Real Audio! Real Video!

Dopiero zdziwienie osób widzących mnie skupionego w słuchawkach na uszach przed komputerem uświadomiło mi, że duża grupa użytkowników nie zna niektórych możliwości jakie niesie ze sobą dostęp do Internetu. Jak podają statystyki większość użytkowników Sieci stanowią ludzie młodzi, którzy dostęp do niej mają w szkole bądź na uczelni.

Dopiero zdziwienie osób widzących mnie skupionego w słuchawkach na uszach przed komputerem uświadomiło mi, że duża grupa użytkowników nie zna niektórych możliwości jakie niesie ze sobą dostęp do Internetu. Jak podają statystyki większość użytkowników Sieci stanowią ludzie młodzi, którzy dostęp do niej mają w szkole bądź na uczelni.

Duża część z nich korzysta tylko z nielicznych usług, nie zdając sobie nawet sprawy z całej gamy innych funkcji globalnej sieci komputerowej. Rzesza osób, które mogą z nich korzystać znacznie powiększyła się od czasu udostępnienia przez TP S.A. numeru umożliwiającego ?wdzwonienie" do zasobów World Wide Web, chociażby z domu. Dopiero ta metoda uzyskania dostępu do Internetu pozwala na pełniejsze wykorzystanie wielu jego możliwości. Wszyscy Ci użytkownicy mają teraz okazję poeksperymentowania z mniej znanymi rozwiązaniami. Do tych sporadycznie u nas wykorzystywanych usług należą tzw. streamed audio i streamed video.

Co to za diabeł?

Jest to technika pozwalająca na przesyłanie siecią strumieni bajtów kodujących obraz lub dźwięk w czasie rzeczywistym. Umożliwia nam to słuchanie audycji radiowych, muzyki, oglądanie przekazów telewizyjnych i video "na żywo". Możliwości jest cała gama. Dzięki tej samej technologii uzyskujemy możliwość wykorzystania Internetu jako telefonu i prowadzenia rozmów międzynarodowych za cenę zwykłego połączenia miejscowego.

Wymagania techniczne

Pełna dyskografia Nirvany w domu? Przecież to proste. Wystarczy mieć komputer wyposażony w kartę dźwiękową, a naszą łączność z internetem musi zapewniać modem o prędkości co najmniej 14400 bps. Wymagania sprzętowe rosną, gdy myślimy o oglądaniu przekazów video za pomocą Sieci. W tym wypadku nasz komputer musi dysponować procesorem 486/66 DX lub szybszym, a modem powinien oferować prędkość transmisji co najmniej 28800 bps.

Jakie oprogramowanie?

W sieci natrafić możemy na strony WWW kilku firm zajmujących się problematyką strumieniowego przesyłania dźwięku i obrazu. Są to tacy potentaci jak Microsoft, Macromedia, Motorola, czy mniejsze firmy takie jak Xing Streamworks, Vocaltec, czy wreszcie prekursor tej techniki - Progressive Networks.

Produkty tej ostatniej firmy bezsprzecznie należą do najlepszych i dają użytkownikowi największe możliwości.

Skąd wziąć oprogramowanie?

Real Audio i Real Video, bo tak firma Progressive Networks nazwała swoje produkty, dostępne są bezpłatnie na firmowej stronie WWW (http://www.realaudio.com.). Po odwiedzeniu tej strony musimy zdecydować się na wersję programu odpowiadającą naszym oczekiwaniom i co tu dużo mówić możliwościom technicznym. Oprócz starszych wersji produktów mamy do wyboru Real Audio Player 3.0 oraz Real Player 4.0 (w czasie pisania artykułu jeszcze w wersji beta, który oprócz dźwięku umożliwia też odtwarzanie sekwencji video). Po przebrnięciu przez serię pytań dotyczących konfiguracji naszego sprzętu możemy wybrane oprogramowanie ściągnąć już na swój dysk twardy.

Jak działa Real Player?

Programy tego typu działają jako tzw. ?plug-in" (wtyczki), czyli pomocnicze aplikacje rozszerzające ?umiejętności" przeglądarki WWW. W Sieci pojawiło się obecnie bardzo wiele tego typy dodatków dających nowe, multimedialne możliwości naszemu ulubionemu szperaczowi. Spośród nich to właśnie Real Audio zyskało największą popularność, stając się synonimem przekazu dźwięku przez Internet.

Po zainstalowania programu nasza przeglądarka ?nauczy się" rozpoznawać pliki w formacie Real Audio i Real Video oraz uruchamiać specjalny program pomocniczy służący do ich odtwarzania. W momencie odnalezienia na stronie World Wide Web takiego pliku na naszym komputerze automatycznie zostanie uruchomiany odtwarzacz - Real Player. Do pamięci wczytywany jest krótki plik sterujący (z rozszerzeniem .ram ) i na podstawie informacji w nim zawartych program nawiązuje bezpośrednie połączenie z miejscem docelowym, a następnie rozpoczyna odtwarzanie dźwięku lub/i muzyki (pliki z rozszerzeniem .ra).

Odtwarzanie rozpoczyna się z niewielkim opóźnieniem, dlatego że dane są najpierw buforowane. Buforowanie zapewnia płynność odtwarzania nawet przy nierównomiernej prędkości transmisji danych, z jaką mamy do czynienia w Internecie. Cechą charakterystyczną technologii streamed audio/video jest brak konieczności ściągnięcia całego pliku dźwiękowego/video w celu jego odtworzenia. Dane są odtwarzane na bieżąco, w czasie rzeczywistym! Daje to możliwość wszelkiego rodzaju transmisji ?na żywo", za pośrednictwem Sieci.

