Reanimacja systemu

Awaria serwera może się przytrafić każdemu. Dobry administrator powinien wiedzieć, co robić w przypadku problemów. Jeśli zostaliśmy całkowicie zaskoczeni, a o sporządzaniu kopii zapasowych czytaliśmy tylko w mądrych podręcznikach, mamy poważny kłopot. Nie wszystko jednak jest stracone. Gdy mamy odrobinę szczęścia, możemy spróbować zmusić Windows Server 2003 do ponownego, poprawnego działania.

Awaria serwera może się przytrafić każdemu. Dobry administrator powinien wiedzieć, co robić w przypadku problemów. Jeśli zostaliśmy całkowicie zaskoczeni, a o sporządzaniu kopii zapasowych czytaliśmy tylko w mądrych podręcznikach, mamy poważny kłopot. Nie wszystko jednak jest stracone. Gdy mamy odrobinę szczęścia, możemy spróbować zmusić Windows Server 2003 do ponownego, poprawnego działania.

Pierwsze kilka godzin pracy po mile spędzonym weekendzie może się okazać "czarnym poniedziałkiem". Jeżeli po uruchomieniu serwera, zamiast okna z prośbą o naciśnięcie klawiszy [Ctrl Alt Delete], system wyświetli koszmarny błękitny ekran, nasz organizm na 90 procent przejdzie w stan przedzawałowy. Żeby do tego nie dopuścić, warto poznać kilka funkcji zabezpieczających Windows Server 2003 przed awarią lub przywracających system do życia po jej wystąpieniu.

Źródła awarii systemu

Błąd zatrzymania systemu.

Błąd zatrzymania systemu.

Rozważając przyczyny awarii systemów operacyjnych, możemy wskazać dwa główne źródła problemów: sprzęt oraz "czynnik ludzki". Wyczucie momentu wystąpienia awarii sprzętowej jest bardzo trudne. Czasami komputer przekazuje pewne sygnały w postaci np. błędów zapisu na dysku, ale najczęściej sprzęt psuje się nagle. Są sposoby minimalizowania lub zapobiegania skutkom awarii. Wersja Standard, Enterprise oraz Datacenter systemu Windows Server 2003 obsługuje łączenie serwerów w klastry. Niestety, są to drogie rozwiązania, przeznaczone do firm, w których nieprzerwany dostęp do zasobów jest wyjątkowo ważny. Wiele sprzedawanych serwerów umożliwia wymianę dysków "na gorąco", zawiera sprzętowe macierze dysków oraz nadmiarowe zasilacze awaryjne. Małe firmy, dla których koszty mają fundamentalne znaczenie, mogą skorzystać z oferowanego przez Windows Server 2003 programowego zabezpieczenia przed awarią dysków. Funkcja ta nie uchroni systemu przed skutkami usterek płyty głównej czy zasilacza, ale zadba o bezpieczeństwo danych.

Wadliwe działanie poszczególnych komponentów systemu może powodować utratę stabilności Windows. Jeśli uszkodzone są pamięć lub twardy dysk, liczba zawieszeń systemu oraz błękitnych ekranów znacznie wzrasta. Gdy obserwujemy nasilenie błędów, powinniśmy skorzystać z dowolnego programu testującego sprzęt. Najczęściej oprogramowanie diagnostyczne jest oferowane przez producenta danego komponentu, choć nie brakuje specjalistycznych aplikacji testujących kompleksowo cały serwer. Serwery podłączone na stałe do Internetu są narażone na inny rodzaj niebezpieczeństw. Głównym problemem administratora jest właściwe zabezpieczenie systemu przed atakami z zewnątrz. Jeśli atak będzie skuteczny i komputer przestanie poprawnie funkcjonować, należy zastosować takie rozwiązania, które skrócą lub zminimalizują skutki przestoju pracy serwera.

Czynnikiem, którego znaczenia nie można bagatelizować, są błędy ludzkie. Pracownicy serwisów dystrybutorów oraz sklepów komputerowych przekonali się o tym niejednokrotnie. Zdarzenia te dotyczą zwłaszcza domowych użytkowników pecetów, choć występują również przy systemach serwerowych. Dlatego warto się zabezpieczyć przed skutkami nieuwagi lub lekkomyślności - najlepiej zapoznać się z usługami zawartymi w Windows Server 2003, które pozwalają w krótkim czasie przywrócić poprawne funkcjonowanie systemu.

Poznanie przyczyny problemu

Informacja o wystąpieniu błędu zatrzymania z dziennika System.

Informacja o wystąpieniu błędu zatrzymania z dziennika System.

Jeśli Windows Server 2003 z uporem maniaka zamiast okna powitalnego wyświetla tzw. blue screen, awaria staje się faktem. Skuteczność kontrataku ze strony administratora jest uzależniona od właściwego rozpoznania przeciwnika. Gdy w serwerze zepsuje się pamięć, wówczas nawet dziesięć kopii zapasowych będzie mało przydatne. W innym przypadku problemy związane ze środowiskiem startowym zawsze wymagają natychmiastowego wezwania serwisu lub naprawy komputera. Zanim zastosujemy właściwą strategię przywracania systemu, musimy ustalić, co jest przyczyną kłopotów.

