Stary pecet - nowa brama

Sposobów na wykorzystanie wysłużonego peceta jest wiele - od budowy konsoli do starych gier po ekstrawagancką doniczkę... Sposobów na pożyteczne wykorzystanie jest znacznie mniej. Okazuje się jednak, że jest zastosowanie, w którym przestarzały komputer sprawuje się świetnie niezależnie od tego, ile lat spędził, kurząc się w kącie. To brama sieciowa.

Sposobów na wykorzystanie wysłużonego peceta jest wiele - od budowy konsoli do starych gier po ekstrawagancką doniczkę... Sposobów na pożyteczne wykorzystanie jest znacznie mniej. Okazuje się jednak, że jest zastosowanie, w którym przestarzały komputer sprawuje się świetnie niezależnie od tego, ile lat spędził, kurząc się w kącie. To brama sieciowa.

Brama (gateway) to punkt centralny, który łączy lokalną sieć komputerową z Internetem - dzięki niej nie potrzebujemy oddzielnego łącza internetowego do każdego komputera, a do jednego łącza możemy podpiąć całą sieć - domową, firmową, osiedlową, wedle potrzeb.

Rola bramy sieciowej w sieci lokalnej.

Rola bramy sieciowej w sieci lokalnej.

Wydawałoby się, że brama sieciowa to bardzo odpowiedzialna funkcja wymagająca silnego i szybkiego serwera - otóż nie! Jako brama w niezbyt obciążonej sieci z powodzeniem poradzi sobie nawet komputer z procesorem klasy 386! Kto jeszcze je pamięta, wie, że na takim sprzęcie nawet Windows 3.11 nie działał zbyt szybko.

Oczywiście bramę, jako dodatkowy komputer w sieci, możemy wykorzystać przy okazji na kilka innych sposobów.

  • Serwer wydruku - korzystając z tego, że brama będzie zawsze włączona, jest to idealne miejsce do podłączenia drukarki i udostępnienia jej w lokalnej sieci.

  • Serwer plików - podobnie jak z drukarką; zawsze włączony komputer świetnie nadaje się do przechowywania plików wspólnych dla wszystkich użytkowników sieci.

  • Serwer DHCP - po włączeniu usługi serwera DHCP brama zacznie nadawać adresy innym komputerom podłączającym się do sieci, więc nie będą one wymagać praktycznie żadnej dodatkowej konfiguracji, poza przełączeniem wszystkich opcji na "automatyczne".

  • Firewall, czyli zapora sieciowa - brama to najodpowiedniejsze miejsce na zainstalowanie zapory, która będzie chronić sieć przed zakusami hakerów i złośliwego oprogramowania z zewnątrz.

  • Dzielenie pasma - aby każdy użytkownik sieci miał takie same szanse na dostęp do Internetu, warto również skonfigurować sprawiedliwy podział pasma przepustowości sieci w bramie.

Bardziej zaawansowanym sieciowcom pozostaje jeszcze wiele opcji, takich jak serwer pocztowy, serwer WWW, router itp.

Pozostaje pytanie, czy warto. Oczywiście sprzętowe bramy sieciowe są mniejsze, cichsze i stosunkowo tanie, ale nasze rozwiązanie też ma kilka zalet:

  • może pełnić jeszcze wiele innych pożytecznych funkcji (brama jest oparta na komputerze)

  • pozwala na modyfikację wielu opcji, które w sprzętowych bramach nie będą dostępne (jest od nich bardziej "konfigurowalne")

  • pozwala wykorzystać stary, niepotrzebny sprzęt

  • daje sporo satysfakcji.

Do dzieła!

Na początek musimy się poważnie zastanowić nad dwiema sprawami: czy jesteśmy zatwardziałymi zwolennikami Windows oraz czy brama będzie miała twardy dysk. Jako bramę sieciową można wykorzystać stary komputer z Windows 98.

Powód może być tylko jeden: nie lubimy Linuksa, bo wszystko inne przemawia przeciw systemowi Microsoftu: komputer z Windows musi być dość szybki, mieć dużo pamięci oraz twardy dysk. Instalując system z rodziny Linuksa, można sobie pozwolić na wykorzystanie naprawdę starej maszyny oraz ewentualny brak twardego dysku.

Brama sieciowa z twardym dyskiem będzie szybciej się uruchamiać oraz pozwoli na uruchomienie serwera plików. Koszt tej wygody to głośniejsza praca (dysk podczas pracy jest zazwyczaj słyszalny) oraz pewna zawodność - zwłaszcza wykorzystując stary dysk, należy się liczyć z tym, że w końcu odmówi współpracy, a brama to komputer, który zazwyczaj działa stale. Natomiast komputer bez twardego dysku oraz wentylatorów będzie całkowicie bezszmerowy, co jest pożądaną cechą. W zamian możemy wykorzystać nośniki z pamięcią flash lub... dyskietki, ale o tym później.

Do zbudowania bramy potrzebne będą jeszcze dwie karty sieciowe. Większość nowych łączy pozwala podpiąć się do Internetu za pomocą standardowego przewodu ethernetowego, połączenia modemowe są raczej za wolne, aby je dzielić między kilka komputerów, chociaż jest to możliwe.

