Jak skanować szybko i dobrze


Wykorzystanie dodatkowych bitów

Każdy z pikseli składających się na pełnokolorowy obraz jest opisywany przez 24 bity barw. Po co więc 30- i 48-bitowe skanery? Dodatkowe bity mogą wydawać się zabiegiem czysto marketingowym, ale naprawdę wpływają na jakość obrazu - jeśli poprawnie wykorzystuje się oprogramowanie skanera.

Wykorzystujemy te dodatkowe bity dzięki oprogramowaniu skanującemu - czy to w postaci samodzielnej aplikacji, czy jako plug-in do Photoshopa. Tak jak Photoshop, oprogramowanie skanera dysponuje przełącznikami do ustawienia koloru. Ale podczas gdy komputer jest ograniczony do barwy 24-bitowej, skaner potrafi przeprowadzać obróbkę przy większej głębi bitowej. Kontrola parametrów oprogramowania skanera odbywa się na szerszej przestrzeni barw (patrz "Ustawienia skanera"); dopiero potem następuje obcięcie do 24 bitów. Ale po co zawracać sobie głowę oprogramowaniem skanera, skoro obraz w końcu będzie 24-bitowy? Dlatego że te dodatkowe bity umożliwiają dokładniejsze obliczenia i większą precyzję korekty barw.

Gdy oprogramowanie skanera oferuje wybór pomiędzy rodzajami adiustacji - poprzez poziomy lub proste ustawianie jasności i kontrastu - należy zawsze wybrać kontrolę poziomów. Mało precyzyjne suwaki jasności i kontrastu mogą nieodwołalnie zmienić czernie i biele. Kontrolowanie poziomów pozwala ustawić kontrast, zachowując punkty białe i czarne.

Wykonanie dobrej korekty barwnej wymaga praktyki, ale pewne ogólne porady mogą być przydatne - niezależnie czy używasz oprogramowania skanera, czy aplikacji do edycji obrazu.

* Obraz ma trzy zasadnicze kategorie barw: jasne, ciemne i pośrednie. Gdy zauważysz, że kolory zostały ujęte niepoprawnie, określ, która z kategorii ucierpiała najbardziej. Na przykład portrety zazwyczaj składają się z odcieni

pośrednich - z kilkoma cieniami tu i tam oraz odblaskami na włosach i w okularach. Jeśli w obrazie jest nadmiar zieleni, to poprawiamy najpierw tony średnie.

* Po poprawieniu głównego problemu zabieramy się do innych kategorii. W poprzednim przykładzie po usunięciu zieleni z tonów średnich pracujemy nad jasnymi i cieniami.

* Należy sprawdzać ustawienia wszystkich trzech kategorii - korekta jednego z zakresów może wpłynąć na inne. I jeszcze zastrzeżenie: Jeśli przygotowujesz zdjęcia do publikacji w sieci lub innym źródle o ograniczonej gamie barw, to angażowanie się w tego typu korektę nie jest potrzebne.

Oszczędzanie czasu i plików

Jeśli wszelkie ustawienia zostały dokonane, rozdzielczość precyzyjnie obliczona, należy zachować wynik naszej pracy. Jeśli obrabiasz serię zdjęć, które wykonałeś w tym samym miejscu, to prawdopodobnie będą potrzebne takie same parametry ustawień. Jeśli oprogramowanie skanera nie potrafi zapisać ustawień w pliku, należy je przynajmniej zanotować. Jeśli zmieniasz umiejscowienie zdjęcia, rodzaj filmu czy oświetlenie pomiędzy kolejnymi skanowaniami, to prawdopodobnie trzeba będzie wszystko ustawiać od nowa.

Po zeskanowaniu obrazu zapisujemy go w formacie TIFF lub PSD, niezależnie od tego, jak chcesz go później wykorzystać. Nawet jeśli plik jest przeznaczony do publikacji w Internecie, to trzeba pamiętać, że formaty JPEG i GIF powodują utratę części informacji - czego efektem jest obniżenie jakości. Konwersję do formatu GIF wykonujemy dopiero po wprowadzeniu wszystkich zmian. Nie należy też wyrzucać oryginalnego pliku po dokonaniu konwersji. Późniejsze zmiany należy wprowadzać na oryginale, a konwersję do JPEG czy GIF wykonywać na ostatecznej wersji. Ponowne zapisywanie pliku JPEG powoduje utratę jeszcze większej ilości danych.

Ogniskowanie na skanowaniu

Jak skanować szybko i dobrze

<b>A</b>

Choć poprawne skanowanie oszczędzi nam wielu kłopotów, to niektórych błędów nie da się uniknąć. Na przykład nawet najlepsze skany będą mniej ostre od oryginału. W takich wypadkach opcja wyostrzania edytora obrazów pozwala odzyskać utraconą ostrość. Często w tym celu jest wykorzystywany filtr Unsharp Mask (podmenu Sharpen menu Filter). Zastosowany w sposób poprawny <font color="red">A, znacznie podnosi jakość rozmytego zdjęcia. Ale nadmierne wyostrzenie <font color="red">B prowadzi do zmiany barw i pojawienia się niepożądanych obiektów w rodzaju poświaty nad głową ptaka. I jeszcze ostrzeżenie: wyostrzanie powinno być ostatnią modyfikacją na zdjęciu.

Postprocessing

W procesie skanowania mogą pojawić się pewne dodatkowe elementy. Jeśli chcemy skanować z książki obrazek złożony z półtonów, to może wystąpić mora. Filtr Despeckle powinien ją usunąć w jednym lub dwu przejściach. Oprogramowanie skanera często zawiera funkcje descreen. Warto przeprowadzić kilka prób w celu ustalenia, czy usuną one morę bez nadmiernego zmiękczania obrazu.

Jak skanować szybko i dobrze

<b>B</b>

Niektóre skanery dają obrazy z odrębnymi grupami barw. Zazwyczaj można usunąć ten efekt prostą korektą Curves w programie do edycji. Jeśli skaner zawsze daje obrazy z tym samym zestawem kolorów, to można rozważyć stworzenie photoshopowego Action, które automatycznie dokona odpowiednich korekt (patrz ramka "Jak radzić sobie z nadmiarem błękitu"). Sharpening wykonujemy po zmianie wielkości obrazka i ewentualnej konwersji z RGB na stopnie szarości. Należy używać maski Unsharp Mask zamiast zwykłego filtru Sharpen. Dzięki temu unikniemy nadmiernego kontrastu i nadmiernie wyostrzonych odbić (patrz ramka "Ogniskowanie na skanowaniu").

Łatwo uzyskać wykrzywione obrazy ze skanerów płaskich. Na szczęście narzędzie Measure Photoshopa pozwala w prosty sposób wyprostować obraz. Znajdujemy linię, która powinna być pionowa. Wybieramy narzędzie Measure i klikamy na oba końce linii. Następnie wybieramy Rotate, będą podane niezbędne wykrzywienia w celu wyprostowania obrazu. Po kliknięciu na OK obraz zostanie wyprostowany.

Jeszcze nie jest to toster

Niektóre skanery nie są droższe od urządzeń kuchennych - nie znaczy to, że należy traktować je w taki sam sposób. Skanowanie wciąż jeszcze nie jest czynnością tak prostą, jak przygotowanie tostów. Należy wykonywać je bardzo uważnie, z pełną koncentracją - dzięki czemu uzyskasz z taniego skanera lepsze efekty niż niejeden użytkownik drogich modeli.