Dwudziestu wypalaczy

Nagrywarka przestała być luksusowym wyposażeniem peceta. Niskie ceny napędów i nośników powodują, że trudno się oprzeć pokusie zakupu tego urządzenia.

Nagrywarka przestała być luksusowym wyposażeniem peceta. Niskie ceny napędów i nośników powodują, że trudno się oprzeć pokusie zakupu tego urządzenia.

Wybór jak zwykle jest trudny, bo na rynku dostępnych jest kilkanaście modeli napędów CD-RW. Różnią się szybkościami zapisu, ceną, wyposażeniem i oferowanymi funkcjami. Przetestowaliśmy 20 nagrywarek CD-RW z interfejsem ATAPI, by sprawdzić, które najlepiej dają sobie radę z typowymi zastosowaniami. Zanim pobiegniesz do sklepu z portfelem wypchanym setkami złotych, zapoznaj się z najważniejszymi kryteriami wyboru napędu i zastanów się, do jakich celów będziesz używał swego nowego nabytku. Dzięki temu łatwiej Ci będzie podjąć właściwą decyzję.

Iksy, bufor, zabezpieczenia

Nagrywarki CD-RW - raport z testów

Nagrywarki CD-RW - raport z testów

Najważniejszym, a zarazem najbardziej zauważalnym parametrem nagrywarki jest szybkość zapisu oraz odczytu wyrażona współczynnikiem x. Współczynnik ten, typowy dla wszystkich urządzeń obsługujących specyfikację CD, oznacza wielokrotność podstawowej prędkości transmisji danych, wynoszącej 150 KB/s. Jeśli widzisz napęd o szybkości zapisu 12x, to znaczy, że dane wędrują na płytę w tempie 1800 KB/s.

Powszechnie przyjęło się oznaczanie napędów CD-RW kolejno pręd-kością nagrywania nośników CD-R (jednorazowego zapisu), następnie CD-RW (wielokrotnego zapisu), a na koniec odczytu CD-ROM, np. 12/10/ 32. W przypadku coraz częściej spotykanych urządzeń combo, umożliwiających również odtwarzanie płyt DVD, jako czwarty parametr występuje szybkość odczytu DVD-ROM. Wyrażana jest ona współczynnikiem x o zupełnie innej wartości, bowiem odnosi się do minimalnej prędkości odczytu danych w specyfikacji DVD (1350 KB/s).

Obecnie standardem są nagrywarki 12/10/32, ale powoli zastępują je modele 16/10/40. Na targach CeBIT prezentowano natomiast urządzenia zwiastujące kolejną zmianę pokoleniową - zapis CD-R osiągnie szybkość do 20x. Stanie się tak dzięki zastosowaniu technologii częściowo stałej prędkości kątowej (P-CAV), w której nagrywarka nie będzie już nagrywać płyt od początku do końca ze stałą szybkością, np. 16x. Po osiągnięciu pewnego miejsca na krążku - około 1/6 nośnika - zacznie zwiększać prędkość zapisu aż do uzyskania deklarowanego maksimum. Tak właśnie pracuje pierwszy napęd 16/10/40 firmy Yamaha (zaczyna od nagrywania 12x, zaś kończy na 16x), a od dawna w podobny sposób działają wszystkie czytniki CD-ROM i DVD-ROM - włącznie z tymi w nagrywarkach.

Opłacalność

Opłacalność

Coraz większa szybkość zapisu powoduje jednak pewne problemy. Po pierwsze, słabsze (zwykle starsze) komputery mogą mieć poważne kłopoty z dostarczeniem na czas danych do nagrywarki. Napędy są co prawda wyposażone w pamięć podręczną zwaną buforem, ale gdy nie otrzymują danych z komputera, bufor stopniowo się opróżnia i w końcu nagrywarka nie ma już co zapisywać. Proces wypalania zostaje przerwany, a płyta nadaje się do kosza - to tzw. błąd opróżnienia bufora. Początkowo zjawisko to próbowano zminimalizować większymi buforami, lecz zagrożenie wciąż istniało - szczególnie przy dużym obciążeniu peceta innymi aplikacjami podczas nagrywania. Dopiero wprowadzenie technologii BURN-Proof, a następnie podobnych JustLink i Seamless Link wyeliminowało niesławny błąd. Owe zabezpieczenia, spotykane w coraz większej liczbie nagrywarek, opierają się na tej samej metodzie - stan bufora jest na bieżąco kontrolowany i w razie spadku zapełnienia danymi do około 10 procent laser stawia znacznik, przerywając nagrywanie. Gdy do bufora napłyną dane, laser wznawia proces wypalania od miejsca wskazanego znacznikiem. Ponieważ znacznik ma kilkakrotnie mniejszy rozmiar od wgłębienia (tzw. pita) reprezentującego dane, nie ma wpływu na zarejestrowane informacje.

