Nowoczesność kontra tradycja

Dwie grupy płyt głównych - do Pentium 4 i do Pentium III - pokazują, gdzie dzisiaj koncentrują się wysiłki inżynierów, a gdzie technologia zatrzymała się w miejscu.

Dwie grupy płyt głównych - do Pentium 4 i do Pentium III - pokazują, gdzie dzisiaj koncentrują się wysiłki inżynierów, a gdzie technologia zatrzymała się w miejscu.

Na rynku płyt głównych do Pentium 4 łatwo zauważyć nieustanny rozwój technologii. W naszym zestawieniu znalazły się modele bardzo konserwatywne, wykorzystujące rozwiązania znane już od dwóch lat. Z drugiej strony, nie zabrakło urządzeń wyposażonych we wszystkie dostępne nowinki.

Test płyt głównych do Pentium 4

Test płyt głównych do Pentium 4

Klasyfikując dostępne płyty pod kątem wykorzystywanych chipsetów, łatwo zauważyć pewne tendencje. Do lamusa odchodzi chipset i850, choć - co być może istotne - w naszym zestawieniu jedyne dwie płyty oparte na nim zajęły dwa pierwsze miejsca pod względem wydajności. Niezwykłe za to sukcesy zaczyna święcić SiS. Dzięki temu chipset SiS 645 jest jednym z liczniej reprezentowanych w naszym zestawieniu, natomiast Asus P4S533, jedyny wyposażony w najnowszy chipset SiS645DX, został zwycięzcą naszego testu! Nie zagroziły mu ani płyty z chipsetami i845 oraz i845D (pierwszy przeznaczony jest do pamięci SDRAM, drugi do DDR SDRAM), ani modele z chipsetami VIA (nawet z najnowszym VIA P4X266A).

Jak zatem powinna wyglądać idealna płyta do Pentium 4, abyśmy mieli pewność, że za kilka miesięcy nie trzeba będzie przyczepić do niej etykiety "zabytek pod ochronąÓ? Optymalna propozycja na dzisiaj, to płyta, z nową magistralą procesora 533 MHz (zamiast 400 MHz). Oprócz tego powinna współpracować z pamięciami DDR333. Warto, aby była fabrycznie wyposażona w kontroler twardych dysków zgodny ze standardem UltraATA /133. Jeszcze lepiej, jeśli jednocześnie producent wyposaży ją w porty USB 2.0.

Płyty główne do Pentium 4 (żadna z przedstawionych płyt nie posiada kontrolera SCSI, kontroler RAID posiadają płyty w których oznaczeniach została zawarta nazwa tego kontrolera)

Płyty główne do Pentium 4 (żadna z przedstawionych płyt nie posiada kontrolera SCSI, kontroler RAID posiadają płyty w których oznaczeniach została zawarta nazwa tego kontrolera)

Niestety, w naszym teście takiej idealnej płyty nie znaleźliśmy. Przykładowo, VIA P4PA spełnia wszystkie przedstawione powyżej wymogi z wyjątkiem współpracy z pamięciami DDR333. Z kolei zwycięzca naszego testu Asus P4S533 nie został wyposażony w kontroler USB 2.0, a płyta zajmująca drugie miejsce - Gigabyte GA-8IRXP - ma aż 4 porty USB 2.0, ale brakuje jej kontrolera IDE UltraATA/133 (choć ten właśnie model jest akurat wyposażony w dodatkowy kontroler RAID zgodny z UltraATA/133).

Wyposażenie to tylko jeden z aspektów branych pod uwagę podczas oceny płyty głównej. Równie istotnym kryterium jest jej faktyczna wydajność. Jak było do przewidzenia, różnice między poszczególnymi modelami są stosunkowo nieznaczne, bez względu na chipset. Dość powiedzieć, że najszybsza płyta główna uzyskała ocenę wydajności 9,9/10, podczas gdy najwolniejsza 8,2/10. Test pokazał również, że z kompatybilnością poszczególnych komponentów nie jest dzisiaj zbyt dobrze. Aż 15 płyt głównych, które trafiły do naszego laboratorium, nie chciało się uruchomić. Czasami była to wina karty graficznej (problemy z układem GeForce4 MX znane są od jakiegoś czasu), ale w wielu przypadkach nawet wymiana karty nie pomagała.

Pentium III i Celeron - perły do lamusa

Test płyt głównych do Pentium III

Test płyt głównych do Pentium III

W świecie płyt do Pentium III i Celeronów czas się zatrzymał - kontrast między tą grupą płyt głównych, a opisanymi powyżej modelami do Pentium 4 jest uderzający. Dość powiedzieć, że całkiem pokaźna grupa spośród tych płyt wyposażona jest jeszcze w szynę ISA! Ani jeden model nie miał kontrolera UltraATA/133 lub portów USB 2.0. Co więcej, wszystkie współpracowały wyłącznie ze starymi pamięciami SDRAM PC100/PC133. Cechą charakterystyczną wielu modeli jest... wspólne pochodzenie. W wielu przypadkach wprawdzie marki i modele się różnią, ale same płyty już minimalnie albo wcale. Kupując dziś płytę z gniazdem Socket 370, trzeba wiedzieć, że decyzja ta nie pozwoli w przyszłości rozbudowywać komputera.

