Twardodyskologia


10. Pojemność dysku

PYTANIE: Zainstalowałem nowy dysk, lecz Windows podaje mniejszą pojemność (np. 9,44 GB zamiast 10,2 GB) niż jest wyszczególniona na rachunku. Czy dysk jest uszkodzony?

ODPOWIEDŹ: Przyczyna leży w odmiennym sposobie obliczania pojemności. Producenci i dystrybutorzy dysków przyjmują system dziesiątkowy, w którym 1 KB jest równy 1000 bajtów. BIOS i system operacyjny stosują system dwójkowy. Tu na 1 KB przypadają 1024 bajty. Gdy pomnożysz 230 (= 1 GB w systemie dwójkowym) przez 9,44 GB (faktyczna pojemność dysku) i podzielisz wynik przez 109 (= 1 GB w systemie dziesiątkowym), otrzymasz 10,14 GB Đ wynik bliski pojemności podanej na rachunku. Producent dysków popełnił błąd przy zaokrąglaniu - powinien podać 10,1 GB.

11. Pojemność dysku

PYTANIE: Chcę sprawdzić, czy sprzedawca zainstalował właściwy model dysku. Jednak menedżer urządzeń systemu Windows oznacza dysk jako "GENERIC IDE DISK TYPE47". Czy można mimo to ustalić model?

ODPOWIEDŹ: Menedżer urządzeń wyświetla podaną informację w przypadku wszystkich dysków EIDE. Jeśli nie chcesz zdejmować obudowy komputera, śledź komunikaty systemu wyświetlane tuż po włączeniu komputera. Jeśli w ustawieniach BIOS-u typ dysku jest zdefiniowany jako Auto bądź Auto Detect, podany zostanie typ rozpoznanego dysku EIDE. By w spokoju przeczytać wszystkie komunikaty, naciśnij klawisz [Pause]. Alternatywnie możesz skorzystać z dowolnego programu diagnostycznego, np. freeware'owego Ataide. Rozpakuj go do dowolnego katalogu i zrestartuj system. Przerwij wczytywanie klawiszem [F8], przejdź do powyższego katalogu i przywołaj program Ataide. Narzędzie zapisze raport głównego dysku nadrzędnego w pliku DRIVE0.LOG. Informacje o pozostałych dyskach umieści w plikach DRIVE1.LOG, DRIVE2.LOG i DRIVE3.LOG. Wyniki obejrzysz poleceniem more drive0.log. Dokładną nazwę dysku znajdziesz w wierszu Model Number.

12. Problemy z uruchamianiem

PYTANIE: Nagle dysk odmawia wczytania systemu operacyjnego. Po uruchomieniu z dyskietki startowej system bezproblemowo czyta dane dysku. Co się stało?

ODPOWIEDŹ: Są trzy możliwe przyczyny: został uszkodzony sektor MBR dysku, brakuje jednego z plików systemowych (lub został zmodyfikowany) lub zmieniłeś mapowanie dysku podczas aktualizacji BIOS-u.

Możliwość 1

Sektor MBR naprawisz za pomocą programu Fdisk. Uruchom system z dyskietki startowej i wpisz polecenie fdisk /mbr. Dane dysku pozostaną nienaruszone.

Możliwość 2

Jeśli dysk nadal nie pozwala wczytać systemu operacyjnego, należy sprawdzić poprawność plików systemowych. Może jeden z nich został usunięty, zmodyfikowany albo uległ uszkodzeniu. Uruchom system z dyskietki startowej, po czym wpisz polecenie sys c:.

Możliwość 3

Jeżeli powyższe czynności nie przyniosą żądanych wyników, nasuwa się przypuszczenie, że zmieniłeś tzw. mapowanie dysku. Rozwiązanie tego problemu zamieszczamy w kolejnej poradzie.

13. Problemy z uruchamianiem

PYTANIE: Po zainstalowaniu nowej płyty głównej BIOS prawidłowo rozpoznał pojemność twardego dysku. Mimo to nie można uruchomić systemu operacyjnego, a po wczytaniu z dyskietki startowej nie ma dostępu do dysku. Co robić?

ODPOWIEDŹ: BIOS nowej płyty stosuje inną metodę mapowania. Na szczęście, można ręcznie przywrócić poprzednie ustawienia. Zainstaluj starą płytę główną, przywołaj ustawienia BIOS-u i wybierz Standard CMOS Setup.

Włącz opcję Auto lub Auto Detect, by BIOS automatycznie rozpoznał parametry dysku. Teraz zanotuj liczbę cylindrów (Cyls), głowic (Head) i sektorów przypadających na jedną ścieżkę (Sectors). Następnie zainstaluj nową płytę, przejdź do ustawień BIOS-u. Ustal typ dysku jako "User" lub "User Definied". Wpisz zanotowane uprzednio wartości w pola Cyls, Head i Sector. Pamiętaj o zapisaniu ustawień przy wychodzeniu z BIOS-u.

14. Problemy z uruchamianiem

PYTANIE: Chciałbym zainstalować dodatkowy dysk SCSI oprócz istniejącego napędu EIDE. Czy jest możliwe uruchamianie systemu z nowego dysku?

ODPOWIEDŹ: W przypadku gdy w komputerze zainstalowany jest dysk typu EIDE i SCSI, BIOS powinien oferować opcję dającą pierwszeństwo napędowi SCSI. W przeciwnym razie system będzie nadal wczytywany z dysku EIDE, gdyż właśnie on jest uaktywniany jako pierwszy po włączeniu komputera.

Większość płyt głównych z 1997 roku i nowszych pozwala uruchamiać system z dysków SCSI. Odpowiednią opcję znajdziesz w menu Bios Features (Setup) | Boot-Sequence. Wybierz SCSI jako pierwszy napęd. Jeżeli na płycie brakuje wymienionej opcji, nie możesz używać dysku SCSI jako startowego.

Oprócz tego możliwość wczytywania systemu z dysku SCSI powinien oferować BIOS host-adaptera. Większość aktualnych host-adapterów jest wyposażonych w taką funkcję. Wyjątki stanowią Adaptec AVA-2904CD, Iwill Side 2930C, Tekram DC310(U) oraz wszystkie adaptery oparte na chipsetach LSI-Logic 53C810(A) i 53C860. Jeśli host-adapter nie przewiduje opcji uruchamiania systemu z dysku SCSI, jest to możliwe, gdy BIOS płyty głównej obsługuje tryb SDMS (SCSI Device Management System). Do płyt tego rodzaju zalicza się m. in. Asus P2B.