Radio internetowe

Internet jest pełen darmowej muzyki. W jej dostarczaniu specjalizują się sieciowe stacje radiowe. Gdzie je znaleźć? Jak ich słuchać? Co trzeba zrobić, aby stworzyć własną rozgłośnię? Ile to kosztuje?


Radio internetowe pojawiło się w pierwszej połowie lat dziewięćdziesiątych. W 1993 r. Carl Malamud, badacz i aktywista, założyciel Internet Multicasting Service, stworzył Internet Talk Radio. W 1994 r. Internetem zainteresowały się lokalne rozgłośnie w USA. Pionierem była stacja WXYC z Północnej Karoliny, która podpięła analogowy sygnał FM do popularnego w tamtym okresie opensource'owego serwisu Ibiblio.

Jednak "złote lata" sieciowego radia rozpoczęły się dopiero na początku XXI wieku, gdy popularność zdobyła technologia strumieniowego przekazywania danych - ta sama, którą wykorzystuje na przykład YouTube. Zamiast pobierać jakiś plik na dysk, program sterujący zapisuje do bufora jedynie początkowe kilka sekund strumienia danych i natychmiast rozpoczyna odtwarzanie.

Jak to działa?

Pakiety danych są interpretowane przez odtwarzacz i przetwarzane do postaci analogowej - rozpoznawalnej dla ludzkiego ucha - z kilkusekundowym opóźnieniem. Format danych może być różny, najczęściej wykorzystywane są: MP3, OGG, WMA, RealAudio, AAC+.

W procesie biorą udział trzy podmioty. Pierwszy to nadawca, czyli osoba, która wysyła do naszego komputera sygnał dźwiękowy. Audio jest wcześniej przygotowane i uporządkowane w formie listy odtwarzania (M3U, PLS, FPL). Drugi podmiot to specjalny serwer wirtualny, na który trafia sygnał. Trzeci podmiot to odbiorca, który musi połączyć się z odpowiednim adresem IP i portem. Do słuchania stacji wystarczy zwykły odtwarzacz, na przykład Winamp.

Ważnym punktem jest stałe łącze. Teoretycznie wymagania są tu niewielkie. Większość rozgłośni nadaje w jakości od 32 kbps (dla formatu AAC+) poprzez 56-64-96 do 128 kb/s (dla formatu MP3), zatem dostęp 128-256 kb/s powinien wystarczyć. Jednak korzystając z radia użytkownik często chce jednocześnie normalnie pracować z przeglądarką czy klientem poczty. Ma też otwarte inne aplikacje działające w trybie online. Dlatego do płynnego odtwarzania potrzebne jest przynajmniej łącze 512 kbps.

Wiele zależy też od opóźnienia w przekazywaniu pakietów. Jeśli jest duże, sygnał nigdy nie stanie się płynny, bufor pamięci będzie co chwila wyczerpywany. Na ten lag mogą mieć wpływ zarówno parametry łącza nadającego bądź odbierającego, jak i samego serwera.

Wyszukiwanie rozgłośni

Radio internetowe

Wynik wyszukiwania względem hasła "genesis" w serwisie SHOUTcast.

Pierwszym krokiem dla każdego, kto chce zacząć przygodę z e-radiem, powinno być pobranie i zainstalowanie programu rozpoznającego popularne formaty dźwiękowe oraz łączącego się z Internetem. Szczególnie dobrze sprawdza się popularny i bezpłatny Winamp (http://www.winamp.com ). Po zainstalowaniu konieczne jest nadanie mu odpowiednich uprawnień w zaporze sieciowej (jeśli jest aktywna). Należy zezwolić zarówno na pobieranie, jak i wysyłanie danych w protokołach TCP i UDP (wszystkie porty).

Potem trzeba się wybrać na poszukiwanie stacji radiowych. Świetnym miejscem w Sieci jest SHOUTcast. Ten serwis to platforma dla nadawców - witryna, gdzie każdy może wypromować swoją rozgłośnię. Pod adresemhttp://www.shoutcast.com znajduje się obejmująca tysiące pozycji lista stacji posortowanych według gatunku, popularności, liczby odbiorców.

Po wejściu na stronę użytkownik może przejść do wyszukiwarki (Search for Station / Genre) lub zapoznać się z listą najbardziej znanych stacji, na której widać też ich inne, istotne parametry: aktualnie nadawany utwór (Now playing), gatunek muzyczny, liczbę słuchaczy w danym momencie, jakość nadawania, format strumienia danych.

Radio internetowe

Wyszukiwanie rozgłośni za pomocą Winampa, który ma wbudowaną obsługę serwisu SHOUTcast. Na dwóch pierwszych miejscach widać dwie bardzo popularne polskie stacje radiowe.

