KDE 2.0 Copernicus

K Desktop Environment to najpopularniejsze graficzne środowisko użytkownika dostępne do Linuksa. Wraz z wprowadzeniem nowej wersji KDE rozpoczął się nowy etap w rozwoju graficznego środowiska użytkownika w Linuksie.

K Desktop Environment to najpopularniejsze graficzne środowisko użytkownika dostępne do Linuksa. Wraz z wprowadzeniem nowej wersji KDE rozpoczął się nowy etap w rozwoju graficznego środowiska użytkownika w Linuksie.

Praca nad nową wersją linuksowego desktopu trwała ponad rok. Zmian jest bardzo wiele i dotyczą nie tylko wyglądu interfejsu użytkownika, ale przede wszystkim dotyczą architektury wewnętrznej KDE. Kilku producentów (Caldera, SuSE i Mandrake) komercyjnych dystrybucji Linuksa zapowiedziało już, że KDE 2.0 Kopernikus będzie standardowym interfejsem użytkownika w ich systemach. Kopernikus zawiera ponad 100 programów i obsługuje ponad 35 języków, w tym hebrajski i arabski. KDE 2.0 wykorzystuje najnowszą wersję biblioteki Qt 2.2.1, która posłużyła do budowy interfejsu użytkownika i wszystkich elementów GUI.

Zmiany, zmiany, zmiany

Tak wygląda desktop KDE 2.0 Kopernikus

Tak wygląda desktop KDE 2.0 Kopernikus

Większość zmian w architekturze KDE nie jest widoczna dla zwykłego użytkownika, ale powinny pozytywnie wpłynąć na stabilność programów i samego desktopu KDE. Najważniejsza jest całkowita przebudowa głównych bibliotek KDE pod kątem usług systemowych udostępnianych programom użytkowym. Dzięki tym usługom programy KDE mogą być tworzone łatwiej i szybciej. Przykładem jest implementacja usług sieciowych. Teraz każdy program, który chce korzystać z usług sieci TCP/IP może skorzystać z gotowych mechanizmów i programista nie musi od początku kodować wszystkich szczegółów. Co prawda większość takich usług pojawiła się już w KDE 1.1, ale dopiero w wersji 2.0 zostały usystematyzowane.

Kolejną nowością w KDE jest Kparts, mechanizm modularyzacji KDE, który umożliwia współdzielenie tego samego kodu (a raczej obiektów) między wiele programów. KDE liczy kilka milionów linii kodu i zawiera już większość obiektów powszechnie używanych w programach użytkowych. KParts to tzw. component object model (COM, model komponentów obiektowych), który umożliwia wykorzystywanie takich "gotowców" w nowych programach. Mechanizmy COM są powszechnie używane w MS Windows i częściowo w Mac OS. Co więcej, możliwe jest tworzenie własnych komponentów rozszerzających funkcjonalność KDE i udostępnianie ich innym aplikacjom.

Instalujemy KDE 2.0 Kopernikus

Na naszym CD ROM-ie (w katalogu kde2) znajdziesz pakiety binarne przeznaczone do dystrybucji Red Hat 7.x. Najpierw jednak musisz zainstalować bibliotekę Qt 2.2.1 (znajduje się w podkatalogu kde2/qt2). Należy w tym celu wykonać polecenie:

rpm -Uvh nazwa_pakietu.rpm

Teraz można już instalować poszczególne pakiety składowe. W ty celu w odniesieniu do każdego pliku RPM znajdującego się w podkatalogu kde2 wykonaj następujące polecenie:

rpm -Uvh nazwa_pakietu.rpm

Teraz możesz uruchomić KDE z konsoli poleceniem <font color="red">startkde. Jeśli miałeś wcześniej zainstalowane KDE 1.1, to uruchom X-Window poleceniem <font color="red">startx, uruchom program switchdesk (pozwala przełączać domyślny menedżer okien), wybierz opcję KDE 2 i ponownie uruchom X-Window.

Pierwszymi programami KDE, które polegają na Kparts, są Konqueror i KOffice. Przykładem działania KParts jest osadzanie arkusza KSpread w dokumencie KWorda albo używanie przez Konqueror mechanizmów wyświetlania plików PostScript zawartych w programie KGhostviews. KParts umożliwia również swobodną wymianę danych między różnymi komponentami, np. wykres KCharts osadzony w dokumencie KWord będzie się sam uaktualniał, pobierając aktualne dane z arkusza kalkulacyjnego lub innego źródła danych. Przykładem systemowego obiektu Kparts jest natomiast obiekt KHML, który pozwala na utworzenie przeglądarki WWW przy użyciu kilkuset linii kodu. KHTML obsługuje HTML 4.0, CSS-2 (Cascading Style Sheets), SSL (Secure Socket Layer do bezpiecznych połączeń) potrafi również korzystać z wtyczek do Netscape Communicator (np. do obsługi plików Flash, RealAudio i RealVideo) i twórcy programów do KDE mogą łatwo wykorzystać te możliwości.

KDE 2 wprowadza również nową architekturę obsługi multimediów opartą na aRts (Analog Realtime Synthesizer). aRts umożliwia równoczesne odtwarzanie strumieni audio i wideo z różnych źródeł (np. z pliku i z Internetu). Jest rozbudowanym systemem dźwiękowym zawierającym filtry do sterowania jakością dźwięku, syntezator analogowy i mikser. Do systemu aRts można dodawać własne rozszerzenia i filtry.

