Złota dwudziestka

Wolne czy otwarte? To pytanie natury filozoficznej: przeważnie projekty open source są i otwarte, i wolne (w sensie proponowanym przez Richarda Stallmana). Jakie szczegółowe warunki musi spełniać to oprogramowanie?

Wolne czy otwarte? To pytanie natury filozoficznej: przeważnie projekty open source są i otwarte, i wolne (w sensie proponowanym przez Richarda Stallmana). Jakie szczegółowe warunki musi spełniać to oprogramowanie?

W naszych propozycjach opisujemy nowe projekty open source. Okazuje się, że zdefiniowanie go jest trudne. Otwarte oprogramowanie to nie to samo, co wolne oprogramowanie, a raczej ruch (free software movement), związany przede wszystkim z jednym człowiekiem, legendarnym Richardem Stallmanem. Zapoczątkował go w latach 80. ubiegłego wieku. Jego rozumienie wolnego oprogramowania wiąże się z dostępem do kodu źródłowego aplikacji, możliwością rozpowszechniania i modyfikacji. Termin "otwarte oprogramowanie" wiąże się bezpośrednio z przeglądarką Mozilla (1998 rok). Różnica pomiędzy obydwoma terminami jest niewielka, w dodatku oba zwykle dotyczą tych samych projektów. Nieliczne programy mogą być otwarte (ich kod źródłowy jest dostępny), ale nie będą wolne (w sensie proponowanym przez Richarda Stallmana). Co ciekawe, różnice są przede wszystkim natury filozoficznej i ideowej, Richard Stallman kładzie bowiem nacisk na etyczne, moralne, a nawet socjopolityczne aspekty tworzenia i dostępności oprogramowania, podczas gdy ruch związany z open source skupia się na technicznej wartości oprogramowania i sposobie jego dystrybucji.

Zestawienie programów open source

Zestawienie programów open source

Wolne czy otwarte? Aby uniknąć rozważań nad moralnymi aspektami tworzenia programów, przyjmijmy, że interesuje nas oprogramowanie spełniające kryteria "otwartości" proponowane przez OSI (Open Source Initiative):

  1. Wolna redystrybucja: oprogramowanie może być dowolnie rozdawane lub sprzedawane.

  2. Kod źródłowy: kod źródłowy musi być dołączony lub swobodnie dostępny.

  3. Prace pochodne: ich kod źródłowy musi być dołączony lub swobodnie dostępny.

  4. Integralność autorskiego kodu źródłowego: autor może wymagać, aby zmiany w kodzie dostępne były wyłącznie jako łatki.

  5. Niedyskryminowanie osób i grup: nikt nie może być wyłączony z dostępu do kodu.

  6. Niedyskryminowanie ze względu na zastosowanie: użycie komercyjne jest dopuszczalne.

  7. Dystrybucja licencji: licencja dołączona do oprogramowania dotyczy wszystkich, do których dystrybuowane jest to oprogramowanie, bez konieczności modyfikacji licencji.

  8. Nieużywanie licencji specyficznej dla danego produktu: produkt nie może być licencjonowany wyłącznie jako część większej całości.

  9. Licencja nie ogranicza innego oprogramowania: nie może wymagać, żeby inne oprogramowanie rozpowszechniane z open source też było open source.

  10. Licencja musi być neutralna technologicznie: jej akceptowanie nie może zależeć od specyficznego nośnika czy technologii.
Wszystkie programy z licencjami spełniającymi podane wyżej kryteria można traktować jako open source. Oczywiście poszczególne licencje różnią się w szczegółach, na które warto zwracać uwagę zwłaszcza wtedy, gdy planujemy samodzielnie rozwijać aplikację lub użyć jej jako część komercyjnego projektu.

Autodesk MapServer Enterprise

Do ruchu open source dołączyła firma Autodesk, producent tak znanych programów, jak 3ds max czy AutoCAD. Zdecydowano się na opublikowanie na zasadach open source oprogramowania MapServer Enterprise, serwera kartografii internetowej, czyli po prostu systemu do udostępniania map w Internecie. MapServer Enterprise potrafi wykorzystywać technologię .NET, a także języki PHP i Java. Mapy mogą być publikowane tylko do przeglądania online, ale i w formacie DWF, umożliwiającym dalsze wykorzystanie. MapServer Enterprise współpracuje m.in. z ArcSDE, MySQL, a także z dowolną bazą poprzez ODBC. MapServer może służyć do publikowania dowolnego rodzaju map, zdjęć satelitarnych, zeskanowamych map topograficznych (ewentualnie poddanych wektoryzacji) oraz planów osiedli, budynków, projektów zagospodarowania terenu itd.