W poprawnym zdiagnozowaniu serwera pomoże treść wyświetlanych przez system komunikatów, zawartość wpisów w dziennikach Aplikacje oraz System, a także wiedza o ostatnio wykonanych operacjach. Bardzo często zainstalowanie niewłaściwych sterowników lub zmiana parametrów urządzeń powodują problemy podczas restartu serwera. Jeśli ostatnie działania administratora w pewien sposób przyczyniły się do powstania awarii, należy się zastanowić, jak przywrócić poprzednie ustawienia lub wyłączyć urządzenie sprawiające kłopot. Chcąc sprawdzić, czy konfiguracja sprzętu jest poprawna, wystarczy wejść we właściwości ikony System, a następnie przejść do karty Sprzęt i kliknąć przycisk Menedżer urządzeń. Jeśli przy ikonach reprezentujących komponenty komputera zobaczymy wykrzyknik, należy sprawdzić poprawność funkcjonowania urządzenia lub zainstalować właściwy sterownik. Do diagnostyki systemu można zastosować narzędzie Informacje o systemie. Uruchamia się je, wpisując bezpośrednio w wierszu poleceń MSInfo32 albo standardowo pokonując ścieżkę: Start | Wszystkie programy | Akcesoria | Narzędzia systemowe | Informacja o systemie. Po rozwinięciu opcji Składniki odnajdziemy pozycję Urządzenia powodujące problemy. Jeśli w serwerze są wadliwie działające komponenty, zostanie wyświetlona ich lista.

Powyższe metody sprawdzenia poprawności działania systemu są całkowicie nieskuteczne, jeśli Windows nie daje się uruchomić. Wtedy należy skorzystać z trybu awaryjnego. Pewne informacje o przyczynach awarii zawiera komunikat wyświetlany w wypadku błędu krytycznego (blue screeen). Dane przekazywane przez błąd zatrzymania są bardzo skromne. Otrzymujemy numer oraz parametry błędu i jeśli to możliwe, dane o sterowniku, będącym prawdopodobną przyczyną problemu. Po zanotowaniu numeru błędu najlepszym rozwiązaniem jest próba odnalezienia na stronie internetowej Microsoftu informacji dotyczącej danego problemu. Innym bardzo dobrym źródłem wiedzy są grupy dyskusyjne.

Kopia zapasowa

Wskazanie w kreatorze kopii zapasowej stanu systemu.

Wskazanie w kreatorze kopii zapasowej stanu systemu.

Systemy, których działanie jest niezmiernie ważne dla firmy, należy zabezpieczać, często wykonując kopie zapasowe. To jedna z najczęściej stosowanych i najbardziej pewnych metod ochrony danych. Kopie należy wykonywać regularnie, zgodnie z wybraną strategią archiwizacji. Bardzo ważne jest sprawdzenie możliwości skutecznego odtworzenia danych. Jeśli nie przetestujemy przywracania systemu, może się okazać, że archiwizacja była pozorna, bo i tak nie można odzyskać wszystkich niezbędnych danych.

Wykonując kopię zapasową danych, administrator musi zarchiwizować dwa typy informacji. Dla pracowników firmy najważniejsze są ich zasoby. Jeśli przypadkowo zostaną usunięte ważne dokumenty lub arkusze, trzeba szybko przywrócić pliki z kopii zapasowej. Niestety, nawet najbardziej dokładna archiwizacja danych użytkowników nie pomoże odtworzyć konfiguracji Windows Server 2003. Aby odzyskać ustawienia kont, parametry usług sieciowych albo Zasad grupy, należy skopiować ustawienia systemu operacyjnego. Dane te można zarchiwizować za jednym zamachem, wykonując kopię Stanu systemu. Stan systemu to grupa plików potrzebna do odtworzenia Windows Server 2003. W przypadku kontrolera domeny zaliczamy do nich takie informacje konfiguracyjne, jak Rejestr, bazę danych COM+, bazę Active Directory, folder SysVol, pliki systemu operacyjnego oraz pliki rozruchowe. Jeśli na serwerze dodatkowo zainstalowane są Internetowe usługi informacyjne oraz Usługi certyfikatów, w skład stanu systemu wchodzi również kopia bazy danych certyfikatów oraz metabazy aplikacji IIS.

Lista urządzeń powodujących problemy, prezentowana przez narzędzie Informacja o systemie.

Lista urządzeń powodujących problemy, prezentowana przez narzędzie Informacja o systemie.

Archiwizacja stanu systemu jest prostą operacją. Po uruchomieniu w trybie kreatora narzędzia Kopia zapasowa zaznaczamy Wykonaj kopię zapasową plików i ustawień | Dalej | Pozwól mi wybrać, co ma zawierać kopia zapasowa. W oknie Elementy do zapisania w kopii zapasowej rozwijamy folder Mój komputer i zaznaczamy obiekt System State. Po naciśnięciu Dalej określamy lokalizację i nazwę kopii. Ponieważ archiwizacja stanu systemu powinna być wykonywana systematycznie, w ostatnim oknie należy kliknąć przycisk Zaawansowane. Umożliwi to określenie harmonogramu sporządzania kopii. Jeśli nie posługujemy się kreatorem, sporządzenie archiwizacji jest jeszcze prostsze. Po uruchomieniu narzędzia Kopia zapasowa przechodzimy do karty o tej samej nazwie i zaznaczamy obiekt System State w folderze Mój komputer. Warto pamiętać, że wykonanie kopii zapasowej stanu systemu to automatyczny backup rejestru do folderu katalog_systemu\repair. Będzie on potrzebny podczas próby naprawy systemu. Jeśli chcemy odtworzyć dane o systemie na komputerze z zainstalowaną usługą Active Directory, należy uruchomić Windows w Trybie odzyskiwania usług katalogowych.


Zobacz również