Kosztowne zdrowie

Kraje należące do OECD wydają w ostatnich latach rekordowe kwoty na ochronę zdrowia. Przyczyny zwiększonych wydatków to przede wszystkim rosnące koszty farmaceutyków i rozpowszechnienie nowoczesnych i drogich technologii medycznych.

W 2001 roku kraje OECD (do których należy również Polska) wydały rekordowe kwoty na ochronę zdrowia – średnio 8,4% wartości ich Produktu Krajowego Brutto, o ponad 0,3 punktu procentowego więcej niż w roku 2000. Są to dane pochodzące z raportu OECD Health Data 2003, analizującego sytuację w 30 krajach członkowskich.

Wzrost wydatków w 2001 roku dotyczył zarówno funduszy państwowymi jak i prywatnych. Wydatki publiczne na zdrowie wzrosły w 2001 roku o 5,8%, a prywatne o 4,8%. Udział funduszy państwowych w całkowitych wydatkach na ochronę zdrowia wynosił w państwach OECD średnio 72%, wahając się od 44% w USA do ponad 80% w krajach nordyckich.

W USA wydatki na ochronę zdrowia wynosiły w 2001 r. 4,9 tys. USD per capita – ponad dwukrotnie więcej niż średnia OECD (2,1 tys. USD). Ponad połowa z tych amerykańskich wydatków pochodziła z kieszeni prywatnych, mimo to wydatki publiczne per capita w USA są wysokie (jedynie Norwegia, Luksemburg i Islandia wydają więcej). Przy tym zaledwie jedna czwarta amerykańskiej populacji jest objęta państwowym programem ubezpieczeń zdrowotnych, a w większości krajów OECD jest to 90%.

Wydatki na ochronę zdrowia liczone jako odsetek PKB w USA wzrosły z 13,1% w 2000 r. do 13,9% w 2001 r., odzwierciedlając spowolnienie gospodarcze. Duży odsetek PKB na zdrowie wydała również Szwajcaria - 10,9% i Niemcy - 10,7%. Najniższy odsetek PKB w latach 2000 i 2001wydały na ochronę zdrowia Korea, Luksemburg, Słowacja – poniżej 6%.

Wzrost wydatków na ochronę zdrowia związany był ściśle ze wzrostem cen farmaceutyków, wprowadzeniem wielu nowych i droższych leków. Wydatki na środki farmakologiczne wzrosły realnie o 70% w latach 1990 – 2001 w Australii, Kanadzie, Finlandii, Irlandii, Szwecji i USA. W niemal wszystkich państwach OECD lekarstwa stanowią 10% kosztów ponoszonych na ochronę zdrowia (a we Włoszech i we Francji nawet 20%).

Średnia długość pobytu w szpitalu zmalała w niemal wszystkich krajach OECD z 8,8 dni w roku 1990 do 7 dni w roku 2000, dzięki stosowaniu mniej inwazyjnych metod leczenia chirurgicznego i próbom ograniczania kosztów.

Zmieniają się również czynniki ryzyka w ochronie zdrowia. W wielu krajach OECD udało się w ostatnich latach zmniejszyć spożycie wyrobów tytoniowych, choć jest to wciąż główna przyczyna przedwczesnych zgonów. W roku 2000 odsetek osób palących codziennie w krajach takich jak Australia, Kanada, Szwecja i USA spadł do 20% z 32% w 1980 r. Negatywnie wyróżnia się jedynie Grecja, w której w 2000 r. paliło 35% dorosłych.

Jednocześnie wzrosła liczba osób cierpiących na otyłość, głównie w związku z nieprawidłowym odżywianiem i brakiem aktywności fizycznej.


Zobacz również