MapServer Enterprise rozwijany będzie pod nadzorem fundacji MapServer Foundation. Organizacja ta sprawuje obecnie pieczę nad dwoma projekta-mi. Pierwszy to MapServer Cheetah, oparty na oryginalnym programie MapServer, którego autorem był Steve Lime z University of Minnesota, rozwijanym później m.in. we współpracy z NASA. Drugi projekt to MapServer Enterprise, przygotowany przez firmę Autodesk i przekazany fundacji jako open source. Oba projekty są ze sobą ściśle związane, ale nie brakuje różnic, nawet w licencjach. MapServer Cheetah udostępniany jest na zasadach licencji MIT, natomiast Mapserver Enterprise - jako LGPL.

MapServer Enterprise to zdecydowanie jedna z najważniejszych nowości w świecie open source. Niestety, na możliwość samodzielnego uruchomienia serwera opartego na MapServer przyjdzie jeszcze poczekać. Udostępniony do tej pory kod nie wystarczy do zmontowania działającego serwera.

Informacje http://www.mapserverfoundation.org

Rodzaj system udostępniania map

Ubuntu 5.10

Ubuntu to prężnie rozwijająca się dystrybucja Linuksa, oparta na Debianie. Jej twórcą jest Mark Shuttleworth, ciekawa postać: milioner z RPA, pierwszy Afrykańczyk w przestrzeni kosmicznej, założyciel fundacji Ubuntu Foundation, wspierającej rozwój tej odmiany Linuksa. Ubuntu dostępny jest jako samodzielny system operacyjny, ale można także rozpocząć od wersji Live, niewymagającej instalacji na twardym dysku. Oferuje pracę w środowisku Gnome lub KDE (wersja Ubuntu wyłącznie ze środowiskiem KDE jest dostępna oddzielnie jako Kubuntu), proste instalowanie aplikacji (wykorzystujące znane narzędzia Debiana). Jeszcze do niedawna Ubuntu traktowany był głównie jako ciekawy projekt z entuzjastycznie nastawioną grupą fanów, obecnie staje się poważnym rozwiązaniem do celów biznesowych - uzyskał już m.in. certyfikat zgodności z IBM DB2. Kto wie, czy już niedługo nie będzie wymieniany np. obok SUSE jako jedna z najlepszych dystrybucji Linuksa. Z pewnością może osiągnąć taki status.

Ciekawym projektem związanym z Ubuntu jest Edubuntu, dystrybucja Linuksa przeznaczona dla najmłodszych. Jej cechy to: bardzo łatwa obsługa, ładne, kolorowe ikony, uproszczone okna opcji i ustawień. Może być instalowana jako system do pojedynczego komputera, ale także jako serwer z dostępem przez terminale. W Edubuntu użyto jądra Linuksa w wersji 2.6, domyślnie uruchamia się środowisko Gnome 2.12, do systemu dołączono ponad 16 tysięcy aplikacji, w tym pakiet edukacyjny KDE.

Jedyną przeszkodą może być brak polskiej wersji Edubuntu. Nie przekreśla to szans Edubuntu w polskich szkołach: grupy zapaleńców skupione wokół środowiska open source z powodzeniem dokonywały tłumaczeń projektów o podobnym rozmiarze, a użycie wersji angielskiej może mieć dodatkowy wymiar edukacyjny.

Informacje http://www.ubuntu.org

Rodzaj system operacyjny

Juice 2.2

Podcasting ma szansę stać się zupełnie nowym, ważnym medium (podobnie jak blogi), jednak upowszechnienie słuchania podcastów wiąże się z koniecznością posiadania odtwarzacza MP3 i dostępu do Internetu. Nie jest tak wygodny, jak słuchanie radia - podcasty trzeba wyszukać, ściągnąć i skopiować do odtwarzacza MP3. Całą operację zdecydowanie ułatwia Juice 2.2, prosta w użyciu aplikacja, która będzie dla ciebie regularnie sprawdzać kanały RSS ulubionych podcastów i pobierać pliki MP3 na twardy dysk. Po odpowiedniej konfiguracji Juice 2.2 może zapisać pobrane podcasty od razu w odtwarzaczu MP3. Program dostępny jest w polskiej wersji językowej. Aby ją uruchomić należy wybrać Tools | Select language | Polski i ponownie uruchomić program. Jeśli nie możesz znaleźć ciekawych polskich podcastów, zajrzyj na stronę http://www.podcasting.pl .

Informacje http://juicereceiver.sourceforge.net

Rodzaj menedżer pobierania podcastów

WinMerge 2.5.0.3

To narzędzie przede wszystkim dla programistów, chociaż przyda się wszystkim operującym na dużej liczbie plików tekstowych. Upraszcza porównywanie różnych wersji plików - w oknie programu wyświetlane są obok siebie dwie wersje pliku, a wszystkie różnice są wyróżniane kolorem. Zaznaczony może być cały wiersz, który różni się od analogicznego w drugim pliku, a także różnice wewnątrz wiersza. Program umożliwia także wprowadzanie zmian w plikach bez konieczności uruchamiania dodatkowych aplikacji. Potrafi porównywać nie tylko pojedyncze pliki, ale także całe foldery, co znakomicie ułatwia nie tylko zarządzanie projektami programistycznymi, ale także np. zawartością strony WWW . Dostępny jest w dwóch wersjach. Plik WinMerge.exe zawiera program przeznaczony do pracy z plikami tekstowymi ANSI, bez obsługi Unicode. Jeśli używasz plików zapisanych jako Unicode, użyj raczej WinMergeU.exe.

