Powoli wyczerpuje się pula adresów internetowych, więc trzeba ustanowić nowy standard IP. Wymaga on zmian nie tylko u operatorów Internetu, lecz także u samych użytkowników.
Rozpoczęto końcowe odliczanie - w połowie kwietnia 2010 r. przekazano ostatnią partię dwunastocyfrowych adresów internetowych należących do protokołu IPv4 (Internet Protocol Version 4) narodowym urzędom rejestracyjnym, które przyznają je klientom za pośrednictwem operatorów domen i dostawców Internetu. Sam możesz sprawdzić w Internecie, kiedy zostanie oddany ostatni adres. Wystarczy przywołać
ten adres. Jest tu dostępny szczegółowy raport, a także aplikacja IPv4 Exhaustion Counter do urządzeń przenośnych iPhone i iPod Touch, która na bieżąco podaje stan puli adresów IPv4.
Najpóźniej wtedy operatorzy Internetu będą zmuszeni wprowadzić następcę leciwego standardu IPv4. Z lektury poniższego materiału dowiesz się, co oznacza to dla ciebie jako użytkownika Internetu, i dlaczego już teraz powinieneś zainteresować się tym tematem.
Na tej stronie internetowej znajdziesz szczegółowy raport o stanie puli wolnych adresów IP zgodnie z obowiązującym obecnie protokołem IPv4.Stare adresy IPv4 powoli się kończą
Adresy IP służą do identyfikowania komputerów i stron internetowych, co umożliwia znajdowanie ich i nawiązywanie z nimi kontaktu. Według obowiązującego dotychczas standardu IPv4 składają się z czterech członów po maksymalnie trzy cyfry dziesiętne (od 0 do 9). Na przykład adres IP naszej witryny internetowej (
http://www.pcworld.pl) brzmi 194.69.207.226. Serwer DNS (Domain Name System) znajdujący się w Internecie przekształca łatwy do zapamiętania adres słowny na postać liczbową. Transmisja danych odbywa się przy użyciu właśnie tego adresu liczbowego.
Gdzie się podział IPv5?
Czytając ten artykuł, nasuwa się pytanie, dlaczego następca protokołu IPv4 nie nosi nazwy o numer wyższej, a więc IPv5. Nazwy tej nie można było nadać, bo została wcześniej użyta do określania pewnej wersji eksperymentalnego protokołu przeznaczonego do transmisji strumieniowej. Dlatego zdecydowano się na następny wolny numer, czyli 6.
Za pośrednictwem standardu IPv4, który został ustanowiony w 1981 r., można zaadresować około cztery i pół miliarda komputerów. W dobie powstawania Internetu nikt nie przypuszczał, że kiedyś do tego stopnia zaroi się od komputerów na całym świecie. Jednak już w połowie lat 90-tych zaczęto przewidywać, że w przyszłości nie obejdzie się bez większej przestrzeni adresowej. W następstwie tego informatycy rozpoczęli opracowywanie następcy - standardu, który przyjął nazwę
Internet Protocol Version 6 (IPv6).
Tymczasem coraz więcej urządzeń nawiązuje połączenia internetowe. Wystarczy pomyśleć nie tylko o nieustannie rosnącej liczbie komputerów, lecz także o smartfonach, tabletach, telewizorach zapewniających dostęp do Internetu, a nawet o zdalnie odczytywanych licznikach prądu wyposażonych we własny adres IP. W konsekwencji tego kiedyś ściśle ustalony obszar adresowania uległ niemalże całkowitemu wyczerpaniu.
Struktura adresów IPv6
Adresy internetowe zgodne z protokołem IPv6 składają się z ośmiu bloków po cztery cyfry szesnastkowe. Poszczególne bloki są od siebie oddzielone dwukropkiem. Cztery pierwsze bloki stanowią prefiks, który oznacza przyłącze internetowe. Cztery ostatnie zaś są jednoznacznym identyfikatorem urządzenia.
Adresy IPv6 można przedstawiać także w skróconej postaci. Wówczas opuszcza się kolumny składające się wyłącznie z czterech zer (pominięcie bloku sygnalizują dwa sąsiadujące dwukropki), a także zera początkowe danego bloku.
Zalety
IPv6 - więcej adresów i większe bezpieczeństwo
Adresy zgodne ze standardem IPv6 składają się z maksymalnie 32 znaków, przy czym podstawą nie jest dziesiątkowy system liczbowy, jak ma to miejsce w wypadku standardu IPv4, lecz system heksadecymalny (a więc szesnastkowy). Oprócz cyfr od 0 do 9 w adresach występują litery od A do F. W ten sposób można utworzyć około 340 sekstylionów adresów IP (1 sekstylion to 10 do potęgi 36, a więc 1 i 36 zer). Tak ogromny rząd wielkości pozwoli uniknąć konieczności ponownego poszerzania obszaru adresowania nawet w dłuższej perspektywie czasu.
