System na wysokich obrotach

Gdy Vista działa wolno lub nie wszystkie jej elementy funkcjonują tak, jak oczekujesz, wypróbuj program zwany tweakerem. Pomoże ci zoptymalizować wydajność systemu i zmienić wiele ukrytych ustawień.


Gdy Vista działa wolno lub nie wszystkie jej elementy funkcjonują tak, jak oczekujesz, wypróbuj program zwany tweakerem. Pomoże ci zoptymalizować wydajność systemu i zmienić wiele ukrytych ustawień.

Jest już co najmniej kilkanaście tweakerów, przeznaczonych dla użytkowników Windows Visty. Spośród nich wybraliśmy trzy bezpłatne i opisaliśmy ich najbardziej przydatne właściwości. Najlepszym z prezentowanych programów jest TweakVI, który zawiera najwięcej możliwości i ma dopracowany interfejs graficzny. Ale z tweakerami jest tak, że w każdym znajdą się unikatowe i wartościowe opcje.

TweakVI 1.0

Bezpłatny TweakVI 1.0 Basic Edition ma 13 modułów, w których znajdziesz setki ustawień i funkcji optymalizujących system.

Bezpłatny TweakVI 1.0 Basic Edition ma 13 modułów, w których znajdziesz setki ustawień i funkcji optymalizujących system.

Zestaw narzędzi dostępnych w TweakVI (http://www.totalidea.com ) umożliwia przyspieszanie Visty oraz ulepszanie działania niektórych funkcji. Program występuje w trzech wersjach, z czego Basic Edition jest bezpłatna i to właśnie ją prezentujemy. Ten wariant programu zawiera 13 modułów konfiguracyjnych plus narzędzie EasyBCD do konfiguracji bootloadera Visty. W sumie znajdziesz tu kilkaset ustawień. Jeśli to mało, możesz kupić wersję Premium (osiem dodatkowych modułów) lub Ultimate (15 dodatkowych modułów).

Podczas instalacji zwróć uwagę na okno, w którym należy wpisać swój adres e-mail. Pozostaw to pole puste, a zamiast tego w pole Name wpisz skip. W kolejnych oknach instalatora możesz utworzyć systemowy punkt przywracania oraz wyłączyć mechanizm UAC (kontrola kont użytkownika). Chociaż pozwoli to na wygodniejszą modyfikację ustawień (bo Windows nie będzie wyświetlał komunikatów z ostrzeżeniami), jednak obniży poziom bezpieczeństwa. Program jest łatwy w obsłudze, choć na początku możesz zastanawiać się, gdzie jest przycisk typu OK lub Zastosuj, a tego w TweakVI po prostu nie ma. Od razu po kliknięciu jakiejś opcji program wprowadza zmiany. Czasami wyświetla komunikat, że wymagane jest ponowne uruchomienie komputera.

Przyspieszamy

Pierwszy z modułów na karcie System Information and Tweaks dostarcza informacji o komputerze i zainstalowanym systemie operacyjnym. Z powodzeniem zastępuje dodatkowe programy typu "system info". Interesującą właściwością jest wyświetlanie tzw. klucza produktu systemu Windows i pakietu Office.

Kolejny moduł służy do przyspieszania twardych dysków poprzez zmianę różnych ustawień systemowych. Ciekawa jest opcja optymalizacji dysków w czasie, gdy użytkownik nie korzysta z komputera (Optimize hard drive when idle). W tym module znajdziesz też ustawienia systemowych funkcji prefetch i superprefetch, przyspieszających wczytywanie z dysku uruchamianych programów.

Z punktu widzenia wydajności najciekawsze ustawienia znajdziesz w module CPU Tweaks. Umożliwia on optymalizację parametrów pamięci podręcznej procesora, co przyspiesza działanie komputera. Ustawisz tu także profil pracy procesora (optymalizacja pod kątem uruchomionych aplikacji albo zadań wykonywanych w tle). Można także zaprogramować wczytywanie całego rdzenia systemu do pamięci RAM (dzięki temu nie trzeba później tego robić dla poszczególnych elementów z dysku) oraz dopasować parametry pamięci podręcznej Visty. Na karcie CD/DVD Drive umieszczono ustawienia napędów CD/DVD, a także kolejne opcje dotyczące wydajności systemu i procesora.

