Procesory do serwerów i stacji roboczych

Prace projektowe, badania i testy trwają w przypadku procesorów do serwerów/stacji roboczych wyjątkowo długo. W chwili wprowadzenia na rynek systemy muszą przecież pracować bezpiecznie i niezawodnie. Dlatego przemysł musi otrzymywać z odpowiednim wyprzedzeniem szczegółowe informacje o planowanych nowych procesorach AMD i Intela.

Prace projektowe, badania i testy trwają w przypadku procesorów do serwerów/stacji roboczych wyjątkowo długo. W chwili wprowadzenia na rynek systemy muszą przecież pracować bezpiecznie i niezawodnie. Dlatego przemysł musi otrzymywać z odpowiednim wyprzedzeniem szczegółowe informacje o planowanych nowych procesorach AMD i Intela.

Często udaje nam się zdobyć te informacje, choć nie bezpośrednio od producentów procesorów. Możemy wówczas zastąpić faktami spekulacje na temat częstotliwości taktowania czy innych funkcji. Procesor IA-64 Itanium 2 Intela otrzyma wyjątkowo dużą pamięć cache - będzie drogi. Od roku 2005 w Itanium będą pracowały dwa rdzenie. Dodatkowo procesor zostanie wówczas wyposażony w sprzętowy mechanizm wielowątkowości.

Również procesory IA-32 z rodziny Xeon czeka w najbliższych latach przejście na dwa rdzenie. Wcześniej znacząco zwiększy się częstotliwość taktowania i wielkość pamięci podręcznej. Także AMD zwiększy częstotliwość taktowania Opterona, a w roku 2004 powinna być dostępna wersja energooszczędna.

Uprzedzamy jednak, że tego rodzaju nieoficjalne informacje należy traktować z dużą dozą ostrożności. Nieraz tuż przed premierą producenci zaskakiwali jakąś niespodzianką albo przesuwali jej termin. Niemniej jednak potwierdzenia z różnych źródeł pozwalają traktować informacje o planach producentów jako wiarygodne.

Opteron Athens, Troy i Venus

AMD oferuje Opterona w wersjach 100, 200 i 800. Modele 148, 248 i 840 pracują z maksymalną częstotliwością taktowania 2,2 GHz. Modele "dla początkujących" - 140, 240 i 840 - pracują z częstotliwością 1,4 GHz.

W drugiej połowie 2004 roku AMD zamierza przestawić proces produkcyjny SOI ze 130 na 90 nm. Wówczas odbędzie się premiera następców Opterona: Venus (seria 100), Troy (seria 200) i Athens (seria 800). AMD nie przewiduje radykalnych zmian rdzenia procesora. Pamięć podręczna L2 pozostanie na obecnym poziomie 1 MB. Nowością będzie natomiast obsługa pamięci DDR2-SDRAM. Pozostanie również to samo gniazdo 940.

To wszystko, co AMD oficjalnie udostępnia ze swoich planów. Athlon MP nie będzie już rozwijany.

To wszystko, co AMD oficjalnie udostępnia ze swoich planów. Athlon MP nie będzie już rozwijany.

W drugiej połowie roku 2004 AMD zamierza wprowadzić energooszczędne wersje procesorów Opteron. Ich przeznaczenie to serwery typu blade i systemy pamięci masowych. Planowane są po dwa energooszczędne modele z każdej serii rodziny Opteron. Wartość TDP ma wynosić 55 i 30 W. Dla porównania: obecnie dostępne procesory Opteron charakteryzują się TDP w zakresie 85-90 W. AMD ma nadzieję, że niewielka moc strat cieplnych zachęci do stosowania tych procesorów w wielkich farmach serwerowych, gdzie odprowadzanie ciepła z serwerowni wiąże się z dużymi kosztami.

Wkraczając w ten segment rynku, AMD zrówna się z Intelem. Rywal zaprezentował już 8 września 2003 roku niskonapięciowy procesor Itanium 2 (Deerfield) o częstotliwości taktowania 1 GHz i z pamięcią podręczną L2 1,5 MB. Moc 62 W procesora Deerfield to tylko połowa mocy Itanium 2 z rdzeniem Madison.

W drugiej połowie roku 2005 serie Opteron 100, 200 i 800 zostaną zastąpione procesorami Denmark, Italy i Egypt. Będą nadal wytwarzane w procesie 90 nm. Nie wiadomo na razie nic na temat ich funkcji i właściwości. Można jedynie przypuszczać, że będą wyposażone w dwa rdzenie. Pewne wzmianki o architekturze dwurdzeniowej znalazły się już w materiałach informacyjnych na temat architektury AMD64, które AMD opublikował podczas Microprocessor Forum 2001.

Xeon DP Nocona i Jayhawk

Xeon DP do systemów jedno- i dwuprocesorowych opiera się obecnie na rdzeniu Prestonia, który w zasadzie jest identyczny z rdzeniem Northwood Pentium 4. Najszybszy wariant Xeona jest taktowany z częstotliwością 3,20 GHz i wykorzystuje magistralę FSB 533 MHz. Podobnie jak Pentium 4, procesory Xeon są wyposażone w technologię HyperThreading i pamięć podręczną L2 o wielkości 512 KB. Począwszy od częstotliwości taktowania 3,06 GHz procesor ma dodatkowo pamięć podręczną L3 o wielkości 1 MB. Jeszcze w pierwszym kwartale 2004 roku pojawił się Xeon 3,20 GHz z pamięcią L3 2 MB. W ten sposób stał się odpowiednikiem Pentium 4 Extreme Edition, ale częstotliwość magistrali FSB Xeona pozostanie ograniczona do 533 MHz.

