Małe, silne pingwiniątka


Zestaw dla eksperta

Małe, silne pingwiniątka

Konfiguracja urządzeń i połączeń sieciowych w dystrybucji Pocket Linux przeprowadzana jest już na etapie instalacji.

Jedna z najbardziej znanych dystrybucji przeznaczonych dla specjalistów to BrutalWare. Korzystają z niego zarówno administratorzy, jak i... hakerzy, bo zawiera wiele narzędzi do diagnostyki i monitorowania sieci, m.in. nmap, sniffit, linsniffer, program do łamania haseł (john the ripper) i programy sieciowe: Lynx, telnet, ftp, ssh. LRP (Linux Router Project) to dystrybucja przeznaczona na router lub firewall z maskowaniem sieci lokalnej. Mimo miniaturowych rozmiarów w pełni wystarcza do utworzenia małej sieci, liczącej ok. 20-30 komputerów i może pracować jako router, przełącznik, serwer dostępowy, pozwala także na korzystanie z sieciowych dysków udostępnionych przez NFS/SAMBA. Również Coyote Linux, wywodzący się z projektu LRP, pozwala na współdzielenie połączenia z Internetem wszystkim komputerom w sieci lokalnej przez modem kablowy, DSL czy linię dzierżawioną, podobnie jak dystrybucja Gibraltar, oparta na Debianie, która może służyć jako router lub firewall. Dialup Router Mini pozwala na łatwe przyłączenie całej sieci lokalnej do Internetu przez modem, mieści się na jednej dyskietce, ma wbudowany cache name server, przyspieszający wykonywanie zapytań DNS, może maskować adresy IP w sieci lokalnej i filtrować pakiety, zawiera firewall oraz serwer Diald do uruchamiania połączenia modemowego na żądanie (Dial on Demand).

Kolejna minidystrybucja przeznaczona dla użytkowników sieci to HAL91. Zawiera m.in. edytory tekstu, programy fdisk, telnet, ftp, pppd, chat, dzięki czemu łatwo można łączyć się z Internetem przy użyciu modemu, a także przez sieć lokalną. Dystrybucję HAL91 można również zainstalować na twardym dysku.

Ratuj się, kto może

Małe, silne pingwiniątka

Zaliczany do minidystrybucji Damn Small Linux to pełnowartościowa wersja, pozwalająca w pełni wykorzystać biurowe, sieciowe czy multimedialne możliwości systemu Linux.

Specjalną kategorię stanowią tzw. dystrybucje ratunkowe. Zalicza się do nich m.in. polski projekt LIAP, czyli "linuksowe pigułki" (notabene opracowany przez... farmaceutę). Dystrybucja składa się z dyskietek-"pigułek", z których każda leczy jedno "schorzenie" (każda dyskietka nosi nazwę leku lub jakiejś substancji). Na ratunek przyjdzie również RamLinux, minidystrybucja narzędziowa przeznaczona do naprawy zainstalowanego na dysku systemu Linux. Wśród narzędzi wyróżnić trzeba program mbr, który pozwala wykonać kopię zapasową sektora startowego (MBR) i twardego dysku oraz fixdisktable, służący do naprawy tablicy partycji. W dystrybucji Tomsrtbt przeważają narzędzia do tworzenia, formatowania i naprawy partycji, w tym również typu FAT, edytory tekstowe (emacs, vi) i heksadecymalne. Dystrybucja pomaga odzyskać przynajmniej część danych po prawie każdej awarii dyskowej. Nieco większy jest System-RescueCd - bootowalna dystrybucja Linuksa, przeznaczona przede wszystkim do naprawy uszkodzonego systemu. Oparta na Gentoo Linux uważana jest przez wielu za najlepszą dystrybucję ratunkową. Zawiera głównie narzędzia do naprawy i zarządzania systemem, obsługę najważniejszych systemów plików (ext2/ext3, reiserfs, xfs, jfs, vfat, ntfs, iso9660), a także protokołów sieciowych (Samba i NFS). W jej skład wchodzą m.in.: GNU Parted (do edycji partycji linuksowych), QtParted (klon programu Partition Magic do Linuksa), Sfdisk (pozwalający na tworzenie kopii zapasowej i odtworzenie tablicy partycji dysku), a także programy do archiwizacji, edytory tekstu, programy antywirusowe i do tworzenia płyt CD. System obsługuje też sterownik eagle, wymagany przez niektóre modemy (np. SagemFast800 Adsl).

Warto podkreślić, że dzięki wykorzystaniu speakup version 1.5 - programu do odczytywania tekstu pojawiającego się na ekranie - z SystemRescueCd korzystać mogą osoby niewidome.

Coraz większe mini

Małe, silne pingwiniątka

Wybrane minidystrybucje systemu Linux

Znakiem czasów jest to, że minidystrybucje stają się coraz pojemniejsze, coraz częściej też są rozprowadzane w postaci bootowalnych płyt CD. Zalicza się do nich m.in. SystemRescue CD, przeznaczony przede wszystkim do naprawy uszkodzonego systemu. Opiera się na dystrybucji Gentoo Linux, obraz płyty zajmuje zaledwie ok. 100 MB, a zawiera m.in. GNU Parted, QTParted, Partimage (do zarządzania partycjami), a także programy do archiwizacji, edytory tekstu i programy antywirusowe. Wyjątkową dystrybucją jest Damn Small Linux. Nie wymaga instalacji, mieści się na bootowalnej płycie o wielkości zaledwie 50 MB, zawiera natomiast wszystko to, czego przeciętnemu użytkownikowi do szczęścia potrzeba. Jest środowisko graficzne, są odtwarzacze dźwięku, w tym popularny program XMMS, klient FTP, przeglądarka internetową, klient poczty elektronicznej, arkusz kalkulacyjny, edytory tekstu, menedżery plików, komunikatory internetowe, a także wiele innych przydatnych programów. Mimo że jest to tzw. Live CD, dystrybucję można zainstalować również na twardym dysku. Ponieważ wszystkie aplikacje są bardzo małe i szybkie, Damn Small Linux to rozwiązanie dobre zwłaszcza dla posiadaczy starszych komputerów.

Są również minidystrybucje specjalistyczne, przeznaczone do określonych zastosowań. Przykładem może być eMoviX, umożliwiający tworzenie i odtwarzanie bootowalnych płyt zawierających pliki multimedialne (głównie wideo). Jest również polski projekt Cinemix. To minidystrybucja Linuksa do odtwarzania filmów po uruchomieniu komputera wprost z płyty CD. Cechuje ją mała objętość, prostota obsługi oraz łatwość nagrywania płyt. Główne zalety to fakt, że komputer po wystartowaniu z napędu CD-ROM sam zaczyna odtwarzać film z płyty CD, nie wymaga twardego dysku i stacji dyskietek, cała dystrybucja zajmuje ok. 2,88 MB, nie ma potrzeby tworzenia playlisty i pliku konfiguracyjnego, obsługuje najpopularniejszy sprzęt oraz formaty plików i kodeków audio/video. O wiele większy od niej MoviX2 potrafi odtwarzać (bezpośrednio po włożeniu do napędu płyty z dystrybucją i filmem) m.in. pliki wideo DVD, VCD, DivX, AVI, MPG oraz audio w formatach MP3 czy ogg.

Jak widać, dystrybucji systemu Linux, zarówno dużych, jak i małych, jest tyle, ile dusza i wyobraźnia użytkownika zapragnie.

Zaliczany do minidystrybucji Damn Small Linux to "pełnowartościowa" wersja, pozwalająca w pełni wykorzystać biurowe, sieciowe czy multimedialne możliwości systemu Linux.