Informacje http://winmerge.sourceforge.net

Rodzaj program narzędziowy

WW2D 0.99.87

Ten program przypomina nieco słynny NASA World Wind - umożliwia przeglądanie map satelitarnych naszej planety. Może pobierać potrzebne dane z Internetu, ale pozwala także ręcznie ściągać dane i pracować w trybie offline. WW2D wykorzystuje zdjęcia z różnych źródeł, w tym także zeskanowane tradycyjne mapy topograficzne. Największą dokładność osiąga dla terytorium Stanów Zjednoczonych, ale oglądanie Europy również nie stanowi problemu - przy najlepszej rozdzielczości obrazu 1 piksel odpowiada 15 metrom. Za pomocą programu możesz oglądać także powierzchnię Księżyca i Marsa, opierając się na zdjęciach wykonanych w trakcie ekspedycji naukowych na te ciała niebieskie. Uwaga: program wymaga środowiska Java, przed użyciem aplikacji należy także zainstalować dodatkowe biblioteki związane z wyświetlaniem grafiki za pomocą OpenGL (JOGL-Inst.jar).

Informacje http://ww2d.csoft.net

Rodzaj mapy satelitarne

Dr. DivX 2.0

Dr. DivX to jedna z najbardziej znanych aplikacji do kodowania wideo w formacie DiviX, oryginalnie opracowana przez firmę DivX, czyli twórców słynnego kodeka wideo. Od niedawna dostępna jest na zasadach open source w wersji beta 2.0. W niektórych mogą pojawić się kłopoty z uruchomieniem zainstalowanego Dr. DivX 2.0 OSS beta. Najczęstszą przyczyną tych błędów jest brak biblioteki avdsp.dll lub drffmpeg.dll. Obydwie biblioteki można pobrać ze strony http://www.matroska.org/~robux4/drdivx , a następnie skopiować do folderu z instalacją Dr. DivX 2.0. Początkujący użytkownicy powinni rozpocząć od uruchamenia Dr. DivX Wizard Mode (odpowiedni skrót widoczny będzie na pulpicie). Aby zakodować film jako DivX, wystarczy wskazać wejściowe pliki wideo i ścieżkę dźwiękową w plikach audio, można także dodać podpisy w pliku tekstowym, które zostaną dołączone do wyjściowego pliku DivX.

Informacje http://www.drdivx.com

Rodzaj kodowanie wideo

NOWE WERSJE

WinXPatch 0.2 Beta 1

Narzędzie do zabezpieczania i usprawniania rejestru Windows XP.

Informacje http://gravityfx.org

Paint.NET 2.6 Alpha 1

Edytor graficzny z obsługą warstw, pokaźnym pakietem narzędzi oraz filtrów.

Informacje http://www.eecs.wsu.edu/paint.net

FileZilla 2.2.17a

Szybki i stabilny serwer FTP i SFTP.

Informacje http://filezilla.sourceforge.net

AutoHotkey 1.0.40.11

Aplikacja do definiowania skrótów klawiaturowych.

Informacje http://www.autohotkey.com

Fasterfox 1.0.2

Dodatek do przeglądarki internetowej Mozilla Firefox. Optymalizuje wydajność pracy.

Informacje http://fasterfox.mozdev.org

Arctic Torrent 1.2.3

Minimalistyczny i wydajny klient sieci BitTorrent.

Informacje http://dev.int64.org

xpy 0.9.3

Narzędzie zatrzymuje domyślnie uruchamiane usługi po instalacji Windows XP.

Informacje http://xpy.whyeye.org

WinInfo 0.2.1

Centrum informacji o Windows. Dane można zapisać do pliku tekstowego.

Informacje http://gravityfx.org

Thingamablog 1.0.5

Aplikacja do tworzenia, publikowania i zarządzania blogami internetowymi.

Informacje http://thingamablog.sourceforge.net

RSS Bandit 1.3.0.38

Czytnik kanałów RSS/Atom z funkcją automatycznego wykrywania kanałów na stronie WWW .

Informacje http://www.rssbandit.org

ComiX 0.1 Beta 5

Program służący do czytania komiksów publikowanych w Internecie.

Informacje http://gravityfx.org

Adblock 0.5.2.056

Wtyczka do Mozilli Firefox filtrująca zawartość różnych stron WWW .

Informacje http://adblock.mozdev.org


Zobacz również