Vista skrojona na miarę

W TweakVI wystarczy kilka kliknięć, aby zoptymalizować pamięć podręczną procesora i Visty.

W TweakVI wystarczy kilka kliknięć, aby zoptymalizować pamięć podręczną procesora i Visty.

Na karcie Miscellaneous Tweaks zebrano głównie ustawienia dotyczące działania różnych funkcji systemu. Pierwszy z modułów pozwala zmienić lokalizację folderów systemowych, takich jak Moje dokumenty, Startup czy Programs, oraz zablokować do nich dostęp. Umożliwia również blokowanie dostępu lub ukrywanie wybranych apletów Panelu sterowania. W ten sposób inni użytkownicy komputera nie namieszają ci w ustawieniach. Funkcja ukrywania ma też inne zastosowanie. W klasycznym widoku Panel sterowania wyświetla aż 49 ikon, co utrudnia odnalezienie tej potrzebnej.

Następny moduł to zbiór najróżniejszych ustawień. Dopasujesz tu działanie myszy, wyłączysz zapisywanie miniatur grafik, zsynchronizujesz zegar z zegarami atomowymi i wyłączysz kilkanaście ładnie wyglądających, ale niepraktycznych funkcji systemu. Z kolei moduł Media player tweaks daje dostęp do zaawansowanej konfiguracji odtwarzacza Windows Media Player. Przede wszystkim pozwala wyłączyć lub ukryć niepotrzebne opcje. Pozostałe kilkadziesiąt ustawień zebranych w tym module służy do wyłączania najróżniejszych funkcji systemu, co może być przydatne, gdy z komputera korzysta kilka osób.

Operacja plastyczna

VistaTweaker 0.3 umożliwia m.in. konfigurację zabezpieczeń Visty oraz działania Eksploratora Windows.

VistaTweaker 0.3 umożliwia m.in. konfigurację zabezpieczeń Visty oraz działania Eksploratora Windows.

Gdy nie wystarczają ci standardowe możliwości konfiguracji wyglądu Visty, zajrzyj na kartę Visual Tweaks. Umieszczono na niej trzy moduły, które są prawdziwą kopalnią ustawień, np. w samym oknie konfiguracji menu Start jest ich ok. 30. Poza tym możesz skonfigurować funkcję wyszukiwania, pasek zadań czy wybrać opcje dostępne w oknie przywoływanym kombinacją [Ctrl Alt Del]. Użytkownicy notebooków i monitorów LCD zapewne będą zainteresowani ustawieniami ClearType, odpowiedzialnymi za wygładzanie czcionek. Wygląd pulpitu zmienisz w ostatnim z modułów - Desktop tweaks and settings. Możesz ukryć ikony systemowe czy wyłączyć wyświetlanie komunikatów w zasobniku systemowym, popularnie określanym mianem dymków. Przydatna jest funkcja tworzenia specjalnych skrótów na pulpicie, np. do szybkiego wyłączania systemu czy do funkcji wyszukiwania plików.

Internet i narzędzia

Karta Internet Tweaks grupuje moduły z ustawieniami Internet Explorera i Firefoksa. W wypadku przeglądarki Microsoftu możesz przede wszystkim ukrywać różne funkcje oraz skonfigurować opcje kontroli rodzicielskiej i filtru antyphishingowego. Dobrym pomysłem jest moduł Windows Vista system utilities na karcie Utilities. W jednym miejscu zebrano skróty do ponad 30 różnych narzędzi systemowych. Ten moduł pozwala także na edycję plików systemowych (boot.ini, system.ini, win.ini) oraz zrobienie kopii zapasowej konfiguracji menedżera rozruchu (Boot Configuration Data).