produkcja układów DDRIII, ale do ich upowszechnienia upłynie jeszcze dużo czasu.

Kupując układ pamięci, dobrze się zastanów i wybierz ten, który najlepiej spełnia twoje wymagania. Ostatnim zatwierdzonym przez organizację standaryzującą JEDEC standardem pamięci DDR jest DDR 400, pracujący z częstotliwością 200 MHz. W sklepach jest wiele układów z oznaczeniem DDR466, DDR500, a nawet DDR600. Sugeruje to, że działają z częstotliwością 233, 250 lub 300 MHz. Są przeznaczone dla osób przetaktowujących komputery.

Wydajność

Wydajność

Moduły DDR500 są znacznie droższe, a jak wynika z testów, wcale nie przyspieszają działania komputera, bo producenci wydłużają opóźnienia i jednocześnie zwiększają częstotliwość pracy układów. Są też bardziej podatne na błędy. Co jednak najważniejsze, architektura procesorów AMD, zwłaszcza modeli ze zintegrowanym kontrolerem pamięci, ma zapewnić największą szybkość działania w typowych aplikacjach oraz w grach. Ponieważ kod programów w znacznej części składa się z instrukcji skoków, aplikacje takie najszybciej działają wówczas, gdy nie muszą czekać na dane. Należy także pamiętać, że większa częstotliwość pracy powoduje większe wydzielanie ciepła, które należy usunąć z obudowy komputera. Zapewne dlatego AMD nie wprowadziło obsługi DDR 500/ DDR 600 do swojego kontrolera.

DDR kontra DDRII

Różnice pomiędzy układami pamięci DDR i DDRII polegają przede wszystkim na zastosowaniu w nowszych modelach tzw. terminatorów zapobiegających odbiciu sygnału. Pozwala to na uzyskanie lepszego kształtu sygnału, a więc większej odporności na wszelkiego rodzaju zakłócenia. Zastosowanie specjalnego przełącznika, który zapewnia naprzemienny dostęp do kolejnych modułów, pozwala zwiększyć częstotliwość pracy, ale wydłuża czas dostępu do danych.

Przyspieszanie

W czasie testów sprawdzaliśmy, jakiego wzrostu wydajności można oczekiwać po zoptymalizowaniu ustawień układów pamięci, dlatego osiągnięcie jak najkrótszych opóźnień miało duży wpływ na ocenę końcową przyznawaną danej pamięci.

Właśnie przez skrócenie opóźnień w dostępie do danych najłatwiej uzyskać przyspieszenie pracy komputera. Wykorzystując układy pamięci firmy Corsair przeprowadziliśmy test, który polegał na zmniejszeniu opóźnień ze standardowych 2,5-3-3-6 do najlepszych możliwych 2-2-2-5.

Eksperyment wykazał, że niekiedy, np. podczas kompresowania danych za pomocą programu WinRAR, krótsze opóźnienia przy 200 MHz zapewniają taką samą wydajność, jak pamięci pracujące z częstotliwością 216 MHz w trybie 2,5-3-3-6. Oczywiście w tym drugim wypadku szybciej pracuje też procesor, co zapewnia szybsze działanie w aplikacjach, których wydajność bardziej zależy od szybkości procesora niż pamięci.

Jak skutecznie przetaktować

Parametry techniczne i wyniki testów

Parametry techniczne i wyniki testów

Gdy zaczynasz przetaktowanie pamięci, pamiętaj przede wszystkim o ryzyku. Po zwiększeniu częstotliwości oraz napięcia zasilającego układ się bardziej nagrzewa. Musisz zapewnić takie warunki termiczne, które pozwolą odprowadzać dużo ciepła, aby pamięć się nie przegrzewała. Planując przetaktowanie, sprawdź, czy masz dobrą płytę główną, na której podstawki modułów pamięci są oddalone od siebie. Dodatkowo większą skuteczność przetaktowania uzyskasz, mając tylko dwa, a nie cztery moduły.

Po zwiększeniu częstotliwości pracy dokładnie sprawdź za pomocą jednego z testów, czy pamięci pracują prawidłowo. Bardzo dobry jest np. MemTest 86+, który potrafi w pętli sprawdzać różne kombinacje zapisu, odczytu i innych operacji. Najlepiej uruchomić go w pętli na całą dobę i jeśli się pojawią błędy, należy zmniejszyć częstotliwość pracy i powtórzyć test. Jeśli tego nie zrobisz, wówczas błąd pojawi się w najmniej oczekiwanym momencie.

Co gorsza, uszkodzenia pamięci na skutek przegrzania nie ujawniają się natychmiast, a dopiero po kilku tygodniach bądź miesiącach, najpierw rzadko, a później coraz częściej. W tym momencie jest już za późno na przeciwdziałanie i może być konieczne kupno nowych układów.

Próbując przetaktować pamięć, koniecznie zabezpiecz swoje dane na twardym dysku. Niestety, Windows XP ma tę wadę, że w efekcie problemu z modułami pamięci może się już nie uruchomić i często trzeba ponownie go zainstalować, oczywiście po zapewnieniu stabilnych warunków pracy.

DDR400 CL 1,5

Firma Geil sprzedaje układy pamięci o opóźnieniach skróconych jeszcze bardziej, tj. do 1,5-2-2-5. Jednak mogą być w pełni wykorzystane jedynie na niektórych płytach, takich jak DFI LanParty NF4 czy w niektórych modelach firmy ASUS. Niestety, w Polsce nie są sprzedawane.

Wyposażenie

Układy DDR teoretycznie powinny być takie same, więc trudno ocenić wyposażenie. A jednak w lepszych i droższych produktach możesz znaleźć elementy, których konkurenci nie oferują.

Gigabajt pamięci DDR 400 może kosztować od niecałych 300 do ponad 800 złotych. Najtańsze sprzedawane są niemal bez dodatków, najczęściej jedynie w przezroczystym opakowaniu. Droższe modele wyposażone są w ulotkę informacyjno-reklamową i radiator.

Niektórzy producenci, np. Geil i Corsair, tworzą specjalne serie układów przeznaczonych do przetaktowania. Takie modele wyposażone są często w termometr, a temperaturę mierzy czujnik umieszczony na płytce drukowanej. Geil wykorzystał mniej wygodny sposób prezentacji wskazań, bo aby podświetlić jedno z czterech pól, trzeba nacisnąć radiator pamięci, co grozi oparzeniem. Jedne z droższych w teście układy Corsair XMS3203v3.4 Expert zawierają w opakowaniu specjalny wyświetlacz LED, który pozwala na sprawdzenie temperatury, napięcia zasilającego oraz częstotliwości pracy. Jest też płyta CD zawierająca specjalny program do konfigurowania napisów pojawiających się na tym wyświetlaczu. Użytkownik może dodawać własne wpisy i określać czas ich wyświetlania.


Zobacz również