W drugim kwartale 2004 roku Xeona DP zastąpi procesor o nazwie roboczej Nocona, oparty na rdzeniu Prescott. Będzie wytwarzany w procesie 90 nm, a w chwili premiery będą dostępne częstotliwości 2,8, 3,0, 3,2, 3,4 i 3,6 GHz. Wbrew początkowym planom, częstotliwość magistrali DSB zostanie zwiększona do 800 MHz.

Nocona otrzyma od razu odpowiedni chipset - E7501 zostanie zastąpiony produktem o nazwie roboczej Lindenhurst. To rozwinięcie chipsetu Grantsdale do procesorów Prescott. Nowe funkcje to obsługa pamięci DDR2 i PCI Express. Intel zaoferuje dodatkowo następcę E7505 do stacji roboczych. Chipset o nazwie roboczej Tumwater będzie wyposażony w interfejs kart graficznych PCI Express.

W trzecim kwartale 2004 roku Intel podwyższy częstotliwość procesora Nocona do 3,8 GHz i wprowadzi wersję niskonapięciową o częstotliwości taktowania 2,8 GHz. Na pierwszy kwartał 2005 roku planowany jest następca procesora Nocona o nazwie roboczej Jayhawk. W tym wypadku chodzi o nową generację procesorów - odpowiednik komputerów biurkowych ma nazwę Teja. Wiadomo o nim tyle, że będzie wytwarzany w procesie 90 nm, magistrala FSB będzie taktowana częstotliwością 800 MHz i zostanie wyposażony w pamięć podręczną L2 o wielkości 2 MB.

Xeon MP Potomac

Jeżeli brać pod uwagę tylko częstotliwość taktowania, procesory Xeon MP pozostają zawsze nieco w tyle za Xeonami DP. Jednak w systemach SMP ważniejszy od częstotliwości taktowania jest dostęp do pamięci. Aby poszerzyć wąskie gardło, Intel nie tylko wyposażył rdzeń Gallatin procesora Xeon MP w pamięć podręczną L1 8 KB i L2 512 KB, lecz dodał także pamięć L3 o wielkości 2 MB.

Najszybsza wersja Xeona MP jest obecnie taktowana z częstotliwością 3 GHz, zaś pamięć podręczna L3 ma wielkość aż 4 MB. Procesory Xeon MP z rdzeniem Gallatin 4M będą wytwarzane w procesie 0,13 µm.

W tym samym czasie pojawią się też wersje 2,2 i 2,7 GHz z pamięcią L3 o wielkości 2 MB.

Ponieważ w segmencie serwerowym postęp odbywa się nieco wolniej, a kluczowym zagadnieniem jest zachowanie ciągłości, w pierwszym kwartale 2005 roku pojawi się nowa platforma do dużych serwerów IA-32. Będzie ją tworzyć procesor Potomac z chipsetem Twin Castle do czterech procesorów. Potomac to w gruncie rzeczy rdzeń Prescott wzbogacony o funkcjonalność SMP i pamięć podręczną L3. Będzie produkowany w procesie 90 nm.

Podobnie jak chipset Lindenhurst do procesora Xeon DP, Twin Castle obsłuży pamięci DDR2-SDRAM i PCI Express.

Xeon MP Tulsa

Paul Otellini, prezes i dyrektor ds. operacyjnych Intela, podczas wystąpienia na IDF Fall 2003 ujawnił po raz pierwszy plany dotyczące Xeonów. Procesor o nazwie roboczej Tulsa to Xeon MP z podwójnym rdzeniem. Dzięki wyposażeniu w technologię HyperThreading będzie widziany przez system operacyjny jako cztery procesory. Tak więc Tulsa to następca procesora Potomac i Otellini zapowiada, że wejdzie na rynek w roku 2005 lub 2006.

Itanium 2 Fanwood i Madison 9M

Premiera obecnych procesorów Itanium 2 z rdzeniem Madison odbyła się w czerwcu 2003 roku. Procesory IA-64 pracują z częstotliwością 1,3, 1,4 i 1,5 GHz oraz dysponują pamięcią podręczną L3 o wielkości 3, 4 lub 6 MB. We wrześniu 2003 dołączył do nich jeszcze wariant o częstotliwości 1,4 GHz, z pamięcią L3 1,5 MB, a także wersja o małym poborze mocy pod roboczą nazwą Deerfield. Przystosowany do systemów dwuprocesorowych Itanium 2 w wersji LV, pracujący z częstotliwością 1 GHz i wyposażony w pamięć podręczną L3 o wielkości 1,5 MB, charakteryzuje się tym, że wydziela tylko 62 W energii. To znacznie poniżej 130 W, właściwych dla pozostałych członków rodziny Itanium 2.


Zobacz również