Oczywiście, aby to było możliwe przy ograniczonej przepustowości łącz dane w czasie transmisji muszą być silnie kompresowane. Algorytm kompresji uzależniony jest od szybkości łącza, jakim dysponujemy. Według danych podawanych przez producenta 1 minuta dźwięku w formacie kompresji używanym dla prędkości połączenia 14400 bps zajmuje 60 KB. W związku z tym, że dekodowanie dźwięku lub/i obrazu nadawanego w formacie Real Audio wymaga dużej mocy obliczeniowej procesora musimy liczyć się z faktem, że na słabszych komputerach lub w wypadku korzystania z kilku aplikacji równocześnie możemy mieć kłopoty z prawidłowym ?odsłuchem" transmisji.

Jakość dźwięku i obrazu jaką otrzymamy ściśle uzależniona jest od szybkości łącza z jakiego korzystamy. W wypadku posługiwania się modemem 14400 bps jakość dźwięku mono będzie zbliżona do dźwięku otrzymywanego w przypadku transmisji radiowych dla dobrze odbieranej stacji AM. Modem 28000 bps zapewni przekaz mono lub stereofoniczny o jakości dobrze słyszalnej radiowej stacji FM. Przy tej prędkości transmisji możemy też uzyskać obraz wideo. Przy większych prędkościach (na przykład stałe łącze, ISDN) uzyskamy jakość przekazu zbliżoną do odtwarzacza CD. Odbiór transmisji możliwy jest oczywiście także niezależnie od przeglądarki WWW. Wystarczy użyć opcji odtwarzacza ?Open Location" i podać ?adres transmisji" w postaci pnm://adres.serwera/katalog/plik.ra.

Poza tym pliki w formacie Real Audio/Video mogą być odtwarzane z twardego dysku naszego komputera. Cały system oparty jest na architekturze klient/serwer, tzn. mniej więcej tyle, że dla przeprowadzenia transmisji muszą połączyć się dwa programy - program klient, którym w naszym przypadku jest Real Player oraz program serwer, który musi działać na hostach (komputerach centralnych Sieci), z których odbieramy przekaz. Zgodnie z typowymi zasadami wprowadzania nowych produktów na rynek, oprogramowanie kliencie jest darmowe. W sytuacji, gdy sami chcielibyśmy dystrybuować transmisje dla innych użytkowników Sieci z naszej strony WWW wymagałoby to zakupienia drogiego oprogramowania dla serwera.

Instalacja

Instalacja Real Player jest bardzo łatwa. Program rozpowszechniany jest jako samorozpakowujace się archiwum. Po jego uruchomieniu następuje automatyczne rozpakowanie się do katalogu tymczasowego i uruchomienie programu instalacyjnego (bez jakiejkolwiek naszej ingerencji). W trakcie instalacji musimy podać kilka informacji dotyczących właściciela kopii, wybrać katalog instalacyjny oraz rozstrzygnąć z jakiego modemu będziemy korzystać Następnie potwierdzamy chęć rozszerzenia możliwości naszej przeglądarki WWW i po chwili program jest już gotowy do pracy.

Ciekawe miejsca

Pierwszym miejscem, które powinniśmy odwiedzić po zainstalowaniu Real Player, oprócz firmowej strony Progressive Networks jest olbrzymi zbiór odsyłaczy do wszelkiego rodzaju stron związanych z technologią RealAudio/Video - np. strona Timecast (www.timecast.com).

Jest to bardzo dobre miejsce startowe do dalszych wędrówek po Sieci w poszukiwaniu dźwięku i transmisji video. Wielbicielom muzyki polecam strony sieci Audionet (www.audionet.com). Znajduje się tu bardzo duży zbiór nagrań wszelkich gatunków muzycznych od heavy metalu po muzykę poważną. Tutaj każdy może znaleźć coś dla siebie. Zwolenników rodzimej kultury na pewno ucieszą informacje ze w sieci odszukać można też audycje polskojęzyczne. Popularna radiową ?trójkę" znajdziemy pod adresem www.radio.com.pl/trojka/, natomiast radio RMF retransmitowane jest na stronie www.rmf.pl. Ciekawostką jest fakt, że od około roku z użyciem RealAudio transmitowane są posiedzenia Sejmu RP. Pomysł ten był pierwszym zastosowaniem tej techniki w Polsce.

Uwagi techniczne

Niektóre wersje Internet Eksplorera z góry wyposażone są RealAudio Player w wersji 2.0. W aktualnej najnowszej wersji odtwarzacza znacznie poprawiono algorytmy kompresji danych przez co jakość otrzymywanego dźwięku wyraźnie się polepszyła. Rozsądnym posunięciem jest zatem zamienienie starszej wersji odtwarzacza na nowszą - 3.0 lub 4.0.

Dlaczego może się zdarzyć, że jakość dźwięku jest niezadowalająca, a obraz "skacze"?

Kiedy taka sytuacja ma miejsce oznacza to, że prędkość transmisji spadła poniżej niezbędnego minimum. Przyczyną mogą być kłopoty z naszym modemem lub łączami telefonicznymi między nami, a dostawcą Internetu (wtedy modem nawiązuje połączenie o mniejszej niż maksymalna możliwa do uzyskania prędkość). Pomimo sprawnej pracy naszego modemu może zdarzyć się, że uzyskamy niezadowalającą jakość transmisji. W takim wypadku ?wąskie gardło" nie znajduje się po naszej stronie lecz gdzieś na drodze pomiędzy dostawcą Internetu, a serwerem, z którego czytane są dane. Taki problem jest nie do przeskoczenia. Jedyne co możemy zrobić to zmienić stronę lub liczyć na zwiększenie szybkości transmisji w czasie mniejszego obciążenia sieci.


Zobacz również