Blackout Bug: ekrany kokpitu Boeinga 737 gasną przy podchdozeniu do lądowania

W oprogramowaniu samolotów Boeing 737 Next Generation wykryto bug oprogramowania, Jego efektem było wygaszanie kokpitu w momencie podchodzenia do lądowania na określonych pasach startowych.

Boeing 737 Next Generation to samoloty, które nie mają dobrej passy. Używane m.in. przez Ryainair czy American Airlines, w ubiegłym rokiem stały się obiektem kontroli, kiedy we wielu modelach wykryto pęknięcia, a części skrzydeł okazywały się wadliwe. Teraz amerykańska Federalna Administracja Lotnictwa (Federal Aviation Administration - FAA) nakazała przebadanie oprogramowania. Wspomniany we wstępie bug uaktywniał się w momencie, gdy załoga włączała autopilota, mającego za cel połączenie z przyrządami wyznaczającymi lądowanie na określonym pasie. Te przyrządy nawigacyjne na lotnisku prowadzą samolot do bezpiecznego lądowania w każdych warunkach atmosferycznych - czy to mgła, czy pełne słońce. Nie trzeba chyba dodawać, że nagłe wygaszenie ekranów to olbrzymie ryzyko rozbicia maszyny. W raporcie FAA napisano, że w momencie wystąpienia usterki, wszystkie sześć ekranów staje się puste w momencie, gdy samolot jest na kursie 270 stopni, a uruchamiają ponownie, gdy zostanie zmieniony pas wyznaczony na lądowanie jednostki. Taki przypadek zaszedł na lotnisku Barrow na Alasce w tym roku. To był tylko początek - wykryto, że problem pojawia się na pięciu lotniskach w USA oraz po jednym w Kolumbii i Gujanie, czyli w sumie w siedmiu miejscach.

Blackout Bug: ekrany kokpitu Boeinga 737 gasną przy podchdozeniu do lądowania

Źródło: FAA

Choć nie podano wszystkich detali technicznych, FAA napisała, że każdy z pasów ma określone wartości długości i szerokości geograficznej, które "włączają" bug. Sugeruje to jakiś rodzaj interakcji pomiędzy pamięcią komputera pokładowego a ekranami, czego efektem ich wygaszenie i powrót do działania po zmianie koordynatów. Problem pojawił się w modelach 737-600, -700, -700C, -800, -900 oraz -900ER, które używają komputerów Common Display System Block Point 15 z oprogramowaniem kontrolującym ekrany wraz z komputerem Flight Management System ("wyspecjalizowany, zintegrowany z autopilotem i systemami nawigacyjnymi, system sterowania lotem, umożliwiający zautomatyzowanie szeregu czynności związanych z obsługą i kontrolą systemów samolotu" - Wikipedia) korzystającym z oprogramowania w wersji U12 lub dalszych.

Blackout Bug: ekrany kokpitu Boeinga 737 gasną przy podchdozeniu do lądowania

Ekrany Boeninga 737 ; źródło: Boening

FMC kontroluje plan lotu, nawigując samolot od statu po lądowanie. Dokładna rola każdego z ekranów opisana jest na tej stronoe Boninga (w języku angielskim). FAA wydała dyrektywę, aby usunąć wadliwe oprogramowanie z wszystkich samolotów, które kursują na trasie pomiędzy wymienionymi w raporcie lotniskami.

Tu trzeba przypomnieć, że oprogramowanie samolotów pasażerskich nie jest odporne na różnego rodzaju bugi. Stworzony przez Boeinga model Dreamliner 787 miał usterkę, która wymagała cyklicznych zmian mocy co 248 godzin - inaczej elektronika po prostu przestawała działać, zaś w samolotach Airbus A350 występował podobny problem - ale wymaganie pojawiało się co 149 godzin. Od czasu do czau zdarzają się również incydenty z powodu samej załogi, np. literówka we wpisywaniu koordynatów skierowała Air Asia Airbus A330 aż 11 tys. km. od właściwego miejsca docelowego. W innym przypadku kapitan A330 odkrył, że wylanie gorącej kawy na przyrządy nawigacyjne to bardzo pechowe wydarzenie.