Reaktywacja XP

"Przecież to bułka z masłem! Każdy potrafi zainstalować system Windows!" - zapewne słyszałeś to już nieraz. Ale czy na pewno potrafi to zrobić właściwie i "według podręcznika"?

"Przecież to bułka z masłem! Każdy potrafi zainstalować system Windows!" - zapewne słyszałeś to już nieraz. Ale czy na pewno potrafi to zrobić właściwie i "według podręcznika"?

Od tego się wszystko zaczyna. Okno powitalne instalatora systemu operacyjnego Windows XP.

Od tego się wszystko zaczyna. Okno powitalne instalatora systemu operacyjnego Windows XP.

Z instalowaniem Windows zetknąłeś się zapewne choć raz w życiu. W zależności od wersji systemu operacyjnego jest to mniej lub bardziej skomplikowane i wiąże się z niezliczonymi dodatkowymi czynnościami (instalacja sterowników, aktualizacji, niezbędnego oprogramowania oraz konfiguracja wszystkich komponentów). To proces czasochłonny, wymagający odpowiedniej staranności i wcześniejszych przygotowań (zwłaszcza gdy robisz to po raz pierwszy). Nasz artykuł wyjaśni tajniki typowej instalacji Windows XP Professional i poprowadzi cię przez wszystkie ciemne zakamarki, które możesz napotkać po drodze. Niezależnie od tego, czy właśnie kupiłeś nowy komputer, twardy dysk lub miałeś awarię systemu operacyjnego, znajdziesz tu niezbędne wskazówki, które pomogą ci go samodzielnie i kompleksowo zainstalować.

Grunt to dobry plan

Archiwum wiadomości pocztowych w Outlook Expresie dobrze się ukrywa. Ale przed tobą się nie schowa.

Archiwum wiadomości pocztowych w Outlook Expresie dobrze się ukrywa. Ale przed tobą się nie schowa.

Oczywiście, zanim przystąpisz do właściwej instalacji, powinieneś zgromadzić odpowiedni pakiet narzędzi i z wielką starannością zaplanować cały proces. W tym wypadku bardzo ważna jest kolejność wykonywanych zadań. Ma kluczowe znaczenie dla powodzenia całej operacji, a także stabilności i bezpieczeństwa systemu operacyjnego. Ramka "Przygotowanie do instalacji Windows" zawiera przykładowe zestawienie prac przygotowawczych i miejsc, na które powinieneś być wyczulony. Przyjmujemy, że masz już komputer z systemem Windows i nadeszła w końcu pora na jego ponowną instalację. Pamiętaj, że jeszcze przed jej wykonaniem czeka cię mozolne (aczkolwiek konieczne) zabezpieczenie najważniejszych danych (czyli tzw. backupowanie). Jeśli właśnie kupiłeś swój pierwszy komputer i nie masz jeszcze żadnych danych, ten etap cię nie dotyczy. Zamiast niego przypadnie ci w udziale podzielenie twardego dysku na partycje (wraz z wyborem odpowiedniego dla siebie systemu plików FAT lub NTFS) oraz formatowanie (na szczęście może je automatycznie wykonać systemowy instalator). Na następnych stronach znajdziesz dokładne omówienie poszczególnych etapów instalacji systemu operacyjnego Windows.

Żmudne, ale konieczne

Kreator transferu plików i ustawień w akcji. Wybierasz zasoby do zabezpieczenia.

Kreator transferu plików i ustawień w akcji. Wybierasz zasoby do zabezpieczenia.

Jeśli nie pamiętasz, kiedy ostatni raz instalowałeś Windows, może to oznaczać, że zgromadziłeś od tamtej pory całą masę dokumentów i dodatkowego oprogramowania, które teraz będziesz musiał mozolnie pozbierać i zabezpieczyć. Zgodnie z treścią ramki "Przygotowanie do instalacji Windows", powinieneś sobie przygotować spis miejsc, w których przechowujesz kluczowe dane, a następnie zarchiwizować je na innej partycji, drugim twardym dysku, nośnikach CD/DVD lub pamięci USB. Katalog, do którego będziesz kopiował pliki, najlepiej opatrz rozpoznawalną nazwą (np. backup 11_03_2006) i utwórz w nim podkatalogi na poszczególne dokumenty.

Klient pocztowy

Jeśli korzystasz z Outlook Expressu, powinieneś wiedzieć, że wszystkie archiwa wiadomości są przechowywane w plikach z rozszerzeniem DBX. Ich dokładną lokalizację określisz, korzystając z przycisku Folder magazynu na karcie Konserwacja w ustawieniach Outlook Expresu (menu Narzędzia, a następnie Opcje). Pamiętaj, że domyślnie ten katalog jest ukryty. Powinieneś zatem uprzednio ustawić pokazywanie ukrytych plików i katalogów w Opcjach folderów.

