Dłużej na baterii. Porady do smartfona i laptopa


Baterie na gwarancji

Bateria jest podzespołem zużywalnym i z czasem ulega degradacji. Jej pojemność zmniejsza się już przez to, że jest w użyciu – nawet przy najbardziej troskliwej i ostrożnej eksploatacji. Dlatego producenci laptopów i smartfonów udzielają zazwyczaj krótszej gwarancji na baterię niż na całe urządzenie. Uprawnienia gwarancyjne przysługują ci nie tylko wtedy, gdy akumulator przestaje działać. Wielu producentów uznaje jako powód reklamacji nawet nadmierną utratę pojemności w trakcie okresu gwarancyjnego. Dowiedz się więc od producenta, jaka utrata nominalnej pojemności daje ci prawo domagania się naprawy lub wymiany baterii. Niektórzy producenci (m.in. Apple) podają trwałość akumulatora w cyklach ładowania. Jeden cykl nie musi jednak oznaczać całkowitego rozładowania i naładowania baterii – np. MacBooki podają liczbę dokonanych operacji ładowania w raporcie systemowym.

Windows 8 zapewnia bardzo przejrzysty raport o stanie baterii.

Windows 8 zapewnia bardzo przejrzysty raport o stanie baterii.

Ustalanie utraty pojemności

Wielu producentów laptopów wyposaża je w aplikacje, które podają bieżący stan baterii. W większości z nich wyświetla tylko zdawkowe informacje w postaci komunikatów dobry lub krytyczny. Aby ustalić, jak dużą część pojemności bateria utraciła przez cały czas jej używania, należy sporządzić Raport diagnostyki wydajności zasilania (patrz ramka). Pierwotna pojemność jest wyszczególniona w wierszu Pojemność nominalna, natomiast bieżąca w wierszu Ostatnie pełne ładowanie. W Windows 8 zaleca się przywołać zestawienie Battery report, bo jest bardziej przejrzyste. Pojemność fabryczną podaje w nim wiersz Design capacity, zaś bieżącą wiersz Full charge capacity. W starszych wersjach systemu (od Windows XP) informację tę zapewnia narzędzie BatteryMon. Wystarczy wskazać menu Info | Battery Information.

Własnoręczna wymiana baterii

Wąskie obudowy stosowane w laptopach i smartfonach są bardzo eleganckie, za to utrudniają lub wręcz uniemożliwiają wymianę baterii. Wprawdzie w internecie można znaleźć instrukcje otwierania różnych typów obudowy, lecz zanim zabierzesz się do pracy, warto sporządzić analizę kosztów. Samodzielna wymiana pochłania nie tylko czas. Oprócz dodatkowej baterii w wielu wypadkach potrzebne są specjalistyczne narzędzia – nie wspominając o zdolnościach manualnych. Jeśli popełnisz błąd, oprócz kosztów wymiany baterii poniesiesz być może koszty naprawy urządzenia, bo otwierając obudowę, stracisz uprawnienia gwarancyjne.

Przyszłość akumulatorów – czym będą zasilane smartfony jutra?

Smartfony i laptopy stają się coraz bardziej zwarte i wydajniejsze, tymczasem technologia przechowywania energii nie dotrzymuje im kroku. Mimo to nie doszło w ostatnich latach do znacznego skrócenia czasu pracy urządzeń przenośnych na baterii. Jest to zasługą oszczędnego sprzętu i aplikacji ekonomicznie gospodarujących dostępnymi zasobami energii. Obecnie nie stworzono jeszcze alternatywy stosowanych obecnie ogniw litowo-jonowych. Wprawdzie przez długi czas pokładano wielkie nadzieje w ogniwach paliwowych zasilanych wodorem lub metanolem, lecz technologia ta nie wyszła poza stadium stworzenia prototypów. Na przeszkodzie stanęły zbyt drogi proces produkcyjny, zbyt niski współczynnik sprawności i zbyt wysoka ilość oddawanego ciepła. Zbyt niska efektywność jest także piętą achillesową ogniw słonecznych. Ładowanie baterii za ich pomocą trwa zbyt długo, więc ładowarki tego typu mogą zainteresować tylko entuzjastów wypoczynku na świeżym powietrzu. Także ładowanie siłą mięśni lub poprzez poruszanie urządzeniem wystarczy co najwyżej do zgromadzenia energii na wypadek awarii – pozwoli ci nawiązać połączenie, gdy znajdziesz się w potrzasku.

Dlatego naukowcy starają się udoskonalać technologię ogniw litowo-jonowych. Usprawniony materiał, z którego są wykonane elektrody, i wyższe napięcie ładowania mają zwiększyć gęstość energii i skrócić czasy ładowania. W ten sposób można byłoby uzyskać dłuższy czas pracy na baterii o takim samym rozmiarze lub zmniejszyć baterie, nie skracając ich czasu pracy. Badacze z Uniwersytetu Stanforda stworzyli elektrodę, w której zastąpili stosowany powszechnie grafit czystym litem jako materiałem okalającym jony litu. Firma Amprius ponoć dostarcza już teraz ogniwa producentom smartfonów. Zamiast grafitu zastosowano w nich nanocząsteczki zawierające krzem, osiągając w ten sposób o 20 do 50 procent większą gęstość energii. Obecnie trwają także badania nad bateriami litowo-siarkowymi i litowo-powietrznymi. Niemniej jednak ich wprowadzenie na rynek jest jeszcze bardzo odległe.

Akumulatory zamienne – na co zwracać uwagę przy zakupie

Oprócz oryginalnych baterii są dostępne także zamienniki – modele od obcych producentów. Są znacznie tańsze od markowych, za to nie dorównują im zazwyczaj pod względem jakości i nie dają gwarancji długotrwałego działania. Jeśli zdecydujesz się na zamiennik, zastosuj się do poniższych wskazówek. Zasadniczo trudno polecić konkretne modele. Przede wszystkim upewnij się, że parametry techniczne są zgodne z oryginalnym akumulatorem. Przede wszystkim mowa o napięciu (V) i pojemności (mAh). Sprawność działania baterii w laptopie zależy między innymi od tego, czy jest dobrze zestrojona z elementami elektronicznymi odpowiadającymi za jej doładowywanie. W razie kłopotów nawet potencjalnie pojemniejszy zamiennik może wyładowywać się szybciej od oryginału. Nie zaleca się kupować najtańszych zamienników. Jakość ma swoją cenę, a płacąc niewiele, otrzymasz model, który zapewne nie posłuży ci na długo. Wówczas nie obejdziesz się bez zakupu następnego i koniec końców – przepłacisz. Zdarza się, choć wyjątkowo rzadko, że wadliwa bateria uszkadza urządzenie, w którym jest zamontowana. Miały miejsce wypadki, w których laptopy zapalały się bądź wybuchały z powodu niskiej jakości nieoryginalnych baterii. Z drugiej strony bywały i podobne porażki u markowych producentów.