Po drugie, zwiększają się wymagania co do jakości nośników, zwłaszcza CD-RW (nagranie CD-RW z prędkością wyższą od 4x możliwe jest tylko na specjalnych krążkach oznaczonych "High Speed CD-RW"). Niektóre testowane przez nas napędy - modele Acera oraz Samsung 8/8/32 - nie radzą sobie z płytkami z niebieską warstwą refleksyjną (np. TDK, Verbatim), wywołując albo błędy zapisu, albo produkując niedające się odczytać krążki. Dzieje się tak nawet z nośnikami o certyfikowanej prędkości, a więc spełniającymi wymogi szybkiego nagrywania.

Wydajność

Wydajność

Część nagrywarek, zwłaszcza tych z zapisem 16x, wyposażono w technologię optymalizacji procesu nagrywania w zależności od użytego nośnika. Zwykle polega ona na sprawdzeniu identyfikatora płyty i obniżeniu prędkości zapisu w przypadku stwierdzenia krążka o nieodpowiednich parametrach. Niestety, użytkownik rzadko zostanie o tym fakcie poinformowany - jedynie aplikacja Nero przedstawia stosowny komunikat.

Firma Philips zapowiedziała natomiast użycie bardziej zaawansowanej technologii Thermo-Balanced Writing w swych najnowszych nagrywarkach. Przed właściwym nagrywaniem napęd dokona próbnego zapisu i na jego podstawie dostosuje parametry lasera oraz szybkość. W ten sposób płyta zawsze zostanie nagrana prawidłowo, bez względu na jakość nośnika.

Formaty i oprogramowanie

Oprócz iksów oraz zabezpieczeń ważne jest to, na co pozwala dołączone oprogramowanie. Zdarza się bowiem, że aplikacje nagrywające nie wykorzystują wszystkich możliwości nagrywarki. Tak było np. z napędami firmy Acer, które mają zabezpieczenie bufora Seamless Link i obsługują format CD-Text, ale dołączona wersja oprogramowania Ahead Nero tych funkcji nie obsługiwała. Dopiero darmowa aktualizacja do najnowszej wersji 5.0.4.4 zmieniła tę sytuację.

Zawsze po kupnie napędu warto sprawdzić, czy w Internecie nie pojawiła się aktualizacja oprogramowania. Szczególnie dotyczy to narzędzi do zapisu pakietowego: zarówno InCD, jak i DirectCD są dostępne w nowych, znacznie zmienionych wersjach. Natomiast do aplikacji Nero oraz WinOnCD pojawiły się pliki z polskim interfejsem (niektóre napędy mają już polską wersję Nero).

Nagrywarki można też "ulepszać" w inny sposób - producenci oferują do pobrania z Internetu nowsze wersje firmware'u - wewnętrznego oprogramowania sterującego nagrywarką. Często taka aktualizacja ujawnia nowe możliwości sprzętu, np. zapis ponad normatywną pojemność nośnika (overburning) czy obsługę CD-Text.

Paramtery techniczne i ocena

Paramtery techniczne i ocena

Wszystkie testowane przez nas nagrywarki umożliwiają zapis CD-Text (dodatkowych informacji o wykonawcy i tytułach utworów dla płyt audio), aczkolwiek niektóre nie czytają tych danych. Wszystkie też - z wyjątkiem modeli Acera - pozwalają na nagrywanie w trybie Session At Once, który przydaje się przy tworzeniu płyt CD-Extra. W tym formacie najpierw zapisywane są utwory audio, a potem dane, przy czym dokonuje się to bez wyłączania lasera między ścieżkami muzycznymi (nie występują wówczas charakterystyczne trzaski).

Tylko cztery napędy nie mogą nagrywać w trybie DAO-RAW, wykorzystywanym m.in. przez program CloneCD do kopiowania zabezpieczonych płyt. Obsługa DAO-RAW może być jednak włączona w nowszych wersjach firmware'u nagrywarek. Z powyższych powodów podajemy wersję firmware'u testowanego napędu w tabelce parametrów.


Zobacz również