Twardodyskologia


27. Odzyskiwanie danych

PYTANIE: Pracując w środowisku DOS, usunąłem niechcący kilka plików. Na pewno nie znajdę ich w Koszu Windows 95/98. Czy można odzyskać stracone dane?

ODPOWIEDŹ: Wszystko zależy od zainstalowanego systemu plików. Aby sprawdzić rodzaj systemu, przywołaj okno trybu MS-DOS, wpisz fdisk i wybierz opcję 4. Wyświetl informacje o partycjach. Nazwa systemu aktualnej partycji jest wyszczególniona w szpalcie System.

Możliwość 1

Jeżeli usunąłeś pliki z partycji FAT16, może uda Ci się odtworzyć je za pomocą starego narzędzia UNDELETE.EXE. Program jest składnikiem systemu DOS w wersji 6.22. Znajdziesz go również na instalacyjnych płytach CD-ROM Windows 95 z roku 1995. Jest umieszczony w katalogu \Other\Oldmsdos. Undelete jest dostępny również w Internecie (np. pod adresemftp://ftp. uni-stuttgart.de/pub/systems/msdos/util /msdos50.bugfixes, rozmiar: 14 KB).

Narzędzie działa wyłącznie w trybie MS-DOS. By zapobiec zawieszeniu się systemu, zmień prawa dostępu do dysku, wpisując polecenie lock, zanim zabierzesz się za odzyskiwanie danych.

Przejdź do katalogu, w którym znajdowały się utracone pliki. Wpisz undelete, a program będzie wyświetlać pojedyncze nazwy plików, pytając o to, czy chcesz je odtworzyć. Zamiast pierwszego znaku nazwy widać zapytania. Gdy zdecydujesz się odrestaurować usunięty plik, Undelete poprosi o wpisanie brakującej litery lub cyfry. Zbiór zostanie odtworzony niezależnie od podanego znaku. Powodzenie operacji jest pewne, jeśli żadna aplikacja nie wykorzystała zwolnionego obszaru dysku do zapisu swoich danych, przez co zastąpiłaby usunięte pliki.

Uwaga! Undelete doskonale nadaje się do odzyskiwania plików usuniętych z dyskietek 1,44 MB.

Możliwość 2

Przywracanie plików w Windows 95/98 jest możliwe tylko wtedy, gdy przed nieopatrznym usunięciem pliku zainstalowałeś specjalny program. Aplikacja tego typu działa w tle, protokołuje wszelkie modyfikacje plików i operacje usuwania danych. Wersje pośrednie są z reguły zapisywane w wydzielonym obszarze dysku. SharewareŐowe narzędzie Save Butt 1.20 (dostępne pod adresem www.savebutt.com, rozmiar: 1,9 MB, rejestracja: 30 USD) pozwala nawet wybrać napęd, w którym tworzone są zapasowe kopie. Godny polecenia jest również Unerase Wizard Đ moduł bogatego pakietu narzędziowego Norton Utilities 2000 (www.softpoint.com.pl, cena: 65 USD).

Możliwość 3

Chcąc odzyskiwać usunięte pliki w Windows NT, który opiera się na systemie plików NTFS, musisz sięgnąć po specjalne programy. Pod względem zasady działania przypominają opisywane powyżej narzędzia do Windows 95/98 (wymagana jest instalacja przed usunięciem zbioru). Na uwagę zasługuje m. in. Recover-NT-Express firmy LC Technology (www.netsales.net/pk.wcgi/ LCTec-IBV) i Undelete firmy Executive Software (www.execsoft.co.uk).

28. Odzyskiwanie danych

PYTANIE: Po sformatowaniu dysku zauważyłem, że zapomniałem zarchiwizować ważnę pliki. Czy mogę odzyskać dane?

ODPOWIEDŹ: Nie jest to możliwe we wszystkich przypadkach. Na pewno warto spróbować, jeśli nie wykonywałeś na dysku (prawie) żadnych operacji zapisu. Podczas formatowania dane pozostają fizycznie na dysku. System operacyjny zakłada jedynie nową tablicę alokacji plików (FAT), niszcząc informacje o układzie plików na dysku.

Algorytmy programów do odzyskiwania danych potrafią zrekonstruować poprzedni układ plików w tych fragmentach dysku, które nie zostały zamazane nowymi zasobami danych. Oprogramowanie tego typu nie gwarantuje pełnego powodzenia, lecz dużą szansę odzyskania mają małe pliki oraz nie- zdefragmentowane obszary dysku. Do skutecznych programów ratowania danych należy m. in. Ontrack Easy Recovery (www.ontrack.com).

Dostępne są wersje działające w systemach plików FAT16, FAT32 i NTFS. Po uruchomieniu z dyskietki awaryjnej narzędzie tworzy wirtualny obraz zrekonstruowanej struktury katalogów. Odzyskane pliki są zapisywane na innym dysku lub na wymiennym nośniku danych.

29. Uszkodzenia

PYTANIE: Program systemowy ScanDisk znalazł uszkodzony sektor na twardym dysku. Czy możesz go usunąć?

ODPOWIEDŹ: Korzystając z programu do formatowania niskiego poziomu, możesz - przynajmniej na pierwszy rzut oka - pozbyć się uszkodzonych sektorów dysku. Narzędzi tego typu należy szukać w internetowej witrynie producenta twardego dysku. Program formatuje całą powierzchnię dysku, wykluczając uszkodzone sektory z listy dostępnych obszarów, więc znikają z wynikowego raportu ScanDisku i innych aplikacji diagnostycznych. Dzięki temu dane nie mogą być omyłkowo zapisane w uszkodzonych miejscach dysku.

Pamiętaj jednak, że formatowanie dysku stanowi tymczasowe rozwiązanie.

Nowoczesne dyski są bowiem wyposażone w sektory zastępcze, z których korzysta automatycznie w razie awarii. Zapisuje w nich dane, które miały znaleźć się w uszkodzonych sektorach, te zaś zaznacza jako bezużyteczne.

Opisane operacje nie są dostrzegalne dla systemu operacyjnego, a tym bardziej dla użytkownika. Zatem jeśli trafisz na uszkodzony sektor, oznacza to, że wyczerpały się wszystkie sektory zapasowe. Uszkodzenia dysku są tak duże, że nie potrafi ich zamaskować. Urządzenie przestaje działać niezawodnie, narażając użytkownika na utratę cennych danych. Jeśli dysk podlega gwarancji, trzeba odnieść go do punktu zakupu.