ATI znów na szczycie

Przetestowaliśmy najszybsze karty graficzne, jakie można kupić - ATI Radeon X1900 XTX. Zebraliśmy ich wyniki w kategorii wydajności nie tylko w trybie pracy pojedynczej, lecz także podwójnym, CrossFire.

Jeszcze kilka tygodni temu miano najszybszych kart graficznych świata należało do modeli wyposażonych w procesory GeForce 7800 GTX 512 MB. NVIDIA dość długo mogła cieszyć się prestiżowym tytułem producenta najszybszych procesorów graficznych dla graczy. ATI, zgodnie z wcześniejszymi planami, zaoferowało Radeony X1900 XTX, wyraźnie szybsze od najszybszych kart NVIDII. Jest to starcie gigantów, kart kosztujących majątek, ale warto przyjrzeć się najnowszemu dziełu ATI choćby ze względu na ciekawą architekturę, pod pewnymi względami zbliżoną do znanej z układu graficznego Xenos, instalowanego w konsolach gier Microsoft Xbox 360.

Dwie karty, dwa podejścia do testów

Do testów otrzymaliśmy od ATI dwie karty wzorcowe, z których jedna może pełnić funkcję karty-matki w konfiguracji CrossFire. Wyposażona jest w specjalny procesor scalający obraz tworzony przez dwa procesory graficzne jednocześnie. Nie powielono także błędów pierwszej odmiany CrossFire (a więc kart serii X8XX), gdzie rozdzielczość maksymalna ograniczona była do 1600x1200 pikseli (odświeżanie wynosiło wtedy tylko 50 Hz, co praktycznie uniemożliwiało korzystanie z tego trybu posiadaczom dużych monitorów kineskopowych). Tym razem CrossFire może już pracować w wyższej rozdzielczości, z bardzo wysoką częstotliwością odświeżania.

Co słychać w rodzinie

ATI oferuje cztery odmiany kart serii X1900. Najlepszy model to testowany przez nas Radeon X1900 XTX. Urządzenie wyposażone jest w 512 MB pamięci GDDR3 taktowanej z częstotliwością 1,55 GHz (efektywnie) i procesor graficzny pracujący z częstotliwością 650 MHz. Jak widać, nie są to wartości o wiele wyższe niż osiągane przez standardowe modele X1800 XT (625/1,5 GHz). Nieco niżej niż wersja X1900 XTX jest taktowany model-matka Radeon X1900 CrossFire. Tu częstotliwość wynosi odpowiednio 625/1,45 GHz. Tańszą odmianą X1900 będzie wersja XT, z taktowaniem 625/1,45 GHz. Nową serię kart zamyka model All-in-Wonder X1900, który ma wbudowany tuner telewizyjny, radiowy oraz pełen zestaw wejść i wyjść wideo, z najnowszych wyjściem cyfrowym HDMI włącznie.

Jakie zmiany

Na pierwszy rzut oka nowe Radeony X1900 nie różnią się od poprzedników. Modele X1900 XTX, XT oraz CF to bardzo długie karty wyposażone w dwugniazdowe układy chłodzenia, z potężnym radiatorem i wentylatorem o regulowanej automatycznie prędkości obrotowej. W momencie uruchomienia komputera wentylator karty pracuje szybko i głośno, lecz po uruchomieniu systemu operacyjnego przechodzi zwalnia i nie powoduje dużego hałasu. Nawet w trybie 3D, kiedy karta dokonuje trudnych obliczeń, urządzenie pracuje umiarkowanie głośno. Dwie karty CrossFire łączy się specjalnym kablem. Pojedyncza karta Radeon X1900 XTX pobiera do 130 W mocy, dlatego trzeba się zaopatrzyć w solidny zasilacz - co najmniej 400 W i 550 W w konfiguracji CrossFire. Różnice w architekturze układów w porównaniu do serii X1800 XT są stosunkowo niewielkie aczkolwiek istotne z punku widzenia ich wpływu na wydajność, bo Radeon X1900 ma aż 48 jednostek przetwarzania pikseli (Pixel Shader). Model X1800 XT miał ich 16, a np. GeForce 7800 GTX - 24. W X1900 jest za to tyle samo potoków renderingu - 16. Nie zwiększano jej, bo najnowsze gry wymagają przede wszystkim ogromnej wydajności od jednostek przetwarzania pikseli i wierzchołków. Właśnie sprawność tych elementów architektury procesora graficznego ma największy wpływ na szybkość działania najnowszych gier. Z łatwością zauważysz to, analizując wyniki wydajności w grach "F.E.A.R" czy "FarCry".