Jeżeli nie mamy dwóch kart sieciowych, wystarczy wybrać się do najbliższego sklepu ze sprzętem komputerowym - czeka nas wydatek rzędu kilkunastu złotych. Stare komputery mogą nie mieć złączy PCI, wówczas konieczna jest wyprawa na giełdę po kartę w standardzie ISA lub trzeba poszperać w szufladach - nigdzie indziej takiej karty już nie znajdziemy.

Windows

Kreator udostępniania połączenia w Windows 98.

Kreator udostępniania połączenia w Windows 98.

Zakładając, że chcemy zbudować bramę najmniejszym kosztem, instalujemy Windows 98. To samo osiągniemy, stosując wersje Me, 2000, a nawet XP, ale wymagania sprzętowe będą już znacznie większe. A wymagania Windows 98 są następujące: komputer z procesorem klasy 486 DX2/66 MHz, 16 MB pamięci RAM, twardy dysk o pojemności około 300 MB oraz (na czas instalacji) klawiatura, mysz i monitor.

Po zainstalowaniu systemu możemy zaczynać konfigurację bramy. Instalacja kart sieciowych - należy się upewnić, że obie karty sieciowe, lub karta sieciowa i modem, są widziane przez system (popularne karty sieciowe system wykryje i zainstaluje sam, do pozostałych należy dostarczyć sterowniki). Kiedy już karty są widoczne w systemie, jedną z nich konfigurujemy jako "wyjście na świat" - czyli podłączamy do Internetu. Całość konfiguracji odbywa się we właściwościach Otoczenia sieciowego - na liście zainstalowanych składników sieci należy znaleźć element Protokół TCP/IP... i tutaj nazwa karty sieciowej... Konfiguracja ogranicza się do podania numeru IP, maski, adresu bramy oraz serwerów nazw (DNS) - wszystkie te dane powinny być dostarczone przez dostawcę usług internetowych. Dalej (po restarcie systemu) można już sprawdzić poprawność konfiguracji, na przykład otwierając dowolną stronę WWW.

Instalacja usługi udostępniania łącza internetowego - podczas standardowej instalacji usługa ta nie jest dodawana, należy dodać ją ręcznie. W tym celu klikamy Panel sterowania|Dodaj/Usuń programy|Instalator Systemu Windows, na liście składników wybieramy Narzędzia internetowe i zaznaczamy Udostępnianie połączenia internetowego. Po zatwierdzeniu przyciskiem OK usługa zostanie dodana do systemu oraz uruchomi się prosty kreator usługi. Po zakończeniu jego działania i restarcie systemu usługa będzie gotowa do pracy - we właściwościach Otoczenia sieciowego zobaczymy kilka nowych składników.

Pozostałe komputery w sieci lokalnej możemy skonfigurować za pomocą dyskietki utworzonej przez kreatora lub ręcznie ustawić ich adresy IP z zakresu 192.168.0.2 - 192.168.0.254 (nie mogą się powtarzać) - maska podsieci to, oczywiście, 255.255.255.0, a adres bramy to 192.168.0.1. Adresy serwerów DNS pozostają takie, jakie dostarczył dostawca usług internetowych.

Jeżeli połączenie z Internetem nie odbywa się przez kartę sieciową, ale przez modem (lub port szeregowy), bramę konfiguruje się podobnie, tyle że samo połączenie z siecią należy utworzyć, używając kreatora w folderze Dial-Up Networking.

I na tym w zasadzie kończy się podstawowa konfiguracja bramy opartej na Windows 98. Warto jednak jeszcze:

  • n Zainstalować w systemie zaporę (firewall) - Windows 98 nie jest systemem bezpiecznym i pozostawiając go bez zapory, prosimy się o kłopoty.

  • Wyłączyć w systemie ostrzeżenie z powodu braku myszy - dzięki temu mysz nie musi być cały czas podłączona.

  • We właściwościach Otoczenia sieciowego przestawić Logowanie do sieci podstawowej na Logowanie Windows - dzięki temu system po uruchomieniu nie będzie pytał o nazwę użytkownika i hasło, a więc będzie mógł startować bez klawiatury i monitora.

Na koniec warto zaznaczyć, że wbudowana w Windows 98 usługa udostępniania połączenia sieciowego ma ograniczone możliwości i dużo lepiej będzie użyć przeznaczonej do tego celu aplikacji. W każdym razie, jak widać, można zbudować funkcjonalną bramę, korzystając wyłącznie z "czystego" systemu Windows 98.

Linux

Konfiguracja dostępu do Internetu w Coyote Linux.

Konfiguracja dostępu do Internetu w Coyote Linux.

Linux, jako system otwarty, w którym każdy może do woli majstrować i bez konsekwencji rozpowszechniać swoją twórczość, idealnie nadaje się do małych, oszczędnych konfiguracji służących wyłącznie jako bramy sieciowe. Jest wiele "minimalistycznych" wersji Linuksa, które zajmują się usługami sieciowymi, ponieważ jednak staramy się wykorzystać stary komputer, przyjrzymy się jednej z najmniej wymagających - Coyote Linux Floppy Edition ( http://www.coyotelinux.com/ ).

Jak sama nazwa wskazuje, Coyote potrafi uruchamiać się z jednej dyskietki, nie wymaga twardego dysku oraz oferuje całkiem wystarczający zestaw usług. Instalując Coyote Linux, otrzymujemy:

  • w pełni funkcjonalną bramę sieciową

  • serwer DHCP (opcjonalnie)

  • konfigurowalną zaporę

  • możliwość dzielenia pasma przepustowości.


Zobacz również