Płyty główne do Pentium III

Płyty główne do Pentium III

Pentium III jest obecnie bardzo drogie i przeznaczone właściwie wyłącznie do serwerów, a układy Celeron w najbliższym czasie zostaną wyposażone w jądro Pentium 4 i nową obudowę, przeznaczoną do gniazda Socket 478. Również VIA prawdopodobnie zrezygnuje z produkcji układów do Socket 370. Różnice między zwycięzcą testu a ostatnią płytą w rankingu były niewielkie, podobnie jak w grupie urządzeń do Pentium 4. Najlepszy Asus TUSL2-C uzyskał ocenę końcową 6,5 punktu, podczas gdy najniższy wynik to 5,0.

Komponenty niezbędne do przeprowadzenia testów na tak dużą skalę, jak w przypadku płyt głównych, dostarczyły następujące firmy:

Ocena końcowa

Ocena końcowa

Pamięci Wilk Elektronik S.A.

tel. (32) 2190160, www.wilk.com.pl

Karty graficzne Servodata Elektronik Sp. z o.o.

tel. (81) 5254319, www.servodata.com.pl

Twarde dyski California Computer S.A.

tel. (22) 6680200, www.california.com.pl

Action Sp. z o.o.

tel. (22) 8366228, www.action.pl

Jak testowaliśmy

Wszystkie płyty główne zostały poddane jednakowej procedurze testowej i ocenione w trzech kategoriach: możliwości, jakość i wydajność. Te trzy oceny posłużyły jako podstawa do obliczenia oceny końcowej. Z kolei ocena końcowa, w połączeniu z ceną danej płyty w odniesieniu do średniej ceny wszystkich płyt w teście pozwoliły obliczyć opłacalność zakupu. Szczegółowe kryteria ocen przedstawiają się następująco:

Możliwości - w tym przypadku ocenie podlegało przede wszystkich wyposażenie płyty. Punktacji poddawane były takie elementy jak: maksymalna wielkość obsługiwanej pamięci, liczba gniazd pamięci, obsługa ECC, liczba gniazd PCI (różnego rodzaju), portów USB; dodatkowe punkty otrzymywały płyty wyposażone w kontroler RAID lub SCSI, z funkcjami Wake on Modem lub Wake on LAN. Duże znaczenie dla oceny możliwości ma także funkcjonalność BIOS-u.

Jakość - punkty można było uzyskać w zależności od czasu gwarancji, jakości dokumentacji i instrukcji instalacji; pod uwagę braliśmy dodatkowe kable w pudełku, a także łatwość instalacji radiatora na procesorze i karty graficznej w slocie AGP.

Wydajność - do pomiarów użyliśmy testów: PCMark2002 (testy procesora, pamięci i twardego dysku), 3DMark2001 SE, SiSoft Sandra 2002 (pomiary Memory Bandwidth Integer, Memory Bandwidth Float), HDTach (twardy dysk) oraz gry Quake III Arena (tryb Normal, demo 001). Każdemu z tych testów została przypisana odpowiednia waga, a oceny były wystawiane w odniesieniu do najlepszego wyniku w danej kategorii.

Opłacalność - została obliczona w dwóch etapach. Najpierw ustalono opłacalność pomocniczą wg wzoru OP = ocena końcowa * średnia cena wszystkich urządzeń / cena testowanej płyty. Najwyższy rezultat opłacalności pomocniczej stał się podstawą do dalszych obliczeń. Wzór opłacalności przedstawia się następująco: O = 10 * OP testowanej płyty / OPmaks.

Ocena końcowa - jest sumą ważoną możliwości, jakości i wydajności. Wzór przedstawia się następująco: OK = 0,35 * ocena możliwości + 0,3 * ocena jakości + 0,35 * ocena wydajności.

Uwaga - na płycie dołączonej do czasopisma zamieszczamy pełną wersję arkusza testowego, używanego w PCWK Lab. W arkuszu tym zawarte są wyniki wszystkich szczegółowych ocen i pomiarów, jakim poddawana była każda płyta główna. Arkusz pozwala w łatwy sposób zmieniać wagi przypisane poszczególnym testom, co pozwala dostosować ważność poszczególnych wyników do własnych potrzeb.

Platforma testowa została w maksymalnym możliwym stopniu zunifikowana pod kątem wszystkich płyt głównych biorących udział w teście. Używaliśmy jednakowych pamięci DDR SDRAM (DDR 266 firmy Samsung), SDRAM (Kingston) lub RDRAM (PC800, Samsung). Wszystkie testowe stanowiska wyposażone były w karty graficzne PNY GeForce4 MX460. Płyty do Pentium 4 pracowały z procesorem 2 GHz z jądrem Northwood, a płyty do Pentium III/ Celeron wyposażyliśmy w układy Celeron 1,3 GHz. Płyty do procesorów AMD (opisane w oddzielnym artykule) korzystały z układów Athlon Thunderbird 1,2 GHz.


Zobacz również