KOffice na dobry początek

Po raz pierwszy do KDE dołączono pakiet KOffice. Jest to zintegrowany pakiet biurowy zawierający edytor tekstu KWord, arkusz kalkulacyjny KSpread, program do tworzenia prezentacji KPresenter, do tworzenia wykresów KChart oraz dwie aplikacje do obróbki grafiki: KImageShop (bitmapy) oraz KIllustrator. Na razie dotkliwie brakuje filtrów importowych do plików w formatach MS Office, jednak powinny się pojawić w najbliższym czasie w związku z udostępnieniem kodu źródłowego pakietu StarOffice (wraz z filtrami importowymi). Mimo to niektóre programy nadają się już do poważniejszych prac - szczególnie program KPresenter i KWord. Rozwój KOffice jest imponujący - jeszcze rok temu był to zbiór dość banalnych, niestabilnych programów, który teraz staje się powoli konkurencją StarOffice'a. Szczególną zaletą KOffice jest szybkość jego działania w porównaniu ze StarOfficem.

Elastyczny interfejs

Przebudowany Control Center

Przebudowany Control Center

Największą rewelacją KDE 2.0 jest Konqueror. To program do wszystkiego - menedżer plików, przeglądarka WWW, przeglądarka sieci lokalnej i przeglądarka popularnych typów plików. Dzięki mechanizmowi KParts Konqueror potrafi "połykać" zewnętrzne programy i wykorzystywać je do przeglądania plików, których sam nie może obsłużyć. Konqueror jest również zaawansowaną przeglądarką WWW - obsługuje SSL, aplety Java i skrypty JavaScript. Poprawiono system pomocy (również oparty na Konqueror) kopiując jego funkcje z MS Windows W2K. Wprowadzono również na szeroką skalę XML jako język opisu interfejsu użytkownika KDE 2.0, co umożliwi w przyszłości łatwą manipulację wyglądem desktopu. Ciekawostką (szczególnie dla użytkowników MS Windows) jest uniwersalny mechanizm I/O, o nazwie KIO, który dba o to, aby żadna z operacji związanych z kopiowaniem plików, formatowaniem dyskietek czy kopiowaniem z Internetu nie blokowała ("zamrażała") interfejsu użytkownika. KIO obsługuje większość protokołów internetowych (HTTP, FTP, POP, IMAP, NFS, SMB, LDAP) oraz lokalne pliki.

Poprawiono wiele szczegółów związanych z Panelem sterowania (Control Center), paskiem ikon i menu. KDE 2.0 obsługuje teraz także motywy (graficzny wystrój GUI) biblioteki GTK, co daje dostęp do wielkiego zbioru "themes" opracowanych dla GNOME. Poprawiono przełączanie mapowania klawiatury, czcionek i sposobu kodowania znaków. Ulepszono również mechanizm konfiguracji skrótów klawiszowych i dodawania własnych ikon do menu K.

Wady

KDE 2.0 po polsku

KDE 2.0 obsługuje polskie czcionki i klawiaturę. Oczywiście wcześniej w systemie muszą być zainstalowane pakiety z polskimi czcionkami ISO8859-2 (szczegółowy opis, jak to zrobić, znajdziesz w PCWK 7-8/2000). Kiedy czcionki są już na swoim miejscu, w menu K otwórz okno Preferences | Personalization | Country Language i wybierz odpowiednie opcje języka polskiego i przełącz kodowanie znaków na ISO8859-2. Pozostało jeszcze włączyć obsługę polskiej klawiatury w oknie Keyboard Layout w podmenu Personalization. Po ponownym uruchomieniu KDE większość komunikatów i menu będzie dostępna po polsku.

Niestety, ceną, którą należy zapłacić za tak wiele nowych możliwości, jest szybkość działania całego środowiska KDE. Dotychczas użytkownicy często sięgali po KDE, ponieważ było szybkie i łatwe w obsłudze. KDE 2.0 jest o wiele powolniejsze w działaniu i w tym względzie nie różni się od konkurencyjnego środowiska GNOME. Stało się tak ze względu na wprowadzenie "zasobożernegoÓ mechanizmu KParts oraz nowych rozbudowanych obiektów (np. KHTML) bezpośrednio do jądra KDE 2.0.

Uciążliwą wadą jest również brak systemu pomocy dostępnego całkowicie w języku polskim. Również komunikaty systemu, mimo że w większości przetłumaczone, potrafią zaskoczyć anglojęzyczną wersją. Pozostaje mieć nadzieję, że wraz z upływem czasu sytuacja w tym zakresie będzie się polepszać - zależy to m.in. od pracy ochotników biorących udział w polskim projekcie tłumaczeń KDE.

Adresy internetowe

Strona WWW projektu KDE

www.kde.org

Polskie strony KDE

www.kde.com.pl

Polski projekt tłumaczenia KDE

http://mer.chemia.polsl.gliwice.pl/kde/transl

Międzynarodowe grupy tłumaczące KDE

http://i18n.kde.org/teams/index.shtml


Zobacz również