To co najszybsze do AMD

KT333 czy KT400? To pytanie często zadają osoby planujące kupno płyty do procesora AMD. Sprawdziliśmy trzy najnowsze modele płyt zbudowanych na obu układach.

KT333 to chipset znany i najczęściej stosowany w nowych płytach do procesorów Athlon i Duron. Sprawdzona konstrukcja ewoluowała od pierwszego modelu VIA przystosowanego do obsługi pamięci DDR – KT266. Na etapie KT333 układ został dopracowany w szczegółach i nie występują w nim drobne niedociągnięcia, które zdarzały się producentowi w przeszłości (np. niewykorzystywanie przez kontroler ATA całego dostępnego pasma przepustowości). Rynek rozwija się jednak w zawrotnym tempie i tak oto, szybciej niż dotychczas, światło dzienne ujrzał następca KT333, nazwany KT400. Poprzednio chipsety VIA do AMD różniły się wyłącznie obsługą coraz szybszych modułów pamięci. Zmieniano także mostki południowe, które wzbogacano m.in. o obsługę napędów ATA133 i kontroler USB 2.0. W przypadku KT400 dokonano dużo odważniejszych zmian. Układ obsługuje, oczywiście, kolejny standard pamięci DDR400, jednak oficjalnie VIA się do tego nie przyznaje. Przed premierą obsługa szybkich modułów RAM była jednym z głównych haseł marketingowych zapowiadających nowy chipset. W momencie debiutu układu VIA (a także inni producenci chipsetów) wycofali się z wcześniejszych deklaracji. Dlaczego? Okazało się, że na rynku nie ma powszechnie dostępnych modułów DDR400, które pracowałby bez najmniejszych problemów i gwarantowały stabilność systemu. W dodatku większość dostępnych „szybszych” modułów DDR400 pracuje z większymi opóźnieniami niż dopracowane DDR333. W konsekwencji teoretycznie szybszy moduł DDR400 może być mniej wydajny niż dobre DDR333. Decyzję o wycofaniu się firm z deklarowania obsługi DDR400 przypieczętowało niepodjęcie przez JEDEC, organizację zajmującą się ustalaniem standardów pamięci, decyzji w sprawie uporządkowania specyfikacji modułów tego typu. W praktyce obsługa DDR400 wygląda tak, że najnowsze płyty z chipsetem KT400 mają stosowne ustawienia w BIOS-ie, lecz w dokumentacji nie wspomina się o możliwości instalacji modułów tego typu lub zaznacza, że płyta w takiej konfiguracji może pracować niestabilnie.

Nowości w KT400

Pierwsza to wspomniana już nieoficjalna obsługa modułów nowego standardu. Kolejną, ważniejszą modyfikacją jest obsługa kolejnej wersji interfejsu AGP 3.0, czyli 8X. W sklepach jest coraz więcej kart pracujących właśnie w tym trybie (np. urządzenia z procesorami SiS Xabre czy Radeon 9700). Wkrótce pojawią się (lub może już się pojawiły) karty z procesorami NVIDII o kryptonimach NV28 i NV18, które w stosunku do poprzedników z serii GeForce4 MX i Ti pracują właśnie z AGP 8x. Nie należy jednak oczekiwać, że kupno karty z interfejsem AGP 8x sprawi, że będzie ona automatycznie będzie w pełni wykorzystywała zwiększoną przepustowość szyny graficznej AGP 8x. Z pewnością zwiększenie wydajności będzie widoczne, jednak cudów i 500 f/s w Quake III Arena nie należy się spodziewać. VIA zmodyfikowała także szynę V-Link, służącą do wewnętrznej komunikacji w obrębie chipsetu. Teraz jej przepustowość wynosi nie 266, lecz 533 MB/s. Teoretycznie powinno to zwiększyć wydajność. Praktyka jednak pokazuje, że nie jest tak różowo.

Multimedia bez zmian

Mostek południowy w KT400 to ten sam układ VT8235, który jest stosowany w najnowszych modelach płyt z KT333. Obsługuje interfejs USB 2.0, napędy ATA133 i pełni jeszcze kilka innych funkcji multimedialnych. Niedługo można się spodziewać udoskonalonej wersji tego układu, która będzie współpracowała z napędami Serial ATA i zawierała kontroler sieci bezprzewodowych 802.11b.

Nowości w testach

Do naszego laboratorium testowego trafiły trzy nowe modele płyt głównych, w tym dwa (Epox) oparte na chipsecie KT333, a jeden (Gigabyte) miał już KT400. Wszystkie płyty zasługują na uwagę podczas tworzenia listy zakupów. Są konstrukcjami przemyślanymi, instalowanie na nich dużych układów chłodzących czy długich kart graficznych nie stanowi problemu. Mają też sporo przydatnych funkcji tuningowych, które pozwalają na przetaktowanie systemu. Okazało się, że Epox ze starszą wersją chipsetu jest wyraźnie szybszy od Gigabyte’a z najnowszym wynalazkiem firmy VIA. Ponieważ jednak w czasie przeprowadzania testów nie było na rynku kart z interfejsem AGP 8x, więc jedno z istotniejszych udoskonaleń nowego układu nie zostało wykorzystane w praktyce. Z drugiej strony, jesteśmy pewni, że większość czytelników częściej wymienia płytę główną i sam procesor niż kartę graficzną. Oczywiście osoby kompletujące zestaw komputerowy od podstaw znajdują się w uprzywilejowanej sytuacji, jednak na razie karty z interfejsem AGP 8x są, po pierwsze, droższe od modeli AGP 4x, a po drugie, ich oferta jest nadzwyczaj mizerna. Gigabyte w dokumentacji dołączonej do płyty wyszczególnia nazwy producentów, których pamięci DDR400 powinny bez problemu współpracować z nowym modelem. Sprawdziliśmy wydajność płyty i w takiej konfiguracji. Spotkało nas jednak rozczarowanie, bowiem wyniki z DDR400 nie różniły się praktycznie niczym od uzyskanych z DDR333. Zobaczymy, jak wypadną w tej konfrontacji płyty innych producentów, jednak jeśli sytuacja się powtórzy, to zakup drogich modułów pamięci będzie całkowicie pozbawiony sensu. Nawet jeśli płyty konkurencji skorzystają z szybszego RAM-u, to z powodu ograniczeń architektury procesorów AMD przyrosty wydajności wyniosą kilka procent. Tak więc KT400 jest atrakcyjne z powodu AGP 8x, a nie współpracy z teoretycznie wydajniejszym RAM. Wyniki podane w tabeli zostały uzyskane z pamięciami DDR333, które oficjalnie zaleca VIA. Jak już wspomnieliśmy, wydajność z DDR400 była praktycznie taka sama, więc nie przytaczamy wyników, bo różnice mieszczą się w granicach błędu.


Zobacz również