Dodatkowo czeka cię eksportowanie ustawień kont pocztowych oraz książki adresowej. Po wejściu do spisu kont (menu Narzędzia, a następnie Konta) wybierasz opcję Eksportuj po zaznaczeniu określonego konta. Archiwizujesz w ten sposób plik z rozszerzeniem AIF. Książkę adresową możesz zapisać w postaci pliku CSV z poziomu menu Plik i polecenia Eksportuj. Użytkownicy klienta pocztowego Microsoft Outlook mają trochę inne środowisko pracy. Archiwum wiadomości znajduje się w pliku z rozszerzeniem PST. Jego lokalizację znajdziesz, wybierając z menu Narzędzia polecenie Opcje, a następnie klikając na karcie Ustawienia poczty przycisk Plik danych.

Komunikator internetowy

Czekaj cierpliwie, aż partycja zostanie sformatowana i rozpocznie się instalacja Windows.

Czekaj cierpliwie, aż partycja zostanie sformatowana i rozpocznie się instalacja Windows.

W wypadku komunikatorów internetowych sprawa wydaje się o wiele prostsza. Z większości najpopularniejszych programów tego typu możesz wyeksportować listę kontaktów na centralny serwer, a po zainstalowaniu Windows importować je. Pozostaje tylko kwestia zabezpieczenia katalogu z profilem, w którym znajduje się archiwum konwersacji i wiadomości. Zazwyczaj zlokalizujesz go w katalogu instalacyjnym komunikatora internetowego. Przy okazji przypomnij sobie numer użytkownika oraz hasło do swojego konta.

Mały pomocnik systemowy

Jeśli przenosisz dane ze starego komputera do nowego, może się przydać systemowy Kreator transferu plików i ustawień. Pozwoli na zapisanie i automatyczne przeniesienie wielu ustawień i najważniejszych plików systemowych. Kreator znajdziesz w Narzędziach systemowych (w menu Start wybierasz uprzednio Akcesoria). W pierwszej kolejności decydujesz, czy kreator jest uruchamiany na starym, czy nowym komputerze. Następnie należy określić metodę transferu danych. Do wyboru masz bezpośrednie połączenie kablowe przez port szeregowy, sieć komputerową, stację dysków lub innych nośników wymiennych, a także katalog na innej partycji twardego dysku, w którym zachowujesz archiwum plików. Możesz w ten sposób zabezpieczyć określone ustawienia systemowe niektórych programów (Outlook Express, Windows Media Player, Internet Explorer) oraz typy plików. Po wyspecyfikowaniu wszystkich zasobów zostanie utworzony skompresowany plik DAT, z którego po instalacji Windows odtworzysz pliki za pomocą tego samego narzędzia.

Dobre nawyki

Instalator Windows XP pozwala na wybór partycji, na której zostanie zainstalowany system operacyjny.

Instalator Windows XP pozwala na wybór partycji, na której zostanie zainstalowany system operacyjny.

Instalacja Windows to najlepszy moment na wykształcenie sobie kilku pożytecznych nawyków. Chodzi, oczywiście, o odpowiednie przechowywanie swoich najważniejszych dokumentów. Do tej pory spotykamy się z chaotycznym zapisywaniem wszelkiego typu danych w różnych miejscach partycji systemowej. Pomyśl, co się stanie, gdy nastąpi awaria systemu i nie będziesz mógł odpowiednio wcześniej przenieść tych plików w bezpieczne miejsce? Przechowuj je na drugiej partycji twardego dysku lub innym zewnętrznym nośniku, a niezależnie od tego, co się będzie działo z systemem operacyjnym, pozostaną bezpieczne. Jeśli chcesz je mieć zawsze pod ręką, wystarczy utworzyć na pulpicie skróty do katalogów, w których są przechowywane. Po zakończeniu przygotowań, zanim przystąpisz do instalacji, pamiętaj o chwilowym odłączeniu komputera od Internetu! W momencie uaktywnienia interfejsu sieciowego przez instalator system operacyjny jest już narażony na infekcje i ataki wirusów, robaków i trojanów. Powinieneś jak najszybciej zainstalować dodatkowe oprogramowanie zabezpieczające, o którym wspominaliśmy, i dopiero wtedy możesz podłączyć komputer do Internetu. W ten sposób zmniejszasz ryzyko zakażenia świeżego systemu i konieczności ponownej instalacji.

Sezamie... podziel się!

Pamiętaj o podaniu czytelnej nazwy komputera oraz wpisaniu hasła do konta Administrator.

Pamiętaj o podaniu czytelnej nazwy komputera oraz wpisaniu hasła do konta Administrator.

