Spekulacje na cenie ropy

Ostatnio dominuje pogląd, wsparty na wypowiedziach George Sorosa i Allana Greenspana, że gwałtowne zmiany cen ropy naftowej spowodowane zostały przez spekulacje oderwane od fundamentów makroekonomicznych oraz że uczestnicy futures manipulują rynkiem.

Zgodnie z teorią ceny kontraktów, futures zwykle powinny być nieznacznie niższe niż oczekiwane ceny spotowe, różnić się o kwotę premii ubezpieczenia, która nazwana jest "normalnym backwardation". Badania empiryczne potwierdzają tę tezę - backwardation, czyli ujemna różnica pomiędzy zrealizowaną ceną spotową i ceną futures, zajmuje 80 - 90% czasu krzywej forwardowej. Dodatnia różnica cen nazywana jest "contango". Roczna stopa backwardation jest zwykle (w warunkach równowagi) niewielka, rzędu kilku procent, a wartość odchylenia wynosi od jednego do kilku dolarów w zależności od poziomu cen (pomiędzy sufitem a podłogą) i liczby miesięcy dostaw kontraktu.

Dostawcy ropy naftowej, podobnie jak inni uczestnicy rynku futures, kierują się zasadą maksymalizacji zysków. Warunek wydobycia ropy: cena spotowa powinna być nieznacznie wyższa od wartości obecnej ceny kontraktu futures, czyli występowanie na rynku słabego backwardation, ponieważ właściciele złoża dążą do sprzedania wydobytej ropę za cenę spotową i wykorzystania wpływów ze sprzedaży do zakupu przyszłej ropy za niższą cenę. Jeśli wartość obecna ceny futures jest wyższa od ceny spotowej, mogliby odłożyć wydobycie na przyszłość, ale nie muszą tego robić, ponieważ zabezpieczeni są przed niekorzystną ceną realizacji. Dlatego w celu skłonienia właścicieli złoża do wydobycia wymagane jest backwardation. W przypadku znacznych obaw i niepewności co do cen futures (znacznej zmienności rynku) do wywołania wydobycia konieczne jest silne backwardation.

Korzyści producentów zabezpieczających długie pozycje kontraktami futures wynikają z usuwania składnika ryzyka rynkowego i stabilizacji przyszłych przepływów pieniężnych, co zabezpiecza zwrot z kapitału, a to z kolei zachęca do wykorzystywania lewarowania. Zastąpienie kapitału długiem o niższym koszcie kompensuje niższy oczekiwany zwrot z hedgingu wynikający z występowania backwardation. Niezabezpieczeni producenci dźwigają znaczne ryzyko rynkowe, które wynika z ekspozycji w cenie spot, wymagającej finansowania składającego w 100% z kapitału, np. o koszcie 18%. Całkowicie zabezpieczony producent do finansowania ekspozycji wykorzystuje dług i redukuje średnioważony koszt kapitału (o ok. 7 pp, tj. o ponad 1/3), pokrywając stopę backwardation (szacowaną w wysokości do 5%). Poprzez zabezpieczenie eliminowana jest zmienność rynkowa, dzięki czemu zwrot z kapitału korygowany ryzykiem zwiększa się wielokrotnie (5 - 7-krotnie), a tym są zainteresowani inwestorzy producentów.


Zobacz również