Obraz na metry

Projektory potaniały już do poziomu średniej klasy telewizorów kineskopowych. Dobry projektor do kina domowego jest zdecydowanie tańszy od ekranu ciekłokrystalicznego czy plazmy. O zaletach projektorów przekonał się każdy, kto choć raz miał okazję obejrzeć w domu film na wielkim ekranie. Te osoby nie wyobrażają już sobie powrotu do oglądania filmów na niewielkim telewizorze. My także tak uważamy i postaramy się przekonać niezdecydowanych do inwestycji w tę zdobycz techniki

Projektory potaniały już do poziomu średniej klasy telewizorów kineskopowych. Dobry projektor do kina domowego jest zdecydowanie tańszy od ekranu ciekłokrystalicznego czy plazmy. O zaletach projektorów przekonał się każdy, kto choć raz miał okazję obejrzeć w domu film na wielkim ekranie. Te osoby nie wyobrażają już sobie powrotu do oglądania filmów na niewielkim telewizorze. My także tak uważamy i postaramy się przekonać niezdecydowanych do inwestycji w tę zdobycz techniki.

W ciągu ostatniego roku na rynku projektorów nastąpiły zdecydowane zmiany. Kilkanaście miesięcy temu oferta projektorów o przeznaczeniu stricte kinowym nie była nawet w połowie tak szeroka jak obecnie. Urządzenia te były też znacznie droższe i mniej zaawansowane technologicznie. Dotyczy to modeli zbudowanych wg technologii DLP i LCD. Projektory LCOS czy CRT należą do marginesu rynkowego. Obecnie są rzadko kupowane ze względu na wysokie ceny oraz, co ma równie istotne znaczenie, coraz lepsze produkty zaliczane do tej pory do urządzeń niższej klasy. Do salonów wyposażonych w high-endowe instalacje kinowe wkraczają także 3-przetwornikowe projektory DLP. Prawdziwa ekstraklasa dla najbogatszych. Urządzenia te kosztują średnio ok. 30 tys. USD, jednak w zamian oferują wspaniałej jakości obraz niejednokrotnie lepszy od tego, jaki można zobaczyć w kinie.

W cenie telewizora?

Telewizor 32-calowy z ekranem o proporcjach 16:9 kosztuje ok. 6 tys. zł. Tyle samo kosztują w Polsce (bo na Zachodzie ceny te są jeszcze niższe) projektory klasy podstawowej, które możemy z powodzeniem stosować w systemach kina domowego. Co ciekawe, nie są to już wyłącznie modele LCD, które przez długi czas dominowały w tzw. segmencie budżetowym. Texas Instruments, twórca i producent technologii DLP, obniżył ceny swych układów, dzięki czemu stały się one łatwiej dostępne i bardziej popularne. Jednocześnie na popularyzację procesorów DLP wpłynęła zmiana generacyjna. Poprawa jakości obrazu w stosunku do poprzedniej edycji DLP jest ogromna, a ceny nowości niższe.

W technologii DLP do obróbki cyfrowej światła jest wykorzystywany specjalny mikroprocesor. Układ DLP składa się z milionów mikroskopijnych luster (jedno na każdy piksel), które kierując promień światła przechodzący następnie przez kolorowy układ optyczny, tworzą właściwy obraz. We wspomnianych projektorach najwyższej klasy wyposażonych w 3 przetworniki DLP nie stosuje się już wirującego kolorowego układu optycznego. Każdy przetwornik odpowiada bowiem za przetwarzanie jednego z 3 kolorów podstawowych - czerwonego, niebieskiego i zielonego. Zwierciadła wykorzystywane w technologii DLP są kwadratami o boku 16 mikronów, a przerwy między nimi nie mogą wynosić więcej niż 1 mikron.

Niezaprzeczalną zaletą zastosowania technologii DLP jest możliwość uzyskania obrazu, który wydaje się pozbawiony jakichkolwiek łączeń. Za uzyskanie takiego efektu odpowiada niesamowita bliskość każdego z aluminiowych mikroluster, których 90% powierzchni własnej skutecznie odbija światło w celu wytworzenia obrazu. Projektory DLP wyróżniają się kontrastem o współczynniku 2000:1 i większym. Oprócz wspomnianych zalet można pochwalić je także za naturalne odwzorowanie barw i dobrą głębię czerni. Zaletą DLP jest także możliwość stosowania słabszych lamp projekcyjnych niż w produktach LCD, co ma przełożenie na cichszą pracę układów chłodzących optykę projektora.