Jeśli ponownie instalujesz system operacyjny na tym samym twardym dysku, zapewne nie będziesz zmieniał żadnych ustawień dotyczących rozmiaru partycji oraz systemu plików, w jakim została sformatowana. Wcześniejsze edycje systemu wymagały odrębnych programów do partycjonowania oraz formatowania twardego dysku przed rozpoczęciem procesu instalacji. Na szczęście Windows 2000 oraz XP mają wbudowane obie te funkcje, co w dużym stopniu ułatwi sprawę. Instalację możesz rozpocząć na dwa sposoby. Wkładasz płytę do napędu CD/DVD i uruchamiasz instalator na jeszcze działającej poprzedniej instalacji (w oknie startowym wybierasz polecenie Zainstaluj system Windows XP). Drugi sposób to automatyczny start instalatora z płyty po ponownym uruchomieniu komputera (pamiętaj o wcześniejszym ustawieniu w BIOS-ie kolejności tzw. bootowania, czyli automatycznego uruchamiania systemu z twardego dysku lub napędu CD/DVD). W obu wypadkach dochodzisz do momentu, w którym na ekranie pojawia się prośba o naciśnięcie dowolnego klawisza, powodującego start instalatora na płycie CD (Dowolny klawisz spowoduje rozruch z dysku CD). Nośnik z systemem Windows musi załadować niezbędne dane do pamięci, a następnie przywita cię oknem, w którym masz do wyboru: instalację Windows XP (klawisz [Enter]), naprawę istniejącej instalacji (klawisz [R]) lub zakończenie pracy instalatora (klawisz [F3]). Po wybraniu pierwszej opcji musisz zatwierdzić umowę licencyjną, naciskając klawisz [F8]. W tym momencie nastąpi załadowanie pliku setupp.ini, a następnie wyświetli się plansza, na której zobaczysz wszystkie podłączone do komputera twarde dyski podzielone na partycje (jeśli to twój pierwszy komputer i twardy dysk nie został jeszcze przygotowany, znajdziesz tam informację: Obszar nie podzielony na partycje). Partycje możesz usuwać (klawisz [D]) i zakładać w ich miejsce nowe (klawisz [C]), lecz zawsze pamiętaj o miejscach, w których znajdują się twoje zabezpieczone dane. W naszym przykładzie dysponujemy obszarem niepodzielonym na partycje, na którym utworzymy odrębny dysk na system operacyjny oraz drugi na najważniejsze dane. Korzystając z klawisza [C], tworzymy nową partycję, podając jej rozmiar w MB na następnej planszy. Po zatwierdzeniu operacji zostaniesz przeniesiony na poprzednią planszę, gdzie zobaczysz utworzoną przez siebie partycję. Jeśli na niej chcesz zainstalować system operacyjny Windows XP, wybierasz ją klawiszem strzałki i naciskasz [Enter].

W odpowiednim formacie

Podczas wstępnej konfiguracji Windows XP musisz uzupełnić listę użytkowników, którzy będą mieli dostęp do komputera.

Podczas wstępnej konfiguracji Windows XP musisz uzupełnić listę użytkowników, którzy będą mieli dostęp do komputera.

Niezależnie od tego, czy właśnie utworzyłeś nową partycję, czy zdecydowałeś się na już istniejącą, czeka cię wybór odpowiedniego systemu plików oraz formatowanie. Instalator zaoferuje ci starszy system plików FAT 32 (File Allocation Table), stosowany we wcześniejszych wersjach systemów Windows, a także NTFS (New Technology File System), który został wprowadzony wraz z Windows NT i stał się standardem jego następców - Windows 2000, XP oraz Server 2003. Doradzamy wybór systemu plików NTFS, bo oferuje wyższy poziom bezpieczeństwa i ochrony danych. Plansza instalatora oferuje do wyboru cztery opcje formatowania oraz systemu plików z podziałem na formatowanie normalne oraz szybkie. Jeśli zdecydujesz się na opcję szybkiego formatowania, zaoszczędzisz, co prawda, sporo czasu (zwłaszcza korzystając z nośników danych o większej pojemności), lecz nie będziesz mógł skanować twardego dysku pod kątem uszkodzonych sektorów. Klawiszami strzałek zaznaczasz odpowiadającą ci opcję i zatwierdzasz klawiszem [Enter]. Po formatowaniu partycji systemowej instalator kopiuje odpowiednie pliki z nośnika CD do utworzonego katalogu. Musisz uzbroić się w cierpliwość, bo może to potrwać kilka minut. Po zakończeniu kopiowania komputer ponownie się uruchomi i rozpocznie właściwą instalację już z twardego dysku.


Zobacz również