Jednak IPv6 ma za zadanie nie tylko zapobiec niedoborowi adresów internetowych, lecz ponadto zapewnić większą niezawodność transmisji danych. Odnosi się to przede wszystkim do transmitowania materiału wideo, telefonii internetowej i innych usług multimedialnych, w których opóźnienia podczas przesyłania danych powodują uciążliwe, niespodziewane przerwy. Standard IPv4 traktuje na równi wszystkie przesyłane pakiety danych, dostarczając je z opóźnieniem przy przeciążeniu sieci. W wypadku IPv6 można przypisać pakietom danych etykietę transmisji strumieniowej (tzw. flow label), która sprawia, że są one traktowane jako uprzywilejowane. Pozwala to uzyskać gwarantowaną jakość strumienia danych.
Dodatkowym atutem protokołu IPv6 jest fakt, iż adresy IP nie są już obliczane jak dotychczas na podstawie wyznaczonego adresu MAC karty sieciowej, lecz określa się je metodą losową. W ten sposób praktycznie nie sposób ustalić, jakie urządzenie kryje się za danym adresem, co ma poprawić ochronę prywatności użytkowników.
Z drugiej strony urządzeniom mają być przydzielane tylko stałe adresy IP. Dotychczas większość komputerów otrzymywała nowy adres IP przy każdym nawiązywaniu połączenia z Internetem. Stały adres IP może ułatwić odwoływanie się do określonych urządzeń, za to upraszcza także zidentyfikowanie użytkownika.
Dostosowywanie starych ruterów
Doświadczeni majsterkowicze mogą skorzystać z alternatywnego oprogramowania do ruterów, które nosi nazwę
OpenWRT. Za jego pomocą można wyposażyć liczne starsze modele ruterów w dodatkowe funkcje - między innymi w obsługę protokołu IPv6. Jednak wgranie wspomnianego oprogramowania może prowadzić do problemów i zaleca się, aby ta czynność była wykonywana tylko przez wyjątkowo zaawansowanych użytkowników. W najgorszym wypadku może doprowadzić do trwałego uszkodzenia rutera.
Operatorzy Internetu będą więc stosowali pewną techniczną sztuczkę polegającą na przydzielaniu dwóch adresów IP. Pierwszy z nich będzie na stałe przypisany do konkretnego przyłącza internetowego. Drugi, dynamiczny będzie zmieniał się co 24 godziny. W sumie będzie się różniła tylko pierwsza połowa adresu IP nazywana prefiksem. To ona ma definiować przyłącze. Natomiast druga połowa ma pełnić rolę identyfikatora urządzenia i będzie ukryta w systemie operacyjnym. Nowa technologia w Viście i Windows 7 ochrzczona mianem Privacy Extensions ma automatycznie wykonywać to zadanie. W systemach operacyjnych takich jak Android i Apple iOS przeznaczonych do urządzeń przenośnych wymaga to jeszcze pewnych modyfikacji.
IPv6 jako jedno z kryteriów zakupu rutera
Zmiana protokołu sieciowego w całym Internecie nie nastąpi z dnia na dzień. Nie ulega wątpliwości, że przez co najmniej pięć najbliższych lat będą używane równolegle oba protokoły IP i systemy ich numerowania. Konwertowaniem adresów zajmą się operatorzy Internetu. Najwięksi dostawcy Internetu znajdują się obecnie w fazie eksperymentalnej. Zasadniczo to oni muszą załatwić zamianę IPv4 na IPv6 w centrach obliczeniowych. Jedynym logicznym rozwiązaniem na dłuższą metę okazuje się pełna obsługa nowego standardu. Efekt ten można uzyskać różnymi metodami technologicznymi.
Oprogramowanie OpenWRT to alternatywa dla zapalonych majsterkowiczów. Być może uda ci się wyposażyć swój leciwy ruter w obsługę protokołu IPv6 i inne dodatkowe funkcje, jeżeli nie ma stosownej aktualizacji od producenta. Operacja ta jest jednak ryzykowna i może zakończyć się nieodwracalnym uszkodzenMimo iż to operator ponosi odpowiedzialność za zmianę standardu, zignorowanie tematu IPv6 może zemścić się na użytkowniku. Prędzej czy później również i on musi wyposażyć się w ruter internetowy, który obsługuje protokół IPv6. Urządzeń tego rodzaju używa się przeważnie długimi latami, więc przy zawieraniu nowej umowy z dostawcą Internetu, a także przy zakupie nowego modemu internetowego powinieneś upewnić się, że urządzenie radzi sobie z protokołem IPv6 lub przynajmniej można je odpowiednio zaktualizować. W wielu ruterach, które są obecnie udostępniane bezpłatnie lub za drobną opłatą wraz z umową o dostawie usług internetowych, nie przewidziano obsługi IPv6. Sprzęt ten za jakiś czas stanie się więc bezużyteczny. Dotyczy to nie tylko modemów DSL, lecz także modeli LTE i kablowych.
Nie tylko ruter, lecz także system operacyjny musi obsługiwać standard IPv6. Dla zdecydowanej większości użytkowników nie powinno to stanowić problemu, bo środowiska Vista i Windows 7 są fabrycznie wyposażone w obsługę IPv6. W systemach Windows 2000 i XP musisz mieć zainstalowany dodatek Service Pack 2, aby korzystać z obszaru adresowego IPv6. Jednak jeśli korzystasz z tych wersji systemu Windows, zapewne i tak już dawno wykonałeś tę czynność - chociażby ze względów bezpieczeństwa.