Równie dobrze można znaleźć interesujące nas rozgłośnie za pomocą Winampa, który w oknie Media Library (patrz ilustracja) ma szereg narzędzi służących do tego celu, takich jak usługi online (SHOUTcast, Winamp Music, AOL Radio) czy funkcja subskrypcji podcastów.

SHOUTcast to nie jedyna witryna, za pośrednictwem której można znaleźć stacje radiowe. Drugi obszerny katalog-wyszukiwarka to RadioBeta (radiobeta.com). Jego cechą charakterystyczną (i z pewnością atrakcyjną) jest możliwość wyszukiwania geograficznego. Wybierasz kontynent, kraj... - poszukiwanie przebiega błyskawicznie i komfortowo.

Warto też wiedzieć, że w Internecie istnieją tzw. klastry - grupy kilku-kilkunastu stacji powiązanych w jakiś sposób, na przykład posiadających jednego właściciela.

Ponadto w Sieci działają tysiące stacji jednokanałowych, z których część jest promowana w indeksie SHOUTcastu, a część korzysta z innych platform. Można je znaleźć w wyszukiwarkach takich jak Google czy Yahoo!, wpisując "web radio" czy "internet radio" i dodając do tego nazwę ulubionego gatunku muzycznego lub wykonawcy.

Korzystanie z SHOUTcasta

Aby rozpocząć odsłuchiwanie danej rozgłośni, należy kliknąć przycisk Tune In! wyświetlany obok jej nazwy. W zależności od konfiguracji przeglądarki reakcja może być różna. Przyciski Tune In! skrywają odnośniki do dobrze znanych list odtwarzania - PLS, M3U, FPL. Jeśli Internet Explorerowi czy Firefoksowi kazano, poprzez wcześniejszą konfigurację, zapisywać ten rodzaj plików na dysku lub otwierać go od razu (na przykład w Winampie), właśnie ta czynność zostanie wykonana.

W liście odtwarzania może być zapisanych kilka, a nawet kilkanaście serwerów. Jeśli pierwszy nie odpowie, program zazwyczaj automatycznie spróbuje z drugim. Gdy tego nie zrobi, zawsze da się ręcznie wybrać z listy kolejny adres, tak jakby uruchamiało się zwykły plik audio. W przypadku przedłużających się problemów wygodnie jest zapisać playlistę na dysku - klikamy przycisk Tune In! prawym przyciskiem myszy i wybieramy Zapisz element docelowy jako...

Czego słuchać?

Osoby rozpoczynające przygodę z e-radiem powinny zainteresować się jakimś znanym klastrem. Jednym z najpopularniejszych jest istniejąca od 1999 roku grupa Digitally Imported (http://www.sky.fm ,http://www.di.fm ). Pod oboma adresami można znaleźć około 35 stacji. Sky.fm specjalizuje się w muzyce popularnej. Znajdziemy tu takie kanały, jak Top Hits, Best of 80's, All Hit 70's, World Music, Country, Classic Rock czy Simply Soundtracks. Di.fm to królestwo elektroniki. W ofercie ma m.in.: Electro House, Trance, Techno, Progressive.

Stacje nadają sygnał w trzech formatach: MP3 (Winamp, 96 kb/s), WMA (Windows Media Player, 40 kb/s) i AAC+ (24 kb/s). Wyższą jakość da się uzyskać wykupując konto premium za kilka dolarów miesięcznie. Serwery klastra są wydajne, więc nawet słuchając bezpłatnie, rzadko kiedy można się natknąć na tłok.

Druga znana sieć to .997 Music Network. W ofercie ma 12 kanałów, wśród nich m.in. 80's Channel, Hitz Channel, Rock Channel, Oldies Channel. Wszystkie nadawane są za darmo w jakości 128 kb/s. Wadą jest dostępność tylko jednego formatu audio - WMA. Dla osób nie lubiących korzystać z Windows Media Playera stanowi to dość poważne ograniczenie.

Opinia eksperta - Krystian Grzenkowicz

Stacje radiowe to jedno z najlepszych źródeł darmowej muzyki w Internecie. Dzięki technologii strumieniowego przesyłania danych użytkownik nie musi czekać na zapisanie utworów na twardym dysku. Otwiera plik z adresem serwera w dowolnym programie do odtwarzania muzyki, na przykład w Winampie, i już po kilku sekundach może się cieszyć ulubioną muzyką.

Inną, często niedocenianą zaletą radia internetowego jest jego swobodna skalowalność. Może służyć zarówno bardzo dużym liczebnie grupom słuchaczy, jak i garstce kilkudziesięciu osób, np. fanów jakiegoś niszowego gatunku muzycznego. Nadawcom opłaca się utrzymywać rozgłośnie o minimalnym zasięgu, zaś ich wierni słuchacze otrzymują dostęp do swojej ulubionej muzyki i mogą liczyć na spójny repertuar, znacznie bardziej dopracowany niż ten, który serwują witryny typu last.fm.