LCD coraz lepsze

Ewolucja nie ominęła także równie popularnej grupy produktów korzystających z matryc LCD. Kinowe modele, nawet z niższych przedziałów cenowych, coraz częściej są wyposażone w panoramiczne matryce o dużych rozdzielczościach. Dzięki zwiększeniu rozdzielczości obrazu doskwierający niegdyś efekt związany z widocznymi pikselami tworzącymi obraz odchodzi już do lamusa. Także przewaga DLP w dziedzinie kontrastu znacznie spada. Nie dziwią nas już projektory LCD o kontraście 1300:1. To są wartości doskonałe, znakomicie poprawiające jakość obrazu, a w szczególności głębię czerni, która była i wciąż jest słabsza w modelach LCD niż DLP. Firmy stosują jednak różne sztuczki, takie jak dodawanie specjalnych filtrów kinowych nakładanych na obiektyw projektora, które po pierwsze, zwiększają głębię obrazu generowanego przez panele LCD, po drugie, sprawiają, że barwy na ekranie są naturalne, a czerń jest zróżnicowana i głęboka.

Budowa układów optycznych projektorów LCD opiera się na obrazie tworzonym za pomocą trzech lub w prostszych modelach - jednej ciekłokrystalicznej matrycy LCD. Matryce są oświetlane przez pojedynczą lampę o dużej mocy. Następnie serie wielobarwnych odbić świetlnych zostają przepuszczone przez filtry, a oświetlający biały promień świetlny wytwarzany przez lampę zamienia wielobarwne odbicia na strumienie świetlne odwzorowujące trzy podstawowe barwy - czerwony, zielony oraz niebieski. Każdy z tych strumieni jest nakierowany na jeden z paneli ciekłokrystalicznych (tak dzieje się przy najczęściej spotykanych konstrukcjach 3-panelowych). Obrazy z poszczególnych paneli LCD są następnie nakładane na siebie i przepuszczane przez obiektyw. W ten sposób sygnał ze źródła (komputer, DVD) poddany odpowiedniej obróbce zostaje wyświetlony na ekranie ustawionym przed projektorem. W przypadku tej technologii, tak jak przy wyborze monitorów LCD, należy zwrócić uwagę, czy panele LCD nie mają martwych pikseli. Są to punkty niekiedy widoczne na matrycach LCD wynikające z błędów podczas produkcji. Ewentualne wady będą doskonale widoczne, wyświetlając na ekranie jednobarwny obraz.

Kolory tęczy

Minusem projektorów DLP zbudowanych na podstawie jednego (najczęściej spotykana konfiguracja) mikroprocesora DMD (cyfrowy sterownik mikroluster) jest występowanie tzw. efektu tęczy, wynikającego z chwilowego braku zbieżności barw. Jest to o tyle ciekawe, że jednym widzom efekt ten bardzo doskwiera, podczas gdy inni w ogóle go nie zauważają. Jest na to skuteczna recepta, a mianowicie zastosowanie przez producenta 6-barwnego filtra, który znacznie ogranicza występowanie tego niepożądanego efektu. Takie rozwiązania są coraz częściej stosowane i to wcale nie tylko w najdroższych modelach DLP. Drugim rozwiązaniem opisanego wyżej problemu jest zwiększenie prędkości obrotowej wirującego koła.

Nowe projektory DLP są już na tyle dopracowanymi konstrukcjami, że w większości z nich efekt tęczy występuje rzadziej. Jeśli już go zauważymy, to warto pamiętać o kilku czynnikach wpływających na jego redukcję. Przy wyświetlaniu obrazu komputerowego pozbawionego przeplotu efekt tęczy jest znacznie mniej widoczny niż przy prezentowaniu obrazu ze standardowego odtwarzacza DVD. W praktyce DVD z funkcją progresywnego skanowania także powoduje zniwelowanie tego efektu. Warto to wziąć pod uwagę, jeśli model projektora, który nas interesuje, wydaje się niedoskonały pod względem zbieżności barw.


Zobacz również