Komputer zabija... powoli

Komputer, Twój nieodłączny towarzysz pracy i zabawy, każdego dnia podstępnie "wbija Ci nóż w plecy." Bóle i zawroty głowy, schorzenia kręgosłupa, skurcze mięśni, zaburzenia krążenia, pogorszenie i stopniowa utrata wzroku - wszystkie te dolegliwości wynikają jeśli nie ze zbyt długiego czasu spędzanego przed monitorem peceta, to z nieprawidłowej postawy przyjmowanej podczas pracy. A im dłużej pracujesz w niewygodnej pozycji, przy nieergonomicznie zaprojektowanym stanowisku, tym bardziej się na nie narażasz. "Najczęstszym błędem jest niewłaściwe ustawienie monitora na biurku komputera", mówi dr Tomasz Tokarski z Centralnego Instytutu Ochrony Pracy - Państwowego Instytutu Badawczego - "Użytkownicy często nie zwracają uwagi na ustawienie monitora względem opraw oświetleniowych lub okien, a już w ogóle nie zwracają uwagi na pozycję ciała w jakiej pracują bądź spędzają czas przy komputerze."

Komputer zabija... powoli

Maksymalny czas spędzany codziennie przed komputerem nie powinien przekraczać 8 godzin, co więcej - co 1-2 godziny należy robić przerwy, gdyż, jak mówi Joanna Kamińska z Centralnego Instytutu Ochrony Pracy, im dłużej człowiek przyjmuje niezmienną pozycję ciała tym jest to dla niego bardziej obciążające. Podczas przerw należy przyjmować inną pozycję lub wykonywać ćwiczenia zmniejszające obciążenie - przedstawicielka CIOP doradza m.in. rozciąganie mięśni pleców i wzmacnianie mięśni brzucha. "Osoby, które dużo czasu spędzają w pozycji siedzącej, nieruchomej - przy komputerze, biurku, w szkole powinny unikać biernego odpoczynku (np. siedzenia przed telewizorem)", konkluduje.

Nieodpowiednio dostosowane środowisko pracy może prowadzić do wielu schorzeń. Do najczęstszych należą schorzenia nadgarstka, czyli tzw. zespół cieśni kanału nadgarstka, związany z utrzymywaniem ręki względem przedramienia w przeproście - nieprawidłowe ułożenie rąk podczas pisania na klawiaturze powoduje nadmierne ściskanie nerwów znajdujących się w tzw. kanale nadgarstka (jest to najwęższe miejsce przegubu), co z kolei prowadzi do drętwienia bądź bólu palców, dłoni i nadgarstków. Mogą temu zapobiec podpórki nadgarstkowe przed klawiaturą i myszką. J. Kamińska zwraca również uwagę na inne powszechne schorzenie, a mianowicie częste bóle w okolicy odcinka szyjnego (związane ze zbyt wysoko ustawionym monitorem) lub odcinka lędźwiowego kręgosłupa (nieergonomiczne lub nieodpowiednio wyregulowane krzesło lub niewłaściwa pozycja ciała podczas siedzenia). "Dlatego należy podpierać plecy, szczególnie w okolicy lędźwiowej o odpowiednio wyprofilowane oparcie, a przedramiona należy opierać na podłokietnikach lub stole", zaleca J. Kamińska.

Podstawowe zasady ergonomii użytkowania komputera

Jeżeli komputer jest Twoim podstawowym narzędziem pracy bądź nieodłącznym źródłem rozrywki, lub jednym i drugim, zadbaj o to, aby po długim dniu w biurze bądź kilkunastogodzinnej sesji w Quake'a nie czuć się jak po zderzeniu z ciężarówką. Na początek, zastosuj się do poniższych porad:

@ przed przystąpieniem do pracy rozgrzej kończyny (zwłaszcza nadgarstki i przedramiona, również nogi) i plecy. Pamiętaj przy tym, że jeżeli pozwolisz rozgrzanym partiom "ostygnąć", staną się podatniejsze na przeciążenia,

@ unikaj sytuacji, w których piszesz na klawiaturze rozmawiając jednocześnie przez telefon i słuchawkę trzymając między szyją a ramieniem,

@ nie ściskaj kurczowo myszy i nie uderzaj mocno w klawisze podczas pisania. Jeżeli nie korzystasz z myszy z trackballem (ogranicza ruchy nadgarstkiem), zaopatrz się w żelową podkładkę pod nadgarstek,

@ siedź, zachowując naturalne krzywizny kręgosłupa, nie garb się,

@ podpieraj plecy, zwłaszcza w okolicy lędźwiowej, a przedramiona opieraj na podłokietnikach,

@ unikaj skrętu tułowia (elementy stanowiska pracy powinny być ustawione przed Tobą). Miej wszystkie potrzebne Ci przedmioty "pod ręką" aby nie trzeba były wychylać lub schylać się po nie (np. drukarka, płyty CD-R, itp),

@ pamiętaj o tym, aby górna krawędź monitora znajdowała się na wysokości oczu lub niżej (część szyjna kręgosłupa w poprawnej pozycji),

@ co godzinę przerywaj pracę/grę i odpocznij - zmień pozycję lub przejdź się i rozluźnij mięśnie,

@ dobierz wysokość siedziska, tak aby jego krawędź nie powodowała ucisku w strefie podkolanowej (stopy nie mogą znajdować się pod siedziskiem; korzystaj z podnóżka, umożliwiającego wyższe podparcie stóp).

@ unikaj pracy przy komputerze tuż przed położeniem się do snu (może to powodować zaburzenia snu bądź "płytki" sen),

@ jeżeli to tylko możliwe, ogranicz czas spędzany przed komputerem!