Konfiguracja platformy testowej

Płyta główna - referencyjna ATI z chipsetem Xpress 200 (do CrossFire), procesor AMD Athlon 64 3800+, 2x512 MB DDR400 Infineon, twardy dysk Maxtor DiamondMax 9 Plus 80 GB ATA133, system operacyjny Windows XP PRO + Service Pack 2, sterowniki Catalyst 5.13/, specjalna, przedpremierowa wersja sterowników do X1900 XTX, ForceWare 81.98, zasilacz Silver Stone 650W SLI, do kart pracujących w trybie pojedynczym i SLI - płyta główna Asus A8N SLI Premium.

Wydajność

Analiza wydajności tak szybkich kart graficznych pokazuje wyraźnie, że obecnie w uzyskaniu lepszej wydajności w grafice 3D przeszkadzają już nie karty graficzne, lecz procesory komputera. Nasz Athlon 64 3800+ nie jest najszybszy, lecz wciąż stosujemy go w testach ze względu na konieczność zachowania niezmienionej konfiguracji platformy możliwie jak najdłużej. Nie zmienia to faktu, że nawet najszybszy obecnie procesor dla graczy, czyli Athlon FX-57, staje się wąskim gardłem. Dopiero wyśrubowanie rozdzielczości i trybów poprawy jakości obrazu pozwala na zbadanie rzeczywistych możliwości kart nieblokowanych wydajnością procesora. Jednakże w trybie CrossFire sytuacja się powtarza i nawet najlepsze tryby obrazu nie obciążają na tyle dwóch kart, aby nie napotkać na ograniczenia prędkości wynikające z niedostatecznej mocy obliczeniowej CPU. Porównanie Radeona X1900 XTX z najszybszą dotychczas kartą GeForce 7800 GTX 512 MB wyraźnie pokazuje, że produkt ATI jest szybszy prawie w każdym benchmarku. To superkarta, która obecnie wyznacza standardy dla najbardziej wymagających graczy oczekujących od zestawu komputerowego nieprzeciętnej wydajności. Istotne jest także, że ma przed sobą stosunkowo długi żywot. Dopiero gry, które ukażą się na rynku pod koniec tego roku, pozwolą jej pokazać pełnię swoich możliwości. Wtedy 48 jednostek przetwarzania pikseli powinno zostać rozgrzanych do czerwoności i zwiększyć przewagę nad GeForce 7800 GTX 512 MB. Ale konkurencja nie śpi. NVIDIA już szykuje GeForce 7900, który zostanie zaprezentowany na targach CeBIT 2006.

Gdy my przeprowadzamy testy konfiguracji SLI NVIDII i CrossFire ATI, pierwsza z wymienionych firm już ma propozycję dla graczy nieuznających kompromisów. Zaprezentowany po raz pierwszy na targach CES 2006 komputer XPS 600 Renegade marki Dell został wyposażony w dwie karty graficzne mające łącznie aż cztery układy graficzne, pracujące jednocześnie nad tworzeniem obrazu.

Quad-SLI wyposażono w cztery procesory graficzne GeForce 7800 GTX i płytę główną NVIDIA nForce4 SLI X16. Co daje nowe rozwiązanie? Quad SLI pozwala na uruchamianie najnowszych gier w bardzo wysokiej rozdzielczości (HD), nawet tak niewiarygodnej, jak 2560x1600, przy zachowaniu absolutnej płynności obrazu, a także na uzyskanie rewelacyjnej jakości obrazu dzięki trybowi antyaliasingu 32x i filtrowaniu anizotropowemu 16x. Komputer marki Dell produkowany w limitowanej ilości, wyposażono także w podkręcony do 4,26 GHz procesor dwurdzeniowy Intel Extreme Edition 955 oraz 2 GB pamięci DDR2 667 MHz. Cena komputera nie jest na razie znana.

Informacje http://www.ati.com

Ceny:

Radeon X1900 XTX - 649 dol.

Radeon X1900 XT - 549 dol.

Radeon X1900 CrossFire - 599 dol.

Radeon All-in-Wonder X1900 - 499 dol.


Zobacz również