Grafika w biznesie

Dokumentacja procesów biznesowych - już sama nazwa przeraża, a tu 16-letni syn prosi mnie o zainstalowanie iGrafx, bo potrzebuje narzędzia do narysowania mapy sprzedaży. Nic dziwnego, graficzna prezentacja procesów biznesowych stała się powszechną umiejętnością.

Dokumentacja procesów biznesowych - już sama nazwa przeraża, a tu 16-letni syn prosi mnie o zainstalowanie iGrafx, bo potrzebuje narzędzia do narysowania mapy sprzedaży. Nic dziwnego, graficzna prezentacja procesów biznesowych stała się powszechną umiejętnością.

Początkowo schematów blokowych używano do dokumentowania algorytmów np. programów komputerowych. Wkrótce dostrzeżono, że procesy biznesowe także przebiegają według jakiegoś algorytmu. Dlatego programy do opisu algorytmów, które powstały pod koniec lat 80., zaczęto wykorzystywać do opisów procesów. Pierwszym takim programem do Windows był ABC FlowCharter, którego najnowszą wersją jest iGrafx FlowCharter 2005.

Graficzna interpretacja algorytmu

Zwykłe schematy blokowe nadają się do opisu prostych zależności między czynnościami. Szybko zauważono, że przekazywana informacja nie potrafi odwzorować pełnej złożoności problemów wynikających z przebiegu procesów biznesowych i zaproponowano graficzne metody opisu. Pozwalają one na znacznie pełniejszą analizę, ale są mniej czytelne dla nieprzygotowanego odbiorcy i jedynie metodę Swimlane można w podstawowym zakresie wykorzystywać bez specjalnego przygotowania.

Przykładowe metody opisu procesów biznesowych

Metoda Swimlane - jak procesy przechodzą między wydziałami w organizacji.

Metoda Swimlane - jak procesy przechodzą między wydziałami w organizacji.

Metoda Swimlane - opisywany jest sposób przechodzenia procesów pomiędzy wydziałami w organizacji. Jest mało sformalizowana i można w niej umieszczać zarówno czynności, jak i dokumenty oraz etapy, na których znajdują się dane procesy. Dzięki temu nadaje się do ich opisania z różnych punktów widzenia (np. obiegu dokumentów na potrzeby WorkFlow), do opisu czynności i rejestracji stanów procesu oraz zapisów (np. dla ISO 9001), pełnej parametryzacji, analizy poszczególnych czynności oraz ich wzajemnego oddziaływania, np. na potrzeby Design Of Experiments (DOE - projektowanie eksperymentów w metodologii Six Sigma) czy analiz Activity Based Costing (ABC - rachunek kosztów działań do analiz księgowych).

Metoda BPMN (Business Process Modeling Notation) - standard od 2004 roku. BPMN dzięki pełnemu sformalizowaniu można konwertować 1:1 na język BPEL (Business Process Execution Language), oparty na XML-u. Prawdopodobnie w najbliższym czasie stanie się główną graficzną formą opisu procesów na potrzeby systemów ERP (Enterprise Resource Planning, zarządzanie zasobami w przedsiębiorstwach) i WorkFlow - obiegu pracy (czasem też zwanego obiegiem dokumentów). Obsługę BPMN / BPEL zakłada większość liczących się producentów oprogramowania klasy ERP i WorkFlow.

IDEF0 (Integrated DEFinition Methods) - standard od 1993 roku. Procesy opisywane są jako przejścia między poszczególnymi czynnościami w taki sposób, że każda czynność przekształca parametry wejściowe (strzałki z lewej strony) w wyjściowe (strzałki z prawej, przy wykorzystaniu mechanizmów (strzałki z dołu) i kontroli (strzałki z góry). Jest to metoda bardzo sformalizowana, ale bardzo dobrze nadaje się do tłumaczenia na modele w narzędziach CASE.

UML (Unified Modeling Language) - metoda wykorzystywana głównie do planowania systemów informatycznych (standard od 1997 roku), choć również używana do opisu procesów biznesowych. Operuje takimi pojęciami, jak stereotypy, wydarzenia i zmienne nimi sterujące. Grupy diagramów UML pokazują proces biznesowy w różnych ujęciach, w zależności od obserwatora.

Lean VSM (Value-added Stream Map) - procesy analizowane są pod kątem stosunku czasu pracy do czasu oczekiwania surowców i półproduktów na proces przetwarzania oraz ilości surowców i półproduktów w procesie wytwarzania. Wykorzystywany m.in. w metodologii Lean Manufacturing (wytwarzanie odchudzone) i Lean Six Sigma.

Wszystkie te diagramy można wykonywać, posługując się załączonym na DVD programem iGrafx FlowCharter 2005. W następnym artykule powiemy, jak metodą Swimlane opisuje się i analizuje procesy za pomocą tego narzędzia. Wybraliśmy je na potrzeby prezentacji, bo pozwala nie tylko na narysowanie diagramów, ale również na ich symulację (za pomocą iGrafx Process 2005).

Informacje dodatkowe

BPMN - specyfikacja http://www.bpmn.org/index.htm

IDEF0 - koncepcja http://www.idef.com/idef0.html

UML - specyfikacja http://www.omg.org/technology/documents/formal/uml.htm

- przegląd diagramów UML www.erudis.pl/index.php?page_id=56&